در خصوص مباحث مرتبط با حقوق حاکمیتی جمهوری اسلامی ایران در خلیجفارس، تنگه هرمز و دریای عمان، قوانین پیشین موجود است و وزارت امور خارجه در مواضع مطرحشده، همواره هم قوانین کنونی و هم تحولات روز را مد نظر قرار داده است.
هادی اعلمی فریمان، کارشناس مسائل بینالملل درباره ارزیابی اش از تشدید فشارهای اقتصادی و محاصره توسط آمریکا گفت: محاسبات پنتاگون از قبل هم این بود که اگر حملات هوایی مستمری را انجام بدهند، در نهایت ناچارند پشتیبانی زمینی هم داشته باشند. جغرافیای کشور ایران اصلاً اجازه چنین کاری را نمیدهد چون به هر حال سرزمین وسیعی است و اینکه بخواهند این کار را از طریق زمین انجام دهند، یک ریسک بزرگ است، چون با محدوده کوچکی مواجه نیستند. جغرافیای ایران اجازه پشتیبانی زمینی آمریکا را نمیدهد
وی ادامه داد: به خاطر همین ریسک، من فکر میکنم آمریکاییها به این نتیجه رسیدند که استراتژی اولیهشان مبنی بر حملات مکرر نظامی را به فشار اقتصادی گسترده تغییر بدهند و چیزی که خودشان اذعان میکنند، یعنی یک نوع خفگی اقتصادی است. فکر می کنم این استراتژیای که انتخاب کردهاند، خیلی کارآمدتر خواهد بود، چون در حال حاضر هم اظهارنظرهایی که ما از دولت دریافت میکنیم، این است که فروش نفت کاهش پیدا کرده و ما در عرصه واردات و صادرات دچار مشکل شدهایم، چراکه به نوعی در محاصره هستیم. آن بحثی که تحت عنوان تحریم گسترده مطرح میکنند، به واقع یک نوع محاصره تمامقد اقتصادی در همه حوزههاست تا بتوانند جمهوری اسلامی را به تسلیم وادار کنند.
این تحلیلگر مسائل بینالملل درباره گسترش محاصره اقتصادی از طریق مرزهای زمینی گفت: فکر میکنم که میتوانند کشورهای پیرامونی را متقاعد کنند تا این کار را انجام دهند، چون ما عملاً در پیرامون خودمان کشورهایی داریم که با آمریکاییها روابط حسنهای دارند. بنابراین این کار را میتوانند انجام دهند، البته چند کشور هم هستند که ما میتوانیم با آنها مراوده داشته باشیم. از سوی دیگر موضع چینیها هم وضعیت نامشخصی دارد. از یک طرف مدعیاند که زیر بار دستورات آمریکاییها مبنی بر تحریم نیستند، اما از طرف دیگر، به لحاظ روابط اقتصادی وسیعی که با آمریکاییها دارند، ممکن است در نهان این کار را انجام دهند.
اعلمی فریمان تصریح کرد: فکر میکنم استراتژیای که بیشتر انتخاب کردهاند، این است که یک تحریم همهجانبه اقتصادی را اعمال کنند و روی نقاطی دست بگذارند که خیلی حساسیتبرانگیز است. مثلاً بعضی نقاط واقعاً مشکلساز خواهد بود، مانند بحث بنزین. ما درحال حاضر در بحث بنزین، مقداری تولید داخلی داریم، اما واردات عملاً صفر شده است همچنین از منظر زمینی هم ثابت کردند که میتوانند تجارت را تا حدودی محدود کنند، چون تحرکاتی را در دریای خزر داشتند و آن نقاط ریلی را قبلاً آزمودند و زدند. بنابراین یک خفگی استراتژیک از منظر اقتصادی را در دستور کار دارند. هدف آمریکا تشکیل ائتلافی گسترده علیه ایران است
وی درباره حملات بازدارنده برای مقابله با فشارهای اقتصادی گفت: آمریکاییها هدفشان این است که یک ائتلاف گسترده از کشورها را علیه جمهوری اسلامی تشکیل دهند. تا حدودی هم موفق بودهاند، چون ما به هر حال کشورهایی را داریم که پشت صحنه عملاً با آنها همکاری میکنند و جمهوری اسلامی که قادر نیست منافع آمریکاییها را به طور مستقیم مورد حمله قرار دهد، حالا پایگاههای آمریکا در کشورهای ثالث که از خاک آنها به ایران تحرکاتی شود را میزنیم، با این عنوان که پایگاهها آنجا قرار دارند. منتها معلوم نیست این موضوع تا چه حد بتواند به آمریکا آسیب بزند، چون یک محاسبه کاملاً نابرابر است. به محض اینکه موشکی از جایی شلیک میشود، تجربه قبلی نشان داد که چند برابر به آن مناطق حمله میشود و یک آتش فراگیر به وجود میآید.
