تغییر اقلیم علاوه بر اثرگذاری بر تولید محصولات کشاورزی، میتواند الگوی کشت و مناطق مناسب تولید را نیز تغییر دهد. کاهش تولید ذرت اتحادیه اروپا به حدود ۵۰.۱ میلیون تن در سال ۲۰۲۶، نمونهای از فشار تغییرات اقلیمی بر تولید و الگوی کشت است. تجربه و مطالعات کشورهای مختلف نشان میدهد سازگاری با این شرایط میتواند از اصلاح ارقام و روشهای تولید تا تغییر محصول و جابهجایی مناطق کشت متفاوت باشد. در ایران نیز توجه همزمان به شرایط اقلیمی، منابع آب و امنیت غذایی در برنامه تولید بهینه یا الگوی کشت، میتواند زمینه اصلاح الگوی تولید و افزایش بهرهوری را فراهم کند.
آنچه تغییر اقلیم را به مسئلهای مهم برای آینده کشاورزی تبدیل میکند، فقط اثر آن بر میزان تولید نیست؛ بلکه تغییر تدریجی شرایطی است که تعیین میکند یک محصول در کجا و با چه هزینهای قابل تولید باشد.
نمونه آن را میتوان در مزارع ذرت مجارستان و رومانی دید؛ جایی که خشکسالیهای مکرر، گرمای شدید و کمبود مزمن آب، تولید ذرت را بهشدت تحت فشار قرار داده و برخی کشاورزان را به سمت کنار گذاشتن ذرت و کشت محصولاتی مانند آفتابگردان سوق داده است. …
