از دهان دوخته تا رویای مدرسه؛ بازخوانی دو چکامه وطنی فرخی یزدی

خبرگزاری مهر، گروه فرهنگ و ادب، طاهره طهرانی: ادبیات عصر مشروطه بازتاب‌دهنده عمیق‌ترین گسست‌های فکری، سیاسی و اجتماعی در تاریخ معاصر ایران است. با افول ساختار کهن قاجاری و ورود مفاهیم نوینی چون قانون‌خواهی، آزادی بیان، حقوق سیاسی، عدالت‌خانه و نوسازی ملی، کارکرد شعر پارسی دستخوش دگرگونی بنیادین شد. شعر که سده‌ها در انحصار ستایش دربارها، تغزل‌های انتزاعی یا عرفان فردی بود، اینک به عرصه خیابان، مطبوعات، تظاهرات توده‌ای و مجالس مقننه راه یافت. در میان پیشگامان این نهضت ادبی، میرزا محمد فرخی یزدی جایگاهی کم‌نظیر دارد. او نه‌تنها شاعری آرمان‌خواه و اهل قلم، بلکه مبارزی تمام‌عیار در صحنه عمل سیاسی و مطبوعاتی بود که هزینه مواضع صریح خویش را با زندان، تهدید، شکنجه و در نهایت شهادت پرداخت؛ و حتی جای مزارش نیز ناشناخته و پنهان مانده است. …