دانشمندان تغییری پنهان در مغز را کشف کردند که از حدود ۵۰ سالگی آغاز می‌شود

عصر ایران: آب یکی از ضروری ترین نیازهای بدن انسان است و بدون آن، عملکرد طبیعی سلول ها و اندام ها مختل می شود. با این حال، این تصور که هرچه آب بیشتری بنوشیم، سالم تر خواهیم بود همیشه درست نیست. در شرایط خاص، مصرف مقدار زیادی آب در مدت کوتاه می تواند تعادل آب و املاح بدن را بر هم بزند و حتی به یک وضعیت خطرناک پزشکی منجر شود؛ شرایطی که به آن «مسمومیت با آب» یا هیپوناترمی ناشی از مصرف بیش از حد مایعات گفته می شود.

مسمومیت با آب زمانی اتفاق می افتد که میزان آبی که وارد بدن می شود از توانایی بدن برای دفع آن بیشتر باشد. در چنین شرایطی، آب اضافی می تواند غلظت سدیم خون را کاهش دهد. سدیم یکی از مهم ترین الکترولیت های بدن است و در تنظیم میزان آب موجود در داخل و خارج سلول ها، عملکرد اعصاب و فعالیت عضلات نقش دارد. وقتی غلظت سدیم خون به کمتر از 135 میلی مول در لیتر برسد، وضعیت هیپوناترمی ایجاد شده است.

مشکل اصلی زمانی آغاز می شود که کاهش سدیم به سرعت اتفاق بیفتد. با رقیق شدن سدیم خون، آب به سمت داخل سلول ها حرکت می کند و باعث تورم آن ها می شود. این اتفاق در مغز اهمیت بیشتری دارد، زیرا مغز داخل فضای بسته جمجمه قرار گرفته و افزایش حجم سلول های مغزی می تواند فشار داخل جمجمه را بالا ببرد. در موارد شدید، همین فرآیند ممکن است به اختلال عملکرد مغز، تشنج، کما و حتی مرگ منجر شود. چه زمانی نوشیدن آب خطرناک می شود؟

نکته مهم این است که نمی توان یک عدد مشخص را برای همه افراد به عنوان «مقدار کشنده آب» یا حتی «حد مجاز آب در روز» تعیین کرد. سرعت نوشیدن، وزن بدن، میزان فعالیت، مقدار تعریق، دمای محیط، عملکرد کلیه ها و برخی بیماری ها و داروها همگی در این موضوع نقش دارند.

برای مثال، نوشیدن چند لیتر آب در طول یک روز با نوشیدن همان مقدار آب طی چند ساعت تفاوت زیادی دارد. کلیه های یک فرد سالم توانایی دفع آب اضافی را دارند، اما این توانایی محدود است و اگر مقدار زیادی آب در مدت کوتاه وارد بدن شود، ممکن است کلیه ها نتوانند به اندازه کافی سریع آن را دفع کنند.

به همین دلیل، مسمومیت با آب در زندگی روزمره فرد سالم اتفاقی نسبتا نادر است و صرف اینکه کسی در یک روز آب زیادی نوشیده باشد، به معنی مسمومیت نیست. موارد جدی تر معمولا در شرایطی دیده می شوند که فرد در مدت کوتاهی مقدار زیادی مایع مصرف کرده یا به دلیل بیماری و مصرف برخی داروها توانایی تنظیم آب و سدیم بدن در او مختل شده است.

علائم اولیه مسمومیت با آب می تواند شامل سردرد، تهوع، استفراغ، احساس ضعف، گرفتگی عضلات، خواب آلودگی و تغییر وضعیت ذهنی باشد. اگر کاهش سدیم شدید شود، علائم عصبی مانند گیجی، اختلال هوشیاری و تشنج ممکن است ظاهر شود. در موارد بسیار شدید، تورم مغز می تواند به کما و مرگ منجر شود. چرا ورزشکاران در معرض خطر قرار می گیرند؟

یکی از موقعیت هایی که موارد هیپوناترمی در آن مورد توجه قرار گرفته، ورزش های استقامتی مانند ماراتن است. ورزشکار در طول فعالیت طولانی مدت مقدار زیادی آب و الکترولیت از طریق تعریق از دست می دهد و طبیعی است که برای جلوگیری از کم آبی بدن به سراغ نوشیدن مایعات برود. مشکل زمانی ایجاد می شود که ترس از کم آبی باعث شود فرد بیش از نیاز بدن و با سرعت زیاد آب بنوشد.

