به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران ، محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه و شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، به همراه فیلد مارشال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، در کاخ الصفا شهر مکه گرد هم آمدند و «پیمان دفاع مشترک مکه» را به امضا رساندند.
بر اساس متن منتشر شده از این توافقنامه ۸ مادهای، ماده اصلی این پیمان تصریح میکند: «حمله مسلحانه به هر یک از این سه کشور، حمله به تمامی آنها تلقی خواهد شد.» مادهای که مشابه ماده ۵ پیمان آتلانتیک شمالی تنظیم شدهاست که کشورهای عضو را متعهد میکند در صورت حمله به خاک یکی از کشورها بقیه کشورها نیز به کشور متجاوز اعلام جنگ کنند.
این معاهده سه مورد از بزرگترین ساختارهای نظامی جهان اسلام — شامل قدرت هستهای پاکستان با حدود ۱۷۰ کلاهک اتمی، دومین ارتش بزرگ ناتو یعنی ترکیه، و یکی از مجهزترین نیروهای هوایی منطقه یعنی عربستان، را زیر یک چارچوب دفاعی گرد هم آورده است؛ تحولی که پس از «پیمان بغداد» در دهه ۱۹۵۰ میلادی بیسابقه محسوب میشود.
با این حال امضای این توافقنامه درست همزمان با تنشهای گسترده و در حال توسعه در منطقه خاورمیانه، سوالهای زیادی را در مورد اهداف این پیمان ایجاد کردهاست. در حالی که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل، تجاوز نظامی تمام عیار علیه جمهوری اسلامی ایران را آغاز کردند، تهران نیز در واکنش پایگاههای مبدا این حملات در کشورهای جنوب خلیج فارس از جمله عربستان سعودی را هدف حملات خود قرار داد.
عملی شدن چنین پیمانی به شکل قابل توجهی محیط امنیتی پیرامون ایران را تحت تاثیر قرار میدهد. ترکیه و پاکستان، دو کشور با مرز زمینی با ایران هستند که همواره روابط خوبی با ایران داشتهاند و در عین حال تلاشها برای آشتی میان ایران و عربستان نیز از ۴ سال پیش در جریان است. همپیمانی این سه کشور، مادامی که متوجه دشمنان ایران باشد، قاعدتا خطری متوجه تهران نخواهد کرد، اما روشن است. اما منافع و اتحادهای ایران همیشه با این سه کشور همسو نیست. ایران بر خلاف پاکستان تمایلی به مواجهه با هند ندارد، یا درست در مقابل عربستان سعودی از نهضتهای آزادیخواه در یمن و شیعیان مبارز با اشغالگری در لبنان حمایت میکند.
عربستان سعودی از سال گذشته یک پیمان دفاع متقابل مجزا …
