نقدینگی وحشی شد / رشد ۵۷ درصدی، فاجعه است

به گزارش بنکر ، غلامرضا مصباحی‌مقدم، در سی‌وششمین همایش بانکداری اسلامی، تصویری روشنی از این بحران تورم و نقدینگی ترسیم کرد. او با صراحت گفت: «نرخ رشد نقدینگی باید با نرخ رشد تولید متناسب باشد.»

پرسش اینجاست: در شرایط فعلی، این تناسب کجاست؟ مصباحی‌مقدم پاسخ داد که رشد تولید در برخی دوره‌ها صفر یا حتی منفی بوده، در حالی که نرخ رشد نقدینگی به ۵۳، ۵۴، ۵۵ و حتی ۵۷ درصد رسیده است. تعبیر او از این وضعیت، کلمه «وحشتناک» بود. آماری که هر اقتصاددانی را نگران می‌کند.

او با اشاره به کاهش نرخ رشد نقدینگی در پایان سال ۱۴۰۳ (زیر ۲۵ درصد)، گفت که این دستاورد با مدیریت بانک مرکزی به دست آمده بود. اما امروز، دوباره شاهد رشد شتابان نقدینگی هستیم. نقدینگی در جایی که باید باشد، نیست و در جایی که نباید باشد، فراوان است. خلق پول؛ دست در جیب مردم

مصباحی‌مقدم با زبانی ساده اما تند، ماهیت خلق پول را توضیح داد. او گفت: «خلق پول در واقع دست دراز کردن در جیب عامه مردم است.» هر وقت بانک مرکزی یا بانک‌ها نقدینگی افزایش می‌دهند، ارزش پول موجود در حساب‌ها کاهش می‌یابد. این یعنی بدون اطلاع مردم، سرمایه‌شان کم‌تر می‌شود. این مسئله، به تعبیر او، «تصرف در مال مردم» است.

رئیس شورای فقهی بانک مرکزی تأکید کرد که تورم در اقتصاد ایران عمدتاً به دلیل رشد بی‌حساب نقدینگی ایجاد می‌شود. او افزود که خلق پول هم از سوی بانک مرکزی (تحت فشار دولت) و هم از سوی بانک‌ها (با فشار بر بانک مرکزی) اتفاق می‌افتد. یعنی هر دو طرف، در این بازی نقش دارند. مازاد ارزی؛ اما تولید در توقفگاه

شاید جنجالی‌ترین بخش سخنان مصباحی‌مقدم، به تراز بازرگانی کشور مربوط می‌شد. او از قائم‌مقام بانک مرکزی نقل کرد که در سال گذشته، ۵۱ میلیارد دلار صادرات غیرنفتی و ۵۸ میلیارد دلار واردات داشته‌ایم. صادرات نفتی هم ۲۰ تا ۳۰ میلیارد دلار بوده است. تراز تجاری، مثبت ۲۰ تا ۳۰ میلیارد دلار است. ارز مازاد داریم.

اما پرسش کلیدی اینجاست: «اگر تراز بازرگانی ما مثبت است، چرا باید شاهد کمبود ارز برای تأمین مالی واردات، کارخانه‌ها و تولیدات‌مان باشیم؟» …