سیلاب و بارندگی‌های سنگین در لرستان به یکی از گسترده‌ترین اختلالات زیرساختی اخیر در این استان منجر شده است. در مناطق پاپی خرم‌آباد و زز و ماهرو الیگودرز، جاری‌شدن روان‌آب و رانش زمین مسیر ارتباطی ۱۷۰ روستا را مسدود کرده و ۹۰ روستا نیز با قطعی برق مواجه شده‌اند. شدت بارش در برخی مناطق به حدی بوده که جاده‌ها زیر گل‌ولای و رسوبات قرار گرفته‌اند و ریزش کوه در مسیر راه‌آهن جنوب نیز حرکت قطارها را مختل کرده است. هم‌زمان، نیروهای راهداری و دستگاه‌های خدمات‌رسان برای بازگشایی مسیرها، ترمیم شبکه‌های آسیب‌دیده و بازگرداندن خدمات به مناطق روستایی فعالیت می‌کنند. سیلاب لرستان؛ کدام مناطق بیشترین خسارت را دیده‌اند؟
بیشترین اختلال در مناطق کوهستانی و روستایی لرستان گزارش شده است. بر اساس اعلام احسان کرم‌زاده، سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری لرستان، از مجموع ۱۷۰ مسیر روستایی مسدودشده، ۱۲۰ مسیر در بخش پاپی خرم‌آباد و ۵۰ مسیر در بخش زز و ماهرو الیگودرز قرار دارند.
علت اصلی بسته‌شدن این مسیرها، رانش زمین، ریزش سنگ، انباشت گل‌ولای و جاری‌شدن روان‌آب در جاده‌های روستایی است. این وضعیت علاوه بر رفت‌وآمد ساکنان، دسترسی خودروهای امدادی و ماشین‌آلات سنگین به برخی مناطق را نیز دشوار کرده است. بارش ۲۲۲ میلی‌متری در شول‌آباد؛ شدت بارندگی در لرستان چقدر بود؟
یکی از مهم‌ترین دلایل گستردگی خسارت‌ها، تمرکز بارش در مناطق مرتفع و کوهستانی استان بوده است. شول‌آباد الیگودرز با ثبت ۲۲۲ میلی‌متر بارندگی در کانون توجه قرار گرفته و حجم بالای بارش در این منطقه، روان‌آب قابل‌توجهی را به سمت مسیرهای ارتباطی و آبراهه‌ها هدایت کرده است.
در گزارش‌های مربوط به موج بارشی، میانگین بارندگی استان در یک بازه ۳۶ ساعته بیش از ۴۳ میلی‌متر اعلام شده بود. سپیددشت نیز با ثبت بارندگی سنگین، از مناطق اصلی آسیب‌دیده محسوب می‌شود.
تفاوت میزان بارش در مناطق مختلف لرستان اهمیت زیادی دارد؛ زیرا حتی اگر بارندگی در یک شهر کاهش پیدا کند، روان‌آب ناشی از بارش ارتفاعات می‌تواند همچنان سطح رودخانه‌ها و مسیل‌های پایین‌دست را بالا نگه دارد. آخرین وضعیت بازگشایی جاده‌های سیل‌زده لرستان
با وجود انسداد گسترده مسیرهای روستایی، عملیات راهداری در چند منطقه به بازگشایی راه‌ها منجر شده است.
محور اصلی خرم‌آباد به سپیددشت که بر اثر بارندگی و روان‌آب با اختلال مواجه شده بود، بازگشایی شده است. با این حال، حضور ماشین‌آلات راهداری در منطقه برای پاک‌سازی مسیر و رفع موانع احتمالی ادامه دارد.
در الیگودرز نیز از مجموع ۵۰ مسیر روستایی که در گزارش‌های اولیه مسدود اعلام شده بودند، ۱۵ مسیر بازگشایی شده‌اند و ۳۴ مسیر همچنان در فهرست راه‌های مسدود قرار داشتند. این آمار نشان می‌دهد بازگشایی محورهای اصلی به معنای برطرف‌شدن تمام مشکلات ارتباطی روستاها نیست. برق ۹۰ روستا قطع شد؛ علت تأخیر در وصل برق چیست؟
قطعی برق یکی دیگر از پیامدهای جدی بارندگی‌های اخیر در لرستان است. بر اساس آمار اعلام‌شده، ۹۰ روستا در دو منطقه پاپی و زز و ماهرو با خاموشی مواجه شده‌اند.
شکستگی تیرها و دکل‌های برق، رانش زمین و مسدودشدن مسیرهای دسترسی، روند تعمیر شبکه را دشوار کرده است. گروه‌های عملیاتی شرکت توزیع نیروی برق در مناطقی که امکان تردد وجود دارد، مشغول رفع خاموشی هستند.
مشکل اصلی در روستاهایی است که مسیر دسترسی به آن‌ها همچنان مسدود مانده است. در این مناطق، حتی اگر تجهیزات و نیروی فنی آماده باشند، رسیدن به محل خرابی و انجام عملیات تعمیراتی به بازگشایی راه‌ها وابسته است.