این تحلیلگر مسائل بینالملل ادامه داد: بنابراین، حمله پیشدستانه بحثهای نظامی است که کارشناسان نظامی باید درباره آن اظهارنظر کنند اما قاعدتاً اگر هر جایی را هم بخواهین هدف قرار دهیم، مثلاً مستقیم بالگردها یا ناو هواپیمابر آنها را بزنیم، با یک تهاجم بسیار شدید از طرف آنها مواجه میشویم چون به نظر میرسد جغرافیای منطقه یک معادله کاملاً نابرابر را ایجاد کرده است.
آمریکاییها هدفشان این است که یک ائتلاف گسترده از کشورها را علیه جمهوری اسلامی تشکیل دهند به نظر میرسد تفاهم ایران و عمان فعلاً مسکوت مانده است
اعلمی فریمان همچنین درباره مذاکرات ایران و عمان درباره تنگه هرمز گفت: اطلاعات مشخص و متقنی در دست نیست که واقعاً در این زمینه به نتیجه رسیده باشیم، چون رسانهها یا حتی اظهارنظرهایی که مقامات میکنند، متفاوت است. بخشی میگویند مذاکرات عمان هم هفته پیش شکست خورده و بخشی میگویند ممکن است مذاکرات دیپلماتیک پشت پرده به نتایجی رسیده باشد. ولی در مجموع، دولت و آقای پزشکیان هم اخیراً اظهار کردهاند که ما دنبال مذاکره جدی هستیم و گامبهگام پیش میرویم اما چون اطلااعاتی نداریم نمیتوانیم در این باره اظهارنظر کنیم.
وی گفت: مضاف بر اینکه من فکر میکنم ظاهراً تا اینجا به نتیجه نرسیده، چراکه ترامپ تهدید درباره بمباران عمان را مطرح کرد که عمانیها هم مطرح کردند ترامپ دنبال قربانی میگردد. بنابراین مجموعه قرائن نشان میدهد که این بحث فعلا به نتیجه نرسیده و مسکوت مانده است، چون اگر به نتیجه میرسید، لااقل باید اعلام میشد و سایر بحثها هم پیش گرفته میشد. بحثهای شکستن محاصره یا اجرای تفاهمنامه، همه منوط به این بود که آن تفاهمنامه با عمان امضا شود. منتها تا این لحظه، من فکر میکنم به نتیجه نرسیده است.
این تحلیلگر مسائل بینالملل تصریح کرد: مقداری از این بحثها به اراده جمهوری اسلامی بستگی دارد، چون ما الان متن تفاهمنامه بسیار مطلوبی را در اختیار داریم که امضا شده و بایستی از طرف جمهوری اسلامی ایران و تا حدودی از طرف آمریکاییها، این موضوع پیش برود و دو طرف بتوانند آن را عملیاتی کنند.
اعلمی فریمان تاکید کرد: حالا لااقل در داخل، اینگونه که از اظهارنظرها برمیآید، در مورد اجرای آن اختلاف نظر وجود دارد. ما بخشی از طیفهایی را داریم، چه از اصلاحطلبان و چه از اصولگراها که مدعی هستند باید با قدرت این موضوع را پیش ببریم. خود دولت هم شدیداً دنبال این است که تفاهمنامه را پیش ببرد، منتها بخشهایی مخالفت دارند. فکر میکنم تا زمانی که یک وحدت رویهای در داخل راجع به تفاهمنامه ایجاد نشود، کار به نتیجه نخواهد رسید. بدون شفافیت و مذاکره مستقیم با آمریکا به نتیجه نمیرسیم
وی ادامه داد: چون نقلقولهایی که از رئیسجمهور داریم، مبنی بر این است که اگر ما قرار است مقاومت کنیم، باید نتیجه آن را هم بپذیریم. نتیجه آن هم چیزی است که در تورم، گرانی و این موضوعات خود را نشان میدهد. بنابراین، این دیگر بستگی دارد به اراده داخلی که در واقع به اجماع نظری برسیم و این موضوع را پیش ببریم.
