صفحه سیاست-
تحولات اخیر نشان میدهد کشورهای منطقه بیش از گذشته نگران تداوم جنگ و پیامدهای امنیتی و اقتصادی آن هستند. در همین چارچوب، سفر نخستوزیر و وزیر خارجه قطر به تهران را میتوان یکی از مهمترین تحرکات دیپلماتیک روزهای اخیر دانست؛ سفری که پس از رایزنیهای پاکستان و عمان انجام شد و بار دیگر نقش میانجیهای منطقهای را در پرونده تهران و واشنگتن برجسته کرد.
شیخ محمد بن عبدالرحمن آلثانی در تهران با مسعود پزشکیان، محمدباقر قالیباف، محسن رضایی و سیدعباس عراقچی دیدار کرد. محور اصلی این رایزنیها کاهش تنش، ایجاد مسیر گفتوگو و تلاش برای دستیابی به یک راهحل عملی عنوان شده است.
مسعود پزشکیان نیز ضمن استقبال از تلاشهای قطر، بر این نکته تأکید کرده که ایران خواهان جنگ نیست، اما در برابر فشار و زورگویی عقبنشینی نخواهد کرد. از نگاه تهران، هرگونه بازگشت به دیپلماسی باید واقعیتهای ایجادشده پس از حملات آمریکا و اسرائیل را در نظر بگیرد.
این موضع یک پیام مهم دارد: تهران اصل مذاکره را رد نمیکند، اما حاضر نیست مذاکره را به معنای بازگشت به شرایط پیش از جنگ تلقی کند. تنگه هرمز؛ از میدان نظامی تا کارت مذاکراتی ایران
در میان همه موضوعات مطرح در رایزنیهای اخیر، تنگه هرمز جایگاه ویژهای پیدا کرده است. هرمز اکنون همزمان یک مسئله نظامی، امنیتی، اقتصادی و دیپلماتیک است.
وزارت خارجه قطر اعلام کرده درباره ایجاد یک ممر موقت و مشترک برای کشتیرانی از طریق تنگه هرمز رایزنی شده است. محسن رضایی نیز از وجود فهرستی از شروط ایران برای انتقال به طرف آمریکایی خبر داده و گفته تهران در بخشی از تنگه امکان عبور محدود کشتیها را فراهم کرده است.
معنای این تحول فراتر از مسئله عبور چند کشتی است. در واقع، هرمز از یک موضوع صرفاً عملیاتی به بخشی از معادله چانهزنی میان تهران و واشنگتن تبدیل شده است.
اگر امنیت و تردد در هرمز بخشی از یک توافق مرحلهای قرار گیرد، این تنگه میتواند به یکی از مهمترین اهرمهای مذاکرات آینده تبدیل شود. چرا تردد در هرمز هنوز به وضعیت عادی برنگشته است؟
در حالی که دونالد ترامپ از «باز بودن» تنگه هرمز سخن گفته، گزارشهای مربوط به تردد کشتیها تصویری متفاوت ارائه میکند.
بر اساس دادههای منتشرشده، در یکی از روزهای …