شیرزاد جمشیدی، مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق لرستان، نیز از ادامه تلاش نیروهای عملیاتی برای برقراری برق در مناطق آسیب‌دیده خبر داده است. سیلاب سپیددشت به خانه‌های مسکونی هم رسید
خسارت‌های ناشی از بارندگی تنها به جاده‌ها و شبکه خدمات‌رسان محدود نمانده است. در منطقه سپیددشت، آب وارد منازل ۲۸ خانوار شده و نیروهای امدادی برای رسیدگی به وضعیت ساکنان وارد عمل شده‌اند.
بر اساس گزارش امدادی، ۱۱۰ نفر در مناطق متأثر از آب‌گرفتگی خدمات دریافت کرده‌اند. جمعیت هلال‌احمر لرستان نیز برای مقابله با پیامدهای بارندگی، ۲۵ پایگاه ثابت و موقت امدادونجات و ۱۳ مرکز کنترل و هماهنگی عملیات را در وضعیت عملیاتی قرار داده است.
همچنین حدود هزار نقطه برای اسکان اضطراری در استان شناسایی شده تا در صورت نیاز، امکان انتقال و اسکان خانواده‌های آسیب‌دیده فراهم باشد. ریزش کوه در راه‌آهن جنوب؛ بیش از هزار مسافر جابه‌جا شدند
بارندگی‌های سیل‌آسا حمل‌ونقل ریلی را نیز تحت تأثیر قرار داده است. ریزش کوه و سقوط سنگ در پنج نقطه از محدوده سپیددشت تا تنگ هفت، حرکت قطارها در مسیر راه‌آهن جنوب را مختل کرد.
در پی این اتفاق، تعدادی از مسافران در ایستگاه تله‌زنگ متوقف شدند و انتقال آن‌ها از مسیر زمینی در دستور کار قرار گرفت.
برای جابه‌جایی مسافران، ۴۴ دستگاه اتوبوس و میدل‌باس به ایستگاه راه‌آهن دورود اعزام شد. بر اساس آمار اعلام‌شده، یک‌هزار و ۲۶۴ مسافر به مقصد شهرهای اندیمشک، اهواز، دزفول و خرمشهر منتقل شدند.
این اتفاق نشان می‌دهد خسارت‌های بارندگی در لرستان فقط به مناطق روستایی محدود نیست و مسیرهای مهم حمل‌ونقل بین‌استانی را نیز تحت تأثیر قرار داده است. خسارت به خطوط گاز و اقدامات پیشگیرانه برای کنترل سیلاب
شبکه گاز نیز از پیامدهای بارندگی در امان نمانده است. ریزش کوه و آسیب به خطوط انتقال و توزیع در بخش پاپی، گاز هفت روستا را با اختلال مواجه کرد.
گروه‌های تخصصی برای دسترسی به محل آسیب‌دیده و ترمیم خطوط وارد عمل شدند. در چنین شرایطی، بازگشایی مسیرهای کوهستانی برای دسترسی نیروهای فنی اهمیت زیادی دارد.
در کنار عملیات ترمیم زیرساخت‌ها، اقدامات پیشگیرانه برای کاهش خسارت سیلاب نیز دنبال شده است. بیش از ۵۰ کیلومتر از مسیل‌های استان لایروبی شده و از مجموع ۳۵۰۰ دهانه پل و آبراهه نیازمند پاک‌سازی، حدود ۳۰۰۰ مورد پاک‌سازی شده‌اند.
این اقدامات با هدف تسهیل عبور روان‌آب و کاهش احتمال گرفتگی مسیر جریان آب انجام شده‌اند. خطر بارندگی‌های تازه در لرستان؛ چرا وضعیت همچنان حساس است؟
یکی از نگرانی‌های مهم مدیریت بحران لرستان، ادامه فعالیت سامانه بارشی و اشباع‌شدن خاک در مناطق مختلف استان است.
وقتی زمین پس از بارندگی سنگین ظرفیت جذب آب کمتری داشته باشد، حتی بارش‌های جدید با شدت کمتر نیز می‌توانند روان‌آب قابل‌توجهی ایجاد کنند. این مسئله به‌ویژه در مناطق شیب‌دار، حاشیه رودخانه‌ها و روستاهای واقع در مسیر آبراهه‌ها اهمیت دارد.
در چنین شرایطی، افزایش حجم آب رودخانه‌ها، رانش دامنه‌ها و ریزش سنگ در جاده‌های کوهستانی از مخاطراتی هستند که باید مورد توجه قرار بگیرند.
ساکنان روستاهای در معرض خطر باید از عبور از مسیل‌ها و نزدیک‌شدن به حاشیه رودخانه‌ها خودداری کنند. همچنین رانندگان بهتر است تا زمان تثبیت شرایط، از ورود غیرضروری به مسیرهای کوهستانی و جاده‌های دارای سابقه رانش زمین پرهیز کنند.
ادامه امدادرسانی، بازگشایی مسیرهای روستایی و برقراری مجدد برق و گاز، مهم‌ترین اقدامات پیش‌روی دستگاه‌های اجرایی لرستان است. با توجه به گستردگی مناطق آسیب‌دیده، بازگشت کامل خدمات به روستاهای درگیر به دسترسی نیروهای عملیاتی و پایان عملیات ترمیم زیرساخت‌ها وابسته خواهد بود.