در چنین شرایطی، ممکن است مقدار آب موجود در بدن افزایش پیدا کند، در حالی که غلظت سدیم خون کاهش می یابد. به همین دلیل، متخصصان دیگر توصیه نمی کنند که ورزشکاران صرفا بر اساس یک عدد ثابت و بدون توجه به شرایط بدن، مقدار زیادی آب مصرف کنند.

البته این موضوع فقط به ورزشکاران محدود نمی شود. افرادی که به بیماری های کلیوی، قلبی یا کبدی مبتلا هستند نیز ممکن است در تنظیم آب و سدیم بدن مشکل بیشتری داشته باشند. برخی داروها نیز می توانند تعادل آب و سدیم را تغییر دهند. در این افراد، میزان مناسب مصرف مایعات باید متناسب با شرایط پزشکی آن ها تعیین شود. آیا 8 لیوان آب در روز واقعا ضروری است؟

توصیه معروف «8 لیوان آب در روز» را نمی توان یک قانون پزشکی قطعی دانست. نیاز بدن به مایعات در افراد مختلف متفاوت است و حتی برای یک فرد نیز ممکن است از روزی به روز دیگر تغییر کند. آب موجود در غذاها و سایر نوشیدنی ها نیز بخشی از نیاز روزانه بدن را تامین می کند.

برای نمونه، National Academies میزان کل دریافت آب روزانه را حدود 3.7 لیتر برای مردان و 2.7 لیتر برای زنان در شرایط معمول به عنوان مقدار کافی گزارش کرده است، اما این اعداد شامل آب موجود در مواد غذایی و سایر نوشیدنی ها نیز می شوند و به این معنی نیستند که همه افراد باید دقیقا همین مقدار آب خالص بنوشند.

در بیشتر افراد سالم، تشنگی یکی از راهنماهای طبیعی بدن برای دریافت مایعات است. رنگ ادرار نیز می تواند اطلاعاتی کلی درباره وضعیت آب بدن بدهد، هرچند نباید آن را به تنهایی معیار تشخیص کم آبی یا پرآبی قرار داد. آیا نوشیدن 3 یا 4 لیتر آب خطرناک است؟

پاسخ به این سوال به شرایط بستگی دارد. نوشیدن 3 یا 4 لیتر آب در طول یک روز لزوما به معنی مسمومیت با آب نیست و برای برخی افراد، به ویژه در شرایط گرما و فعالیت بدنی، دریافت مایعات می تواند بیشتر از حالت معمول باشد.

اما اگر همین مقدار در مدت بسیار کوتاهی نوشیده شود، شرایط کاملا متفاوت است. به همین دلیل نمی توان یک عدد ثابت را به عنوان مرز قطعی خطر برای همه انسان ها تعیین کرد.

در واقع، آنچه اهمیت دارد فقط «چقدر آب نوشیده شده» نیست؛ بلکه باید پرسید «این مقدار آب در چه مدتی و توسط چه فردی نوشیده شده است؟» چه زمانی باید نگران شد؟

اگر فردی پس از نوشیدن مقدار زیادی آب در مدت کوتاه دچار سردرد شدید، تهوع و استفراغ، گیجی، خواب آلودگی غیرعادی، تغییر رفتار، اختلال هوشیاری یا تشنج شود، نباید این علائم را ساده تلقی کرد. کاهش شدید و سریع سدیم خون می تواند یک وضعیت اورژانسی باشد و تشخیص آن با آزمایش خون انجام می شود.

در چنین شرایطی، نوشیدن آب بیشتر برای «جبران کم آبی» می تواند وضعیت را بدتر کند. همچنین نباید فرد به صورت خودسرانه برای جبران کاهش سدیم مقدار زیادی نمک مصرف کند. درمان هیپوناترمی به علت و شدت آن بستگی دارد و در موارد شدید نیازمند درمان پزشکی و پایش دقیق سطح سدیم است.

