جوان آنلاین: عرضه ارز ارزان یکی از سیاستهای قدیمی بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز است و در این روش قدیمی، سیاستگذار با تعیین یک نرخ مشخص و پایینتر از قیمت بازار، حجم معینی از ارز را عرضه میکرد و هدف اصلی، کاهش مستقیم قیمت دلار بود. چنین سیاستی اگرچه میتوانست در کوتاه مدت قیمت را پایین بیاورد، اما در صورت تداوم فشار تقاضا به افزایش مجدد نرخ ارز و کاهش ذخایر بانک مرکزی منجر میشد. به همین دلیل، اثرگذاری آن سیاست به توانایی بانک مرکزی برای تأمین مستمر ارز وابستگی زیادی داشت. هرچه فاصله نرخ رسمی و بازار بیشتر بود، انگیزه تقاضا برای دریافت ارز ارزان نیز افزایش پیدا میکرد و بخشی از منابع ارزی به جای آنکه برای تنظیم بازار مورد استفاده قرار گیرد، در قالب رانت میان دریافت کنندگان توزیع میشد. اما در سازوکار جدید، بانک مرکزی شکاف بین قیمت دلار عرضه شده با قیمت ارز آزاد را کاهش داده است. بررسی قیمتهای اعلامشده در شعب ارزی بانکها و صرافیها در روزهای سه شنبه و چهارشنبه نشان میدهد، اسکناس دلار در محدوده ۱۹۵هزارتومان و نزدیک به سطوح معاملاتی بازار عرضه شده است.
عرضه جدید چگونه بازار را آرام کرد؟
مانور ارزی بانک مرکزی توانست قیمت دلار را از ارقام بالاتر از ۲۰۰هزارتومان پایین بکشد و در نهایت نرخ دلار در پایان هفته در محدوده ۱۹۳هزارتومان معامله شد. کارشناسان تأکید دارند، عرضه ارز با قیمتهای غیریارانهای به نوعی میتواند مداخله بازارمحور برای برقراری تعادل میان عرضه و تقاضا باشد.
یکی دیگر از نکات مهم عرضه اخیر بانک مرکزی نبود تقاضا برای دلارهای عرضه شده بود. گزارشها نشان میدهد همزمان با عرضه ۵۰۰میلیوندلار اسکناس ارز به شبکه بانکی، طی سه روز نخست فقط ۲۰میلیون دلار از این منابع ازسوی متقاضیان خریداری شد؛ موضوعی که نشان میدهد، ظرفیت عرضه به مراتب بالاتر (۲۵ برابر) از تقاضای فعلی بازار اسکناس است و دست کم در این بخش، کمبود عرضه ارز نمیتواند عامل افزایش قیمت تلقی شود.
منابع ارزی مدیریت بازار ارز از کجا تأمین میشود؟ …
