مهرناز کردفلاحت با اشاره به نقش مهم مدرسه و معلم در پرورش یا محدود کردن خلاقیت کودکان اظهار کرد: ترس از قضاوت، تاکید بر حفظیات، نمرهمحوری و مقایسه کودکان میتواند این توانایی را تضعیف کند. وی با بیان اینکه مدرسه و معلم از مهمترین عوامل موثر بر خلاقیت هستند، افزود: کودک بخش قابل توجهی از روز خود را در مدرسه میگذراند؛ به همین دلیل این محیط میتواند خلاقیت او را شکوفا کند یا برعکس، بهتدریج آن را محدود سازد. اگر فضای مدرسه فقط بر حفظ کردن مطالب، نمرهگرفتن و یافتن پاسخهای کلیشهای تاکید داشته باشد، کودک به مرور یاد میگیرد که ریسک نکند و فقط همان پاسخی را بدهد که از او انتظار میرود. وقتی اشتباهکردن با سرزنش یا ترس از قضاوت همراه باشد، کودک کمتر ایدههای جدیدش را بیان میکند و این موضوع خلاقیت او را کاهش میدهد.
این روانشناس با انتقاد از کمبود فعالیتهای پرورشی اضافه کرد: اگر فرصت بازی، هنر، موسیقی، نمایش و فعالیتهای عملی در مدرسه کم باشد یا همهچیز براساس برنامههای از پیش تعیینشده پیش برود، فرصت کافی برای تخیل و ایدهپردازی در اختیار کودک قرار نمیگیرد. در مقابل، معلمی که به جای پرسیدن سوالهایی با یک پاسخ مشخص، از کودکان میپرسد «تو چه فکر میکنی؟» یا «چه راه دیگری به ذهنت میرسد؟» تفکر خلاق را در آنها تقویت میکند. ایجاد امنیت روانی در کلاس و پذیرش اشتباه به عنوان بخشی طبیعی از یادگیری، از پیشنیازهای اصلی خلاقیت است.
کردفلاحت تاکید کرد: مدرسهای که فقط بهدنبال آموزش محفوظات باشد، شاید دانشآموزانی با نمرات خوب تربیت کند اما لزوما کودکان خلاقی پرورش نمیدهد. هدف آموزش باید این باشد که کودک علاوه بر یادگیری مطالب، جرات سوال پرسیدن، متفاوت فکرکردن و یافتن راهحلهای جدید را حفظ کند.
تاثیر دوگانه تنشهای خانوادگی بر ذهن کودک
وی با اشاره به تاثیر مشکلات خانوادگی و تنشهای عاطفی بر ذهن کودکان گفت: تنشهای خانوادگی در بیشتر موارد خلاقیت کودک را کاهش میدهند. وقتی کودک در فضای پر از دعوا، اضطراب یا ناامنی زندگی میکند، ذهن او به جای کشف و یادگیری، مدام درگیر نگرانی و حفظ امنیت خود است.
این روانشناس در عین حال به بعد دیگری از این موضوع اشاره کرد و افزود: گاهی بعضی کودکان احساسات و فشارهای درونی خود …