در نهایت، پیام این ماجرا این نیست که باید از نوشیدن آب ترسید. بدن انسان برای ادامه حیات به آب نیاز دارد و کم آبی نیز می تواند خطرناک باشد. نکته اصلی این است که نوشیدن آب بیشتر همیشه به معنای سلامت بیشتر نیست. برای بیشتر افراد سالم، دریافت مایعات در طول روز و بر اساس نیاز بدن، همراه با پرهیز از نوشیدن اجباری حجم بسیار زیادی آب در مدت کوتاه، رویکرد منطقی تری است.

آب زمانی می تواند خطرناک شود که تعادل آن با توانایی بدن برای دفع آب و تنظیم الکترولیت ها به هم بخورد؛ اتفاقی نادر، اما واقعی که در شرایط خاص حتی می تواند جان انسان را تهدید کند.

نی‌نی‌بان: سه سال نخست زندگی، یکی از مهم‌ترین دوره‌های رشد جسمی و ذهنی کودک است. در این سال‌ها، مغز با سرعت زیادی رشد می‌کند، سیستم ایمنی هنوز در حال تکامل است و دستگاه گوارش به‌تدریج توانایی هضم و جذب انواع غذاها را پیدا می‌کند. به همین دلیل، انتخاب مواد غذایی مناسب در این دوره اهمیت ویژه‌ای دارد.

برای مشاهده ادامه مطلب کلیک کنید

.

عصرایران- کلسترول بالا معمولا علامت مشخصی ایجاد نمی کند، اما افزایش طولانی مدت LDL یا همان «کلسترول بد» می تواند به تجمع پلاک در دیواره رگ ها و افزایش خطر بیماری های قلبی و سکته مغزی منجر شود.

خبر خوب این است که در بسیاری از افراد می توان این خطر را با ترکیبی از اصلاح سبک زندگی، کنترل عوامل خطر و در صورت نیاز دارو کاهش داد.

راهنمای جدید ACC و انجمن قلب آمریکا در سال 2026 نیز تاکید می کند که کاهش LDL باید زودتر و متناسب با میزان خطر قلبی عروقی فرد آغاز شود. در این راهنما، علاوه بر LDL، شاخص هایی مانند Lp(a)، ApoB و در افراد منتخب امتیاز کلسیم عروق کرونر نیز می توانند به تصمیم گیری دقیق تر کمک کنند. 1. رژیم غذایی را اصلاح کنید

اولین قدم معمولا اصلاح الگوی غذایی است.

به جای تمرکز فقط روی حذف یک ماده غذایی، بهتر است کل الگوی تغذیه اصلاح شود: مصرف سبزیجات و میوه ها، غلات کامل، حبوبات، ماهی، مغزها و منابع پروتئینی سالم را افزایش دهید و چربی های اشباع و غذاهای فوق فرآوری شده را کاهش دهید.

جایگزین کردن چربی های غیراشباع به جای چربی های اشباع نیز یکی از اصول مهم رژیم غذایی مناسب قلب است. راهنمای تغذیه ای جدید انجمن قلب آمریکا بر مصرف بیشتر غذاهای کم فرآوری شده، فیبر، غلات کامل و چربی های غیراشباع تاکید دارد. 2. فیبر بیشتری بخورید

فیبر محلول می تواند به کاهش LDL کمک کند.

جو دوسر، جو، حبوبات، برخی میوه ها و سبزیجات از منابع مناسب فیبر هستند. افزایش فیبر غذایی علاوه بر کمک به کنترل چربی خون، می تواند برای سلامت دستگاه گوارش و کنترل قند خون نیز مفید باشد. 3. فعالیت بدنی را بیشتر کنید

ورزش منظم فقط برای کاهش وزن نیست.

فعالیت بدنی منظم می تواند به بهبود مجموعه ای از عوامل خطر قلبی عروقی، از جمله وزن، فشار خون، قند خون و چربی خون کمک کند.

پیاده روی سریع، دوچرخه سواری، شنا و تمرینات قدرتی از گزینه هایی هستند که می توان متناسب با شرایط فرد در برنامه هفتگی قرار داد.

