به گزارش شهر بورس، بررسی فهرست سهامداران دارای بیش از ۲۰۰ همت دارایی بورسی نشان میدهد بخش قابلتوجهی از مالکیت بازار سهام در اختیار نهادهای بزرگ اقتصادی و سرمایهگذاری قرار دارد. فهرست عناوین پارسیان و فارس در صدر مالکان بورس تأمین اجتماعی در میان بزرگترین مالکان صندوقهای بازنشستگی و بانکها زنجیره مالکیت در بازار سهام اهمیت ذینفعان نهایی صنایع بزرگ زیر ذرهبین مالکان عمده تمرکز مالکیت؛ فرصت یا ریسک؟ جمعبندی ساختار مالکیت بورس
بر اساس فهرست منتشرشده از سوی انیگما، گروه گسترش نفت و گاز پارسیان (پارسان) با ۴۶۱ هزار میلیارد تومان دارایی بورسی و سهم ۲.۵۳ درصدی از کل بازار، در صدر این فهرست قرار دارد.
ذینفع نهایی پارسان، سازمان تأمین اجتماعی نیروهای مسلح اعلام شده است. صنایع پتروشیمی خلیج فارس (فارس) نیز با ۴۴۹ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۲.۴۶ درصدی، رتبه دوم را در اختیار دارد.
ذینفع نهایی فارس، صندوق بازنشستگی نفت اعلام شده است.تأمین اجتماعی در میان بزرگترین مالکان
سرمایهگذاری تأمین اجتماعی (شستا) با ۴۱۶ هزار میلیارد تومان دارایی بورسی و سهم ۲.۲۸ درصدی از بازار، در رتبه سوم قرار دارد.
پس از شستا، سازمان تأمین اجتماعی با ۴۱۲ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۲.۲۶ درصدی از کل بازار دیده میشود.رتبهسهامدارارزش دارایی بورسیسهم از بازار۱گروه گسترش نفت و گاز پارسیان (پارسان)۴۶۱ هزار میلیارد تومان۲.۵۳٪۲صنایع پتروشیمی خلیج فارس (فارس)۴۴۹ هزار میلیارد تومان۲.۴۶٪۳سرمایهگذاری تأمین اجتماعی (شستا)۴۱۶ هزار میلیارد تومان۲.۲۸٪۴سازمان تأمین اجتماعی۴۱۲ هزار میلیارد تومان۲.۲۶٪۵گروه پتروشیمی تابان فردا (تابان)۳۶۹ هزار میلیارد تومان۲.۰۲٪۶صندوق بازنشستگی بانکها۳۴۹ هزار میلیارد تومان۱.۹۱٪۷سرمایهگذاری غدیر (وغدیر)۲۹۳ هزار میلیارد تومان۱.۶۱٪۸سرمایهگذاری نفت و گاز و پتروشیمی تأمین (تاپیکو)۲۸۶ هزار میلیارد تومان۱.۵۷٪۹ایمیدرو۲۷۷ هزار میلیارد تومان۱.۵۲٪۱۰سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات (ومعادن)۲۰۷ هزار میلیارد تومان۱.۴۷٪صندوقهای بازنشستگی و بانکها
گروه پتروشیمی تابان فردا (تابان) با ۳۶۹ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۲.۰۲ درصدی، پنجمین مالک بزرگ این فهرست است. ذینفع نهایی این مجموعه، صندوق بازنشستگی نفت اعلام شده است.
صندوق بازنشستگی بانکها نیز با ۳۴۹ هزار میلیارد تومان دارایی بورسی و سهم ۱.۹۱ درصدی، در جایگاه ششم بزرگترین مالکان بازار سرمایه قرار دارد.
حضور این نهادها نشان میدهد بخش مهمی از سرمایه بازار سهام در اختیار سرمایهگذاران نهادی قرار دارد؛ مجموعههایی که معمولاً افق سرمایهگذاری بلندمدتتری نسبت به معاملهگران حقیقی دارند.زنجیره مالکیت در بازار سهام
در ادامه فهرست، سرمایهگذاری غدیر (وغدیر) با ۲۹۳ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۱.۶۱ درصدی از بازار قرار گرفته است. ذینفع نهایی این شرکت، سازمان تأمین اجتماعی نیروهای مسلح اعلام شده است.
