شایانیوز- 26 دی 1357 یکی از مهم ترین روزهای تاریخ معاصر ایران بود؛ روزی که محمدرضا پهلوی پس از ماه ها اعتراض و گسترش انقلاب، ایران را ترک کرد و به تبعید رفت. خروج پهلوی تنها پایان یک سلطنت نبود؛ مسئله اموال و ثروت های خاندان پهلوی نیز از همان روز به یکی از بحث های مهم تبدیل شد. گزارش های منتشر شده در همان دوران از ثروت چند میلیارد دلاری خاندان سلطنتی و سرمایه گذاری گسترده آنان در اقتصاد ایران حکایت داشت. البته درباره مقدار دقیق پول و اشیایی که شخص شاه سابق در آخرین سفر از کشور خارج کرد، روایت های متفاوتی وجود دارد و نمی توان همه ارقام مطرح شده را قطعی دانست.
384 چمدان؛ روایتی که سال هاست مطرح است
یکی از معروف ترین روایت ها درباره خروج شاه و فرح، 384 چمدان و صندوق است. در برخی منابع ایرانی و همچنین روایت های منتشر شده درباره آخرین سفر شاه سابق، گفته شده این محموله ها شامل جواهرات، اشیای قیمتی، تاج های سلطنتی، طلا و ارز بوده است. البته این عدد و محتویات دقیق همه چمدان ها از نظر تاریخی محل بحث است و حتی برخی بررسی های بعدی، ادعاهای رایج درباره خروج "۳۵ میلیارد دلار و تمام این جواهرات" را نادرست دانسته اند. بنابراین بهتر است میان روایت های تاریخی و اسناد قطعی تفاوت قائل شویم.
تاج و جواهرات؛ نماد تجمل دربار پهلوی
از جمله اشیایی که در روایت های مربوط به خروج شاه سابق نام برده میشود، تاج های سلطنتی و جواهرات گران بها هستند. با این حال، ادعای خروج تمام جواهرات سلطنتی از ایران درست نیست؛ بخش مهمی از گنجینه جواهرات ملی در ایران باقی ماند. اهمیت این موضوع فقط در ارزش مالی جواهرات نیست. برای منتقدان سلطنت پهلوی، استفاده دربار از چنین نمادهایی در شرایطی که بخش هایی از جامعه با مشکلات اقتصادی و نابرابری دست و پنجه نرم میکردند، نشانه ای از فاصله عمیق میان زندگی دربار و مردم بود.
پول و دارایی های میلیاردی؛ ثروتی که بحث برانگیز شد
در سال های پس از انقلاب، ارقام بسیار بزرگی درباره ثروت محمدرضا شاه و خانواده پهلوی مطرح شد. برای مثال، روزنامه واشنگتن پست در ژانویه 1979 نوشت برخی اقتصاددانان ایرانی ثروت کل خانواده سلطنتی را بیش از ۲۰ میلیارد دلار برآورد کرده اند؛ البته همان گزارش تاکید میکند که رقم دقیق مشخص نبود.
در …
