هوش مصنوعی دیگر مفهومی متعلق به آینده نیست؛ آرامآرام وارد زندگی روزمره مردم شده است. درست همانگونه که اینترنت دو دهه پیش از یک فناوری ناشناخته به بخشی جداییناپذیر از زندگی ایرانیان تبدیل شد، اکنون ابزارهای هوش مصنوعی نیز در حال پیمودن همان مسیر هستند. با این تفاوت که سرعت این تحول بهمراتب بیشتر است.
یافتههای تازه مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران (ایسپا) تصویری جالب از این گذار ترسیم میکند. امروز حدود ۸۹ درصد ایرانیها به اینترنت دسترسی دارند و کاربران ایرانی بهطور متوسط روزانه بیش از چهار ساعت در فضای مجازی حضور دارند. با این حال، هنوز حدود ۳۸ درصد مردم اصلاً هوش مصنوعی را نمیشناسند. اما در سوی دیگر این ماجرا، اتفاق مهمتری در حال وقوع است؛ از میان کسانی که از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده میکنند، بیش از ۹۰ درصد، ChatGPT را بهعنوان ابزار اصلی خود انتخاب کردهاند.
این اعداد، تنها چند درصد و چند نمودار نیستند. آنها از تغییری عمیقتر خبر میدهند؛ تغییری که شاید مهمترین تحول اینترنت در سالهای اخیر باشد. اگر تا دیروز کاربران برای یافتن پاسخ، وارد گوگل میشدند و میان دهها لینک جستوجو میکردند، امروز بسیاری ترجیح میدهند سؤال خود را از یک دستیار هوشمند بپرسند و پاسخ را همانجا دریافت کنند. به همین دلیل، گزارش پیش رو بیش از آنکه درباره ChatGPT باشد، درباره تغییر رفتار کاربران ایرانی در عصر هوش مصنوعی است.
از اینترنت تا هوش مصنوعی
در دو دهه گذشته، معیار توسعه دیجیتال در ایران بارها تغییر کرده است. زمانی مهمترین سؤال این بود که چند درصد مردم اصلاً به اینترنت دسترسی دارند. سالها بعد، سرعت اینترنت، کیفیت اتصال و میزان استفاده از شبکههای اجتماعی به شاخصهای اصلی تبدیل شد. امروز اما به نظر میرسد پرسش تازهای در حال شکلگیری است؛ چند نفر از هوش مصنوعی استفاده میکنند؟
این تغییر، تنها جابهجایی یک فناوری با فناوری دیگر نیست. اینترنت، کاربران را به اطلاعات متصل میکرد، اما هوش مصنوعی میکوشد همان اطلاعات را تحلیل، خلاصه و بازآفرینی کند. به بیان دیگر، اگر اینترنت پنجرهای به جهان اطلاعات بود، هوش مصنوعی در حال تبدیل شدن به دستیاری است که به جای کاربر، در میان آن اطلاعات جستوجو میکند، آنها را کنار هم میگذارد و پاسخ آماده ارائه …