راهنمای 2026 نیز فعالیت بدنی منظم را در کنار تغذیه سالم، وزن مناسب و ترک دخانیات از پایه های مدیریت خطر قلبی عروقی می داند. 4. اگر اضافه وزن دارید، کاهش وزن می تواند کمک کند

اضافه وزن، به ویژه چربی اضافی شکمی، با افزایش خطر اختلالات متابولیک و قلبی عروقی همراه است.

کاهش وزن در افراد دارای اضافه وزن می تواند به بهبود تری گلیسیرید، فشار خون و سایر عوامل خطر کمک کند.

هدف نباید یک رژیم سخت و کوتاه مدت باشد؛ تغییراتی که بتوان آن ها را برای مدت طولانی ادامه داد، اهمیت بیشتری دارند. 5. سیگار را کنار بگذارید

سیگار فقط به ریه ها آسیب نمی زند.

دود دخانیات به دیواره رگ ها آسیب می رساند و خطر بیماری های قلبی عروقی را افزایش می دهد. ترک دخانیات یکی از مهم ترین اقداماتی است که برای کاهش خطر قلبی می توان انجام داد.

به همین دلیل راهنمای جدید مدیریت چربی خون نیز پرهیز از محصولات دخانی را در کنار تغذیه سالم و فعالیت بدنی توصیه می کند. 6. خواب را جدی بگیرید

خواب سالم نیز بخشی از سبک زندگی قلب دوست محسوب می شود.

کم خوابی یا خواب بی کیفیت می تواند با مشکلات متابولیک و افزایش خطر بیماری های قلبی عروقی همراه باشد. بنابراین مدیریت کلسترول فقط به چیزی که در بشقاب می گذارید محدود نمی شود. 7. فقط به عدد «کلسترول کل» نگاه نکنید

یکی از نکات مهم در پزشکی امروز این است که وضعیت چربی خون را نمی توان فقط با یک عدد قضاوت کرد.

LDL-C، HDL-C، تری گلیسیرید و non-HDL-C اطلاعات مهمی ارائه می کنند. در برخی افراد، اندازه گیری ApoB نیز می تواند تصویر دقیق تری از تعداد ذرات آتروژنیک در خون ارائه دهد.

راهنمای 2026 همچنین توصیه می کند Lp(a) حداقل یک بار در طول زندگی اندازه گیری شود، زیرا افزایش آن می تواند خطر بیماری قلبی عروقی را بالا ببرد. 8. در صورت نیاز، خطر قلبی خود را دقیق تر ارزیابی کنید

همه افرادی که LDL بالایی دارند، دقیقا در یک سطح از خطر قرار نمی گیرند.

سن، فشار خون، دیابت، سابقه خانوادگی، بیماری کلیوی، سیگار، سابقه بیماری قلبی و عوامل دیگر می توانند تصمیم درباره درمان را تغییر دهند.

در راهنمای جدید، پزشکان برای برخی بزرگسالان می توانند از مدل PREVENT-ASCVD برای برآورد خطر 10 ساله و 30 ساله استفاده کنند. در افراد منتخب نیز تصویربرداری از کلسیم عروق کرونر یا CAC می تواند به روشن تر شدن تصمیم درمانی کمک کند. 9. اگر پزشک استاتین تجویز کرد، آن را با «داروی ساده» اشتباه نگیرید

استاتین ها همچنان پایه اصلی درمان دارویی کاهش LDL هستند.

این داروها با مهار تولید کلسترول در کبد باعث کاهش LDL خون می شوند و در افراد مناسب، خطر حمله قلبی و سکته مغزی را کاهش می دهند.

اما اینکه چه کسی به استاتین نیاز دارد، چه نوعی و با چه دوزی، به میزان LDL و خطر کلی قلبی عروقی فرد بستگی دارد. بنابراین نباید صرفا بر اساس یک عدد آزمایش، خودسرانه دارو را شروع یا قطع کرد. 10. اگر استاتین کافی نباشد، گزینه های دیگری وجود دارد

گاهی با وجود مصرف حداکثر دوز قابل تحمل استاتین، LDL همچنان بالاتر از هدف باقی می ماند.

در چنین شرایطی پزشک می تواند بر اساس میزان خطر و شرایط فرد، داروهای دیگری مانند ازتیمایب، بمپدوئیک اسید یا مهارکننده های PCSK9 را به درمان اضافه کند.

