تراستی‌ها؛ از ابزار دور زدن تحریم تا چالش حکمرانی ارزی

صفحه سیاست-

واژه «تراستی» در ادبیات اقتصاد تحریم‌زده ایران دیگر صرفاً یک اصطلاح حقوقی یا تجاری نیست؛ این واژه امروز به شبکه‌ای از واسطه‌های مالی و بازرگانی اشاره دارد که در سال‌های فشار حداکثری، برای فروش نفت، میعانات و فرآورده‌های پتروشیمی به کار گرفته شدند. در ظاهر، تراستی‌ها قرار بود راهی برای حفظ جریان درآمدی کشور باشند، اما در عمل، نبود شفافیت، تمرکز اختیار در دست افراد محدود و ضعف نظارت نهادی، این سازوکار را به یکی از پیچیده‌ترین چالش‌های حکمرانی ارزی بدل کرده است. تراستی از ضرورت تحریم تا مسئله حکمرانی

تراستی در معنای اصلی، به امین یا کارگزار مالی گفته می‌شود که دارایی یا مأموریتی مشخص را بر اساس توافقی معین مدیریت می‌کند. اما در تجربه ایران، این مفهوم به شرکت‌ها و اشخاصی اطلاق شد که در مسیرهای غیررسمی، مأمور فروش نفت و انتقال منابع ارزی شدند. شکل‌گیری این شبکه‌ها به‌خودی‌خود محصول یک انتخاب اختیاری نبود؛ بلکه نتیجه مستقیم انسداد کانال‌های رسمی بانکی، محدودیت در دسترسی به سوئیفت و فشارهای فزاینده تحریمی بود. …