به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از ایبنا، سیدحسین امامی نوشت: آمارتیا سن، فیلسوف، اقتصاددان هندی تبار انگلستان و برنده جایزه نوبل اقتصاد در سال ۱۹۹۸، در کنار نظریهپردازی درباره توسعه، آزادی و عدالت، توجه ویژهای به تاریخ فرهنگی و سنتهای فکری هند دارد. در این روایت، نام ابوریحان بیرونی جایگاهی ویژه پیدا میکند؛ دانشمندی ایرانی که هزار سال پیش، با آموختن زبان سانسکریت و مطالعه مستقیم منابع هندی و سال ها زندگی در میان مردم هند، یکی از مهمترین آثار تاریخ در شناخت یک فرهنگ از سوی پژوهشگری برخاسته از فرهنگی دیگر را پدید آورد.
آمارتیا سن در کتاب مشهور خود، «توسعه به مثابه آزادی»، توسعه را صرفاً با رشد اقتصادی، افزایش درآمد یا انباشت ثروت یکسان نمیگیرد. در منظومه فکری او، توسعه با گسترش آزادیهای واقعی انسانها پیوند دارد؛ آزادیهایی که امکان انتخاب، مشارکت، گفتوگو و زندگی انسانیتر را فراهم میکنند. همین پیوند میان آزادی، عقلانیت و امکان گفتوگو، یکی از راههای ورود به جهان فکری سن و درک توجه او به شخصیتهایی مانند ابوریحان بیرونی است.توسعه به مثابه آزادی از مهمترین آثار سن در تبیین نسبت آزادی، نهادهای اجتماعی و توسعه انسانی به شمار میرود.
وی در کتاب «توسعه به مثابه آزادی» در بحثی که در مورد تمدن اسلامی و مدارا و آزادی فردی مطرح میکند و در پاسخ به انتقادی که تمدن اسلامی و آسیایی را فاقد آزادی و مدارا اعلام میکند، درباره ابوریحان بیرونی مینویسد: «ابوریحان بیرونی، ریاضیدان ایرانی از جمله اولین نظریهپردازان مردمشناسی در جهان بود. وی متذکر واقعیت تحقیر اتباع بیگانه شد و نسبت به این واقعیت که تخفیف خارجیها بین همه ملل امری متداول است اعتراض کرد. بیرونی عمده عمر خود را در دنیای قرن یازدهم مصروف اعتلای درک متقابل و تسامح کرد.» …
