بازپخش سریال «متهم گریخت» از 25 مرداد از شبکه آی فیلم آغاز شده است. اثری که در میان سریالهای خاطره انگیز تلویزیون جایگاه ویژهای دارد.
این سریال در زمان پخش مخاطب را با موقعیتهای طنز و شخصیتهای آشنا همراه کرد و امروز بیش از دو دهه بعد در بازپخش همچنان ظرفیت جذب مخاطب دارد. حتی در شرایطی که بسیاری از تولیدات تازه تلویزیون به سرعت از حافظه تماشاگر خارج میشوند.
در میان سریالهای تلویزیونی دهه ۸۰، کمتر اثری را میتوان پیدا کرد که به اندازه «متهم گریخت» ساخته رضا عطاران، مرز میان کمدی و تصویر اجتماعی را به این سادگی جابهجا کرده باشد.
«متهم گریخت» داستان هاشم مردی شهرستانی است که برای رسیدن به زندگی بهتر همراه خانوادهاش راهی تهران میشود. اما این شهر خیلی زود به میدان تازهای از مشکلات تبدیل میشود. خانه، شغل، درآمد و مناسبات خانوادگی همگی هاشم را با واقعیتی مواجه میکنند که با رؤیای اولیه او فاصله زیادی دارد.
اهمیت سریال اما صرفا در شوخیهایش نیست. «متهم گریخت» تصویری از جامعه را ارائه میدهد که در آن مهاجرت از شهرستان به تهران هنوز یکی از رویاهای رایج برای رسیدن به رفاه و موقعیت بهتر بود. سریال این رویا را نه از طریق شعار بلکه با خنده و موقعیتهایی کاملا روزمره به چالش میکشد.
دلیل محبوبیت «متهم گریخت»
این نگاه به زندگی عادی، یکی از مهمترین ویژگیهای زبان کمدی عطاران است. «متهم گریخت» در ادامه مسیری قرار میگیرد که بعدها در «ترش و شیرین» و «بزنگاه» نیز به شکلهای مختلف ادامه پیدا کرد. موفقیت این فرمول حتی باعث شد دیگر سازندگان تلویزیون نیز به بازتولید تیپها و موقعیتهای مشابه روی بیاورند.
در عین حال قصه در بخشهایی به الگویی تکرارشونده از گرفتاری، فرار و سوءتفاهم متکی میشد و بعضی موقعیتها بیش از آنکه حاصل پیشرفت داستان باشند، برای حفظ ریتم کمدی طراحی شده بودند. این تکرار گاهی باعث میشود روایت به جای حرکت رو به جلو، در چرخهای از موقعیتهای مشابه گرفتار شود.
این سریال اما نمونهای دقیق از توانایی او در تبدیل زندگی روزمره به کمدی است. ماندگاری سریال نیز بیش از آنکه مدیون نوستالژی باشد، به همین نزدیکی با واقعیت بازمیگردد. مخاطب امروز هنوز میتواند هاشم و …
