فیلتری که برای پاکسازی چربیهای اضافی از خون افراد مبتلا به بیماریهای قلبی-عروقی استفاده میشود، میتواند مواد بسیار کوچکتری را نیز در خون به دام بیندازد که از جمله آنها میتوان برخی مواد شیمیایی مصنوعی پایدار و میکروپلاستیکها را نام برد. این درمان که به عنوان «آفرزیس درمانی»(therapeutic apheresis) شناخته میشود، خون بیمار را از دستگاهی عبور میدهد، مواد هدف را فیلتر میکند و خون را به بدن بازمیگرداند.
این روش برای حذف آلایندههای محیطی توسعه نیافته است، بلکه معمولاً در موارد شدید استفاده میشود که دارو به تنهایی نمیتواند کلسترول (ذرات حامل چربی مرتبط با خطر بیماریهای قلبی-عروقی) را به اندازه کافی حذف کند.
هنگامی که محققان در آلمان نمونههای خون جمعآوریشده بلافاصله قبل و بعد از عمل را مقایسه کردند، سطح برخی از مواد شیمیایی مصنوعی کاهش یافت.
یافتههای اولیه نشان میدهد که برخی از میکروپلاستیکها نیز ممکن است توسط این فیلترها حفظ شوند.
مواد شیمیایی مورد بررسی در مطالعه سلامت مغز، مواد پرفلوروآلکیل و پلیفلوروآلکیل یا PFAS هستند که در بسیاری از محصولات مانند سطوح نچسب، پارچههای ضد آب و برخی بستهبندیهای مواد غذایی استفاده میشوند.
از آنجا که برخی از PFASها سالها در محیط و بدن انسان باقی میمانند، اغلب به آنها «مواد شیمیایی همیشگی» گفته میشود.
افراد میتوانند از راههای مختلف، از جمله از طریق آب و غذای آلوده، محصولات مصرفی، بستهبندی و حتی گرد و غبار خانگی در معرض PFAS قرار گیرند.
شارلوت استینبلاک(Charlotte Steenblock)، متخصص غدد درونریز مولکولی از دانشگاه فناوری درسدن میگوید: آنچه ما مهمترین یافته مطالعه خود میدانیم، این است که «آفرزیس درمانی»، روشی که در ابتدا برای حذف لیپوپروتئینها از خون بیماران مبتلا به بیماری قلبی-عروقی شدید توسعه داده شد، همچنین سطح PFAS و میکروپلاستیکها را در گردش خون کاهش داد.
وی افزود: این غیرمنتظره بود، زیرا PFAS و میکروپلاستیکها از نظر شیمیایی با لیپوپروتئینها متفاوت هستند و اهداف مورد نظر درمان نبودند.
قرار گرفتن طولانیمدت در معرض برخی از PFASها با سطوح بالاتر کلسترول کل و همچنین LDL بالاتر (کلسترول بد)، تغییرات ایمنی و هورمونی …
