صنعت فولاد جهان در سال ۲۰۲۶ در شرایطی قرار دارد که علاوه بر حفظ ظرفیت تولید، ارتقای کیفیت محصولات و تثبیت جایگاه کشورها در بازارهای جهانی، موضوع کاهش مصرف انرژی و کنترل انتشار کربن نیز به یکی از مهمترین معیارهای رقابتپذیری تبدیل شده است. اهمیت این موضوع از آنجا ناشی میشود که صنعت فولاد یکی از صنایع با شدت انتشار بالای کربن در جهان به شمار میرود؛ بهگونهای که این صنعت حدود ۷ تا ۹ درصد از انتشار دیاکسیدکربن ناشی از فعالیتهای انسانی را به خود اختصاص میدهد. بر اساس آخرین دادههای انجمن جهانی فولاد، در سال ۲۰۲۴ بهطور متوسط تولید هر تن فولاد خام با انتشار حدود ۲.۱۸ تن دیاکسیدکربن معادل همراه بوده است؛ موضوعی که ضرورت حرکت فولادسازان به سمت فناوریهای کمکربن، افزایش بهرهوری انرژی و توسعه فولاد سبز را بیش از گذشته نمایان میکند.
همین شرایط موجب شده است که فولاد سبز در سال ۲۰۲۶ از یک رویکرد زیستمحیطی فراتر رفته و به یک عامل مهم در تعیین آینده رقابتپذیری شرکتهای فولادی تبدیل شود. بسیاری از تولیدکنندگان بزرگ فولاد جهان با سرمایهگذاری در حوزههایی همچون بهینهسازی مصرف انرژی، توسعه فناوریهای کمکربن، استفاده از انرژیهای پاک، دیجیتالسازی فرآیندها و کاهش شدت انتشار کربن، در تلاش هستند تا جایگاه خود را در بازارهای آینده تثبیت کنند. در واقع، شرکتهایی که بتوانند در کنار تولید محصول باکیفیت، الزامات جدید زیستمحیطی را نیز رعایت کنند، از مزیت بیشتری برای حضور در بازارهای داخلی و بینالمللی برخوردار خواهند بود.
در چنین شرایطی، شرکت آهن و فولاد ارفع تلاش کرده است در کنار تداوم تولید محصولات باکیفیت و ایفای نقش خود در حفظ جایگاه ایران بهعنوان یکی از ۱۰ کشور بزرگ تولیدکننده فولاد جهان، مسیر توسعه پایدار و حرکت به سمت فولاد سبز را نیز دنبال کند. این رویکرد نشان میدهد که ارفع نگاه خود را تنها به شرایط فعلی صنعت محدود نکرده و تلاش دارد با آمادهسازی زیرساختهای لازم، برای الزامات و فرصتهای آینده صنعت فولاد نیز برنامهریزی کند. حرکت به سمت فولاد سبز میتواند به یکی از عوامل مهم تمایز ارفع نسبت به رقبا تبدیل شود؛ چراکه در آینده، میزان بهرهوری انرژی و توانایی مدیریت انتشار کربن، بخشی از مزیت رقابتی شرکتهای فولادی خواهد بود.
در همین راستا، شرکت آهن و فولاد ارفع با امضای تفاهمنامه همکاری با موسسه راهبردی معدن و فولاد سبز (سیگماس)، گام عملی در مسیر توسعه پایدار و تولید کمکربن برداشته است. طراحی نظام پایش و محاسبه ردپای کربن محصولات، تحلیل دادههای تولید و انرژی، شناسایی فرصتهای کاهش مصرف، بهبود راندمان تجهیزات و استفاده از راهکارهای مبتنی بر تحول دیجیتال و Industry 4.0 از جمله محورهای این همکاری است. این اقدامات به ارفع کمک خواهد کرد تا علاوه بر افزایش بهرهوری عملیاتی، آمادگی لازم برای انطباق با استانداردهای جدید زیستمحیطی در بازارهای جهانی را نیز به دست آورد.
اهمیت حرکت به سمت فولاد سبز برای ارفع از آن جهت بیشتر است که صنعت فولاد ایران در سالهای اخیر با چالشهایی مانند محدودیت انرژی و افزایش هزینههای تولید مواجه بوده است. تجربه نشان داده است شرکتهایی که بتوانند مصرف انرژی خود را مدیریت کرده، فرآیندهای تولید را هوشمندتر کنند و میزان توقفات را کاهش دهند، در شرایط دشوار نیز توان حفظ تولید و رقابتپذیری بیشتری خواهند داشت. از این منظر، فولاد سبز تنها یک مسیر محیطزیستی نیست، بلکه ابزاری برای افزایش بهرهوری، کاهش هزینههای بلندمدت و تقویت جایگاه اقتصادی شرکتها محسوب میشود.
این مسیر برای استان یزد نیز اهمیت ویژهای دارد. توسعه فناوریهای نوین در شرکتهای بزرگ صنعتی میتواند به افزایش دانش فنی، ایجاد فرصتهای شغلی تخصصی، تقویت زنجیره تامین داخلی و افزایش ارزش افزوده اقتصادی منطقه منجر شود. ارفع بهعنوان یکی از مجموعههای مهم صنعتی استان، با حرکت به سمت تولید پایدار میتواند علاوه بر نقشآفرینی در صنعت فولاد کشور، به توسعه اقتصادی منطقه و حفظ سرمایه انسانی متخصص نیز کمک کند.
حرکت آهن و فولاد ارفع به سمت فولاد سبز را میتوان بخشی از یک برنامه بلندمدت برای ساخت مزیت رقابتی پایدار دانست. در شرایطی که صنعت فولاد جهان به سمت کاهش انتشار کربن و استفاده از فناوریهای نوین در حال حرکت است، شرکتهایی موفق خواهند بود که از امروز برای آینده آماده شوند. ارفع با ترکیب تولید محصولات باکیفیت، توسعه بهرهوری انرژی و حرکت به سمت فناوریهای سبز، تلاش دارد جایگاه خود را در نسل جدید صنعت فولاد ایران تثبیت کند و به شرکتی تبدیل شود که علاوه بر پاسخگویی به نیازهای امروز، برای فرصتهای فردا نیز برنامه دارد.