سرمایهگذاری نفت و گاز و پتروشیمی تأمین (تاپیکو) نیز ۲۸۶ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۱.۵۷ درصدی از بازار دارد و ذینفع نهایی آن سازمان تأمین اجتماعی است.
سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) با ۲۷۷ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۱.۵۲ درصدی، رتبه نهم این فهرست را به خود اختصاص داده است.
در رتبه دهم نیز سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات (ومعادن) با ۲۰۷ هزار میلیارد تومان دارایی و سهم ۱.۴۷ درصدی قرار دارد. فولاد مبارکه اصفهان بهعنوان ذینفع نهایی این مجموعه معرفی شده است.اهمیت ذینفعان نهایی
بررسی نام سهامداران بهتنهایی نمیتواند تصویر کاملی از ساختار مالکیت بازار ارائه کند. بخشی از شرکتهای حاضر در فهرست، در نهایت به یک نهاد یا مجموعه اقتصادی مشترک متصل هستند.
به همین دلیل، بررسی زنجیره مالکیت و ذینفعان نهایی اهمیت زیادی دارد. مالکیت غیرمستقیم میتواند میزان نفوذ اقتصادی یک نهاد را بیشتر از سهم مستقیم آن در یک شرکت نشان دهد.صنایع بزرگ زیر ذرهبین مالکان عمده
بخش قابلتوجهی از داراییهای این مالکان به صنایع نفت، گاز، پتروشیمی، معدن و فلزات وابسته است. در نتیجه، عملکرد این شرکتها میتواند تحت تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی قرار گیرد.
قیمت نفت و محصولات پتروشیمی، نرخ ارز، قیمت جهانی فلزات، هزینه انرژی، سیاستهای صادراتی و تصمیمات دولت از جمله عواملی هستند که میتوانند ارزش دارایی این مجموعهها را تحت تأثیر قرار دهند.تمرکز مالکیت؛ فرصت یا ریسک؟
تمرکز مالکیت در بازار سرمایه میتواند همزمان فرصت و ریسک ایجاد کند. حضور سرمایهگذاران نهادی بزرگ ممکن است به ثبات مالکیتی شرکتها و ایجاد افق بلندمدت در تصمیمگیری کمک کند.
در مقابل، وابستگی حجم زیادی از داراییهای بورسی به تعداد محدودی از نهادها، احتمال انتقال ریسک میان شرکتهای مختلف را افزایش میدهد.
برای مثال، فروش گسترده داراییهای بورسی از سوی یک نهاد بزرگ با هدف تأمین نقدینگی میتواند فشار عرضه را از یک سهم به شرکتهای زیرمجموعه و وابسته نیز منتقل کند.جمعبندی ساختار مالکیت بورس
فهرست سهامداران دارای بیش از ۲۰۰ همت دارایی بورسی نشان میدهد بازار سرمایه ایران تا حد زیادی تحت تأثیر نهادهای بزرگ و سرمایهگذاران نهادی قرار دارد.
مهمترین نکات این بررسی عبارتاند از:نهادهای تأمین اجتماعی و بازنشستگی حضور پررنگی در میان مالکان بزرگ دارند.بخش مهمی از داراییها به صنایع نفت، گاز، پتروشیمی، معدن و فلزات مرتبط است.بررسی ذینفعان نهایی، تصویر دقیقتری از تمرکز مالکیت و نفوذ اقتصادی ارائه میدهد.تغییر استراتژی سرمایهگذاری نهادهای بزرگ میتواند بر جریان نقدینگی و عرضه و تقاضای بورس اثر بگذارد.تمرکز مالکیت در کنار ایجاد ثبات، میتواند در شرایط فروش اجباری، ریسک سیستماتیک بازار را افزایش دهد.
منبع: تجارت نیوز