این تحلیلگر مسائل بینالملل تصریح کرد: مضاف بر اینکه اساساً من از قبل هم همیشه معتقد بودم که پیشبرد مذاکرات تنها یک راه دارد و آن هم این است که دو کشور به صورت شفاف و مستقیم کنار هم بنشینند، روبهروی هم و مسائل و مشکلاتشان را مطرح کنند. در این بحثهای دیپلماتیک، بالاخره امتیازاتی داده میشود و امتیازاتی گرفته میشود. تا زمانی که ما با شفافیت پیش نرویم و این بحثها را مستقیم با آمریکاییها حلوفصل نکنیم، یا لااقل اراده این را نداشته باشیم که روابط را به شکلی عادی و نرمال کنیم، من بعید میدانم که به نتیجه برسد.
اقتصاد۲۴- دونالد ترامپ، جمعه شب به وقت محلی در یک تجمع انتخاباتی در کارولینای جنوبی با تکرار تناقض گویی هایش ادعا کرد: «ما نمیتوانیم اجازه دهیم آنها به سلاح هستهای دست پیدا کنند؛ نمیتوانیم اجازه دهیم ایران به سلاح هستهای دست پیدا کند، وگرنه شاهد اتفاقات بسیار بدی خواهید بود.»
ترامپ همچنین هشدار داد که اگر جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای سال ۲۰۲۶ شکست بخورند، دموکراتها دلیلی برای استیضاح او پیدا خواهند کرد.
او خطاب به حاضران گفت: «باید در انتخابات میاندورهای پیروز شوید، چون اگر در انتخابات میاندورهای پیروز نشویم، آنها دلیلی برای استیضاح من پیدا خواهند کرد. من استیضاح خواهم شد.»
رئیس جمهوری آمریکا با ادعاهای بی اساس درباره ایران مدعی شد: «ما وارد عمل شدیم و آنها را متوقف کردیم. آنها هرگز سلاح هستهای نخواهند داشت.»
ترامپ گفت: آنها خواهان توافق هستند که حتی نمیدانیم آیا خودمان توافقی میخواهیم یا نه، چون من در حال حاضر تنگه هرمز را قلمرو آمریکا میدانم.»
رئیس جمهوری آمریکا که با پیامدهای اقتصادی جنگ و افزایش قیمت انرژی دست و پنجه نرم میکند، ادعا کرد که قیمت انرژی پس از پایان جنگ علیه ایران کاهش خواهد یافت.
وی مدعی شد: به محض اینکه کارمان تمام شود، قیمت نفت پایینتر از همین مدت کوتاه قبل خواهد آمد. ما قیمت آن را برای خودروی شما پایین آورده بودیم.»
رئیس جمهوری آمریکا خطاب به حاضران مدعی شد: «جمعه شب است و کلی وقت داریم! چه غلطی باید کنم؟... برگردم ایران را کمی بیشتر بمباران کنم؟»
بیشتر بخوانید:ادعای تازه ترامپ درباره گزینه نظامی علیه ایران
ترامپ با تکرار ادعاهایش درباره حملات تجاوزکارانه به ایران مدعی شد: نمیدانم با چه کسی باید مذاکره کنم و این یک مشکل است.
رئیس جمهوری آمریکا ادعا کرد: این تنها کشور دنیاست که هیچکس نمیخواهد رئیسجمهوری آن باشد. میگویند «چه کسی میخواهد رییسجمهور باشد؟» و بعد میگویند «نه، نه، من نمیخواهم رئیسجمهویر باشم. بنابراین، این کمی مشکلساز است.»
ترامپ در ادامه اظهارات ضد و نقیض خود و در توجیه حملات به ایران مدعی شد: اگر ایران روزی به سلاح هستهای دست پیدا کند، از آن استفاده خواهد کرد. آنها بلافاصله اسرائیل و خاورمیانه را نابود خواهند کرد، و فکر میکنید سراغ ما نخواهند آمد؟ آن وقت میگویید "شهر بعدی کدام است؟ " ما اجازه نخواهیم داد چنین اتفاقی بیفتد. ما یک سال پیش، بمبافکنهای بی-۲ را داشتیم که به کل این ماجرا پایان دادند.
وی با بیان این ادعا که درباره ایران خوب پیش میرویم، مدعی شد: رسانههای جعلی فقط نمیخواهند این موضوع را اینطور گزارش کنند، اما حالا کمکم در حال نزدیک شدن به این واقعیت هستند، چون حرف زیادی برای گفتن ندارند.
