به گزارش ایسنا، لکههای خورشیدی نواحیای روی سطح خورشید هستند که به دلیل فعالیت شدید مغناطیسی، رفتارشان با دیگر بخشهای خورشید تفاوت دارد. در این نقاط، انتقال گرما مانند حالت عادی انجام نمیشود و به همین دلیل از دید علمی بهعنوان نشانهای از تغییرات فعالیت خورشیدی شناخته میشوند. تعداد این لکهها ثابت نیست و معمولاً در یک چرخه حدود ۱۱ ساله کم و زیاد میشود. همین تغییرات دورهای باعث شده است پژوهشگران در رشتههای مختلف، از اقلیمشناسی گرفته تا علوم فضایی، به این پرسش توجه کنند که آیا نوسانهای خورشید فقط یک پدیده نجومی هستند یا میتوانند بر شرایط آبوهوایی زمین هم اثر بگذارند. از آنجا که اقلیم هر منطقه به عوامل مختلفی وابسته است، بررسی سهم احتمالی خورشید در این میان، موضوعی مهم و در عین حال پیچیده به شمار میآید.
در میان عناصر اقلیمی، بارش از جمله شاخصهایی است که تغییرپذیری بالایی دارد و حتی ممکن است به نوسانهای کوچک در انرژی خروجی خورشید هم واکنش نشان دهد. به همین دلیل، پژوهشگران، بارش را بهعنوان شاخص اصلی برای سنجش اثر فعالیتهای خورشیدی بر تغییرات آبوهوایی انتخاب میکنند و این موضوع، علاوه بر آن است که بارش نقشی اساسی در کشاورزی، منابع آب و زندگی روزمره مردم دارد. پیش از این هم در جهان مطالعات مختلفی درباره ارتباط فعالیت خورشیدی با اقلیم انجام شده بود. از پیشنهاد اولیه این ارتباط در اوایل قرن نوزدهم گرفته تا پژوهشهای جدیدتر در کشورهایی مانند کنیا، عراق و لهستان، همگی نشان دادهاند که این رابطه میتواند بسته به زمان و موقعیت جغرافیایی، شکلهای متفاوتی داشته باشد.
در همین چارچوب، حسن لشکری، عضو هیئت علمی گروه جغرافیای طبیعی دانشکده علوم زمین دانشگاه شهید بهشتی، همراه با دو همکار دانشگاهی و با همراهی دانشگاه تهران، تحقیقی را درباره ارتباط میان نوسانهای لکههای خورشیدی و بارش سالانه در خراسان انجام دادهاند. این پژوهش تلاش کرده است بررسی کند که آیا تغییرات بارش در این منطقه، در بخشهایی از چرخههای خورشیدی، از یک الگوی تکرارشونده پیروی میکند یا نه و آیا میتوان میان فراز و فرود فعالیت خورشید و بالا و پایین شدن بارش، نوعی همزمانی مشاهده کرد. …
