صفحه سیاست-
چارچوب دفاعی که این روزها در محوریت عربستان، ترکیه و پاکستان شکل گرفته، بیش از آنکه یک ائتلاف کاملاً عملیاتی با سازوکار مشخص باشد، تلاشی برای ایجاد نظم سیاسی ـ امنیتی تازه در جهان اسلام به شمار میرود؛ نظمی که اجزای اجرایی و بسیاری از ساختارهای تصمیمگیری آن هنوز در حال تدوین است.
در همین حال، غیبت مصر در مرحله اعلام این ابتکار، بازتاب اختلافی فراتر از مسائل تشریفاتی دارد.
دو مقام مصری که خواستهاند نامشان محفوظ بماند، بهصورت جداگانه گفتوگویی کردهاند و روایت خود را از دلایل غیبت قاهره ارائه دادهاند. به گفته این منابع، مصر با اصل همکاری دفاعی مخالفتی نداشت؛ اختلاف اصلی بر سر نحوه دعوت و جایگاهی بود که برای قاهره در نظر گرفته شده بود.
بر اساس این روایت، مصر شرط کرده بود در صورتی در این توافق حضور یابد که بهعنوان یکی از چهار عضو مؤسس در مراسم اعلام آن مشارکت داشته باشد. با این حال، روایت این دو مقام حاکی از آن است که رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، اعلام کرده بود در صورت حضور عبدالفتاح السیسی در این نشست، شخصاً در آن شرکت نخواهد کرد.
در نهایت، محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان، طرحی را پیشنهاد کرد که بر اساس آن، چارچوب با حضور اردوغان، شهباز شریف و خود او اعلام شود و مصر در گام بعدی به آن ملحق گردد؛ اما این ترتیب از نظر قاهره پذیرفتنی نبود.
به گفته دو مقام مطلع مصری، السیسی این شکل از چینش را با جایگاه تاریخی مصر در جهان عرب ناسازگار میدانسته است؛ بهویژه آنکه این ابتکار در مکه و با محوریت عربستان اعلام میشود و دو کشور غیرعرب، یعنی ترکیه و پاکستان، در شمار مؤسسان آن قرار دارند، در حالی که مصر بهعنوان یکی از بازیگران اصلی معادلات امنیتی منطقه، خارج از قاب نخست میماند.
یکی از این مقامها، نپذیرفتن این ترتیب را با تعبیر «شرافت و حمیت عربی» توصیف کرده است.
از نگاه این منابع، مسئله قاهره صرفاً زمانبندی یا شیوه پیوستن نیست؛ بلکه به شأن و اعتبار مصر در …