ترامپ درباره ونزوئلا نیز گفت: من ونزوئلا را دوست دارم و روابط بسیار خوبی داریم. ما میلیاردها دلار از این کشور درآمد داریم.
وی با تمجید از حمله آمریکا به ونزوئلا افزود: این را در نظر داشته باشید که هیچکس دوست ندارد درباره آن صحبت کند. این ماجرا یک روز طول کشید. همه میگفتند «اوه، این ماجرا طولانی خواهد شد.»، اما فقط یک روز طول کشید.
ترامپ درباره مسائل داخلی آمریکا همچنان به دولت جو بایدن انتقاد کرد و گفت: بایدن بدترین تورم در ۴۸ سال گذشته و بدترین کسری تجاری در تاریخ جهان را ایجاد کرد.
وی به اقداماتی که در دوران ریاستجمهوری خود در پایتخت آمریکا انجام داده است، اشاره و ادعا کرد: واشنگتن تمیز، امن و زیبا شده است. رستورانها پر شدهاند و جرائم ۷۸ درصد کاهش یافته است.
رئیس جمهوری آمریکا مدعی شد: بناهای یادبود دیگر از دیوارنویسی پاک شدهاند و چادرهای بیخانمانها جمع شده است. واشنگتن «جذابترین» شهر آمریکا است.
ترامپ در آستانه انتخابات میاندورهای آمریکا تعدادی از کاندیداهای دموکراتها را کمونیست و کمونیسم را بزرگترین خطر برای آمریکا خواند. منبع: ایرنا
کد خبر: 787459 | ۱۴۰۵/۰۵/۳۱ ۰۸:۵۵:۴۷ اعتمادآنلاین |
نوشین محجوب- با گذشت دو ماه پس از توافق آتشبس موسوم به «سند اسلامآباد»، نه مسیر گفتوگو میان تهران و واشنگتن هموار شده و نه نشانه روشنی از عبور بحران از سطح رویارویی دیده میشود، دولت ترامپ مدعی آغاز جنگ اقتصادی علیه کشورمان است. رییسجمهوری ایالاتمتحده ادعا کرد که مرحله تازهای از فشار علیه ایران با محوریت اقتصاد را دنبال خواهد کرد؛ مسیری که با تهدید به اعمال تحریمها و محدودیتهای بیشتر علیه کشورها، شرکتها و شبکههایی دنبال میشود که با ایران همکاری تجاری و مالی دارند و در کنار آن، حضور نظامی امریکا در آبهای منطقه نیز تداوم خواهد یافت. در برابر، تهران تاکید دارد که تهدیدهای اقتصادی، جایگزین راهحل مبتنی بر گفتوگو، احترام متقابل و رفع فشارهای غیرقانونی نخواهد شد. با این حال دونالد ترامپ در مواضع ادعایی تازه خود از آغاز آنچه «عملیات اقتصادی خردکننده» علیه ایران خوانده، سخن گفته و آن را Economic D-Day نامیده؛ تعبیری که در ادبیات امریکایی با هدف القای آغاز عملیاتی بزرگ و تعیینکننده به کار میرود. در همین راستا وزیر خزانهداری و معاون رییسجمهور امریکا نیز از «شدیدترین تحریمها» و ورود به «مرحله تازه برای فشار اقتصادی» گفتهاند. همزمان جیدی ونس، معاون رییسجمهور امریکا پنجشنبه مدعی شد واشنگتن وارد «مرحله جدیدی» در مواجهه با ایران شده و فشار اقتصادی مستمر را موثرترین ابزار خود میداند.او مدعی شد: امریکا به توان نظامی متعارف و زیرساختهای صنعتی ایران آسیب زده و اکنون میکوشد با فشار اقتصادی، مانع بازسازی توانمندیهایی شود که واشنگتن آنها را مرتبط با برنامه هستهای و تولید تسلیحات ایران میخواند.