این داروها برای همه افراد مبتلا به کلسترول بالا لازم نیستند و انتخاب آن ها به میزان خطر و پاسخ فرد به درمان بستگی دارد. 11. برای پایین آوردن تری گلیسیرید، داستان کمی متفاوت است

تری گلیسیرید با LDL یکسان نیست و درمان آن نیز همیشه یکسان نیست.

اگر تری گلیسیرید بالا باشد، اصلاح رژیم غذایی، فعالیت بدنی، کاهش وزن در صورت نیاز و درمان عوامل زمینه ای اهمیت زیادی دارد.

در افراد دارای خطر قلبی عروقی، استاتین همچنان بخش مهم درمان است. در موارد بسیار شدید، به ویژه زمانی که خطر التهاب لوزالمعده مطرح باشد، ممکن است درمان های اختصاصی تری لازم شود. 12. مکمل ها را جایگزین درمان نکنید

یکی از اشتباهات رایج این است که فرد پس از مشاهده کلسترول بالا، به جای مراجعه به پزشک سراغ مکمل ها می رود.

راهنمای 2026 صراحتا مکمل های غذایی را به عنوان روش استاندارد کاهش چربی خون توصیه نمی کند. انتخاب درمان باید بر اساس نوع اختلال چربی خون و خطر قلبی عروقی انجام شود.

یک نکته مهم درباره روغن ماهی

امگا 3 می تواند برای برخی افراد مبتلا به تری گلیسیرید بالا کاربرد داشته باشد، اما این موضوع با مصرف خودسرانه مکمل های روغن ماهی برای پیشگیری از بیماری قلبی تفاوت دارد.

بنابراین «امگا 3 بخورید تا کلسترولتان پایین بیاید» توصیه دقیقی نیست. کلسترول بالا همیشه با ظاهر فرد مشخص نمی شود

ممکن است فردی لاغر، فعال و دارای رژیم غذایی نسبتا مناسب هم LDL بالایی داشته باشد.

ژنتیک، سابقه خانوادگی و برخی بیماری ها می توانند نقش مهمی داشته باشند. به همین دلیل داشتن وزن طبیعی به تنهایی به معنای طبیعی بودن چربی خون نیست.

در افرادی که LDL بسیار بالا دارند یا سابقه خانوادگی بیماری قلبی زودرس دارند، احتمال اختلالات ارثی مانند هیپرکلسترولمی خانوادگی نیز باید در نظر گرفته شود. در نهایت چه چیزی مهم تر است؟

مدیریت کلسترول فقط «پایین آوردن یک عدد» نیست؛ هدف اصلی، کاهش خطر بیماری قلبی و سکته در طول زندگی است.

برای بعضی افراد، اصلاح رژیم غذایی و افزایش فعالیت بدنی ممکن است بخش مهمی از درمان باشد. برای بعضی دیگر، به ویژه افراد پرخطر، دارو نیز ضروری است.

راهنمای جدید 2026 یک پیام روشن دارد: هرچه مدت بیشتری LDL بالا بماند، مواجهه رگ ها با ذرات آسیب رسان بیشتر می شود؛ بنابراین تشخیص و درمان به موقع اهمیت دارد. پربیننده ترین پست همین یک ساعت اخیر حرف‌های جنجالی شاکی پژمان جمشیدی پس از صدور حکم نظرات کاربران خبر قبل اشتراک گذاری : پرتاب یک خودرو به هوا در تصادف دو کامیون در لهستان بیشتر بخوانید: هیدروژل جدیدی که رگ‌ها را پس از سکته ترمیم می‌کند تماشاخانه چیتگر؛ رد یک جنایت عجیب میان درختان / درخت‌ها قبل از مرگ زخمی شده بودند حریق مرموز در قلب گرگان؛ از سیم‌کشی فرسوده تا شایعات داغ / ببینید گرگان چه چیزی را از دست داد؟ فیلم های دیگر عضویت در اینستاگرام عصر ایران ۱۵ سال پیش در چنین روزی این لحظه با حافظ گلستان سعدی آموزش زبان انگلیسی آپارات عصر ایران اپلیکیشن عصر ایران