به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران، مؤسسه اطلاعات انرژی و رصد بازار Kpler در گزارشی تازه به بررسی وضعیت پالایشگاههای خاورمیانه در پی تشدید درگیریها، آسیب به تأسیسات پالایشی و اختلال در مسیرهای صادراتی پرداخته است.
بر اساس این گزارش، تولید پالایشگاههای خاورمیانه در حال حاضر حدود 7.3 میلیون بشکه در روز است؛ در حالی که این رقم در فوریه 2026، یعنی پیش از آغاز جنگ، حدود 9.9 میلیون بشکه در روز بود. به این ترتیب، میزان تولید پالایشگاههای منطقه حدود 2.6 میلیون بشکه در روز کاهش یافته است.
Kpler تأکید میکند که افت تولید پالایشگاهها تنها ناشی از آسیب مستقیم به تأسیسات نیست. بخش قابلتوجهی از کاهش تولید به اختلال در خروج و صادرات فرآوردههای نفتی از منطقه مربوط میشود؛ بهویژه پس از اختلال جدی در تردد از تنگه هرمز و در ادامه افزایش ریسکهای امنیتی در مسیر بابالمندب.
تصویر شماره 1 ـ نمودار روند تولید پالایشگاههای خاورمیانه
کاهش تولید فقط ناشی از تخریب پالایشگاهها نیست
بر اساس تحلیل Kpler، تولید پالایشگاههای خاورمیانه از ماه مه نشانههایی از بهبود را نشان داده بود، اما تشدید دوباره تنشهای منطقهای و محدود شدن عبور و مرور از تنگه هرمز این روند را متوقف کرد. در همین حال، اختلال در منطقه بابالمندب نیز استفاده از مسیرهای جایگزین را با محدودیت مواجه کرده است.
نکته مهم این است که میزان کاهش تولید پالایشگاهها از ظرفیتی که بهصورت مستقیم در حملات از مدار خارج شده، بیشتر بوده است. به بیان دیگر، بخشی از پالایشگاههایی که از نظر فیزیکی همچنان امکان فعالیت دارند نیز به دلیل دشواری صادرات فرآورده و افزایش موجودی مخازن، نرخ تولید خود را کاهش دادهاند. این وضعیت نشان میدهد که در شرایط فعلی، محدودیت لجستیکی و اختلال در تجارت دریایی به اندازه آسیب فیزیکی به تأسیسات پالایشی اهمیت پیدا کرده است.
Kpler در سناریوی پایه خود فرض کرده است که اختلال در مسیرهای انتقال نفت و فرآورده تا پایان سال 2026 ادامه خواهد داشت و بازگشایی تدریجی مسیرها از اواخر سهماهه چهارم آغاز میشود. بر اساس این سناریو، هرگونه بهبود در وضعیت تردد از تنگه هرمز میتواند در کوتاهمدت موجب افزایش سریع تولید پالایشگاههایی شود که آسیب جدی ندیدهاند؛ زیرا با عادی شدن امکان صادرات، …