ایران دور تازه تحریمها را تروریسم اقتصادی خواند- مواضع ادعایی مقامهای رسمی امریکا در کنار وعده دولت ترامپ برای اعلام تحریمهای جدید، نشان میدهد کاخ سفید پس از بنبست گفتوگوها، در پی انتقال کانون فشار از عملیات نظامی به شبکه تجارت، انرژی و مبادلات مالی ایران است. با این حال، مقامهای امریکایی هنوز جزییات اجرایی، فهرست کشورهای هدف و سازوکار اعمال مجازات علیه طرفهای ثالث را مشخص نکردهاند. تحلیلگران معتقدند همین ابهام، اجرای تهدید فشار فراگیر را برای واشنگتن پیچیده میکند، زیرا تحریم کشورهایی که به تجارت یا مبادلات مالی با ایران ادامه میدهند، میتواند دامنه تنش میان تهران و واشنگتن را گسترده کند. در مقابل عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان در واکنش مواضع ادعایی ترامپ را تلاشی برای انحراف افکار عمومی امریکا از بحرانهای داخلی، ازجمله بدهیهای سنگین و افزایش هزینههای بهره، توصیف کرد. او تاکید کرد: ادامه سیاستهای شکستخورده، شکست بیشتری برای واشنگتن و دشمنی بیشتر ایرانیان به همراه خواهد داشت و «تروریسم اقتصادی» امریکا اقتصاد جهانی و حاکمیت ملی کشورها را تهدید میکند. بر پایه این موضع، تهران میکوشد پیامدهای تحریمهای ثانویه امریکا برای دیگر کشورها و اقتصاد جهانی را نیز برجسته کند.
هرمز در کانون تنشها- در شرایطی که جنگ اقتصادی امریکا علیه ایران کلید خورده، تنگه هرمز همچنان در مرکز این جدال قرار دارد. مقامهای امریکایی مدعیاند با اتکا به ظرفیت نظامی، انتقال بخشی از نفت و گاز از این آبراه را ممکن کردهاند؛ اما دادههای شرکت کپلر که رویترز نیز به آن استناد کرده، نشان میدهد شمار عبور کشتیها در روز پنجشنبه به هفت فروند کاهش یافت؛ رقمی که نصف تردد ثبت شده در روز پیش از آن بود. چهار کشتی وارد تنگه و سه کشتی خارج شدند و در میان آنها نفتکش بسیار بزرگ حامل نفت خام یا کشتی حامل گاز طبیعی مایعشده دیده نشده؛ هر چند یک کشتی بزرگ حامل گازهای مایع پروپان و بوتان از مسیر ایران از تنگه خارج شد. برخی ناظران این دادهها را نشانه تداوم اختلال و احتیاط سنگین در بازار میدانند و معتقدند ادعای باز بودن هرمز، لزوما به معنای بازگشت کامل، عادی و کمهزینه جریان کشتیرانی و انرژی نیست. در این فضا، موضوع مسیرهای جایگزین و خطوط انتقال دورزننده هرمز بیش از گذشته برجسته شده. به باور کارشناسان انرژی، این گزینهها در میانمدت ممکن است بخشی از آسیبپذیری صادرکنندگان را کاهش دهند، اما در کوتاهمدت نمیتوانند جایگزین کامل ظرفیت هرمز شوند؛ زیرا بخش مهمی از زیرساخت صادرات انرژی منطقه و تجارت نفت همچنان به این شاهراه وابسته است. بر همین اساس، برخی تحلیلگران هرمز را محل تلاقی منافع ایران، دولتهای ساحلی، بازار جهانی نفت و مصرفکنندگان بزرگ انرژی توصیف میکنند؛ واقعیتی که هرگونه تصمیم یکجانبه درباره آن را پرهزینه میسازد.
معادلات آشفته غرب آسیا- با افزایش گمانهزنیها درباره آینده رویارویی ایران و امریکا، ناوگروه «جورج واشنگتن» به حوزه عملیاتی سنتکام وارد دریای عرب شد. سنتکام مدعی است که این ناوگروه در چارچوب ماموریتی از پیش برنامهریزیشده وارد منطقه شده است. با این حال، برخی تحلیلگران زمانبندی استقرار ناو را مهم میدانند و مدیاند کنش امریکا نشان از تداوم حضور و بازدارندگی نظامی واشنگتن است. این گروه تاکید دارند که افزایش توان دریایی، بهتنهایی گرههای سیاسی بحران، ازجمله اختلاف درباره تحریمها، امنیت کشتیرانی و چارچوب مذاکره را حل نمیکند. اخبار مرتبط کنترل تنگههرمز بالاخره دست کیست؟ ایران یا آمریکا؟ رئیس کمیسیون امنیت ملی: آمریکا با عذرخواهی از مردم ایران، منطقه را ترک خواهند کرد
