سه شنبه, ۱ خرداد, ۱۴۰۳ / 21 May, 2024
مجله ویستا


تأثیر کتاب های قصه وشعرهای کودکانه دررشد یادگیری کودکان


بچه ها ، حتی قبل از اینكه صحبت كردن یاد بگیرند ، داستان ها وشعر وآهنگ های كودكانه را دوست دارند . هیچ چیزمانند اینها برای پرورش دادن زبان وتخیل كودك مفید ومؤثر نیست . یك كودك هشت ماهه ، وقتی آهنگ وشعرلالایی را می شنود ، مضمون آن را درك می كند وازآهنگ آن لذت می برد . یك روانشناس ونویسنده فرانسوی كه برای كودكان می نویسد ، معتقد است كودك درمقابل كلماتی كه ریتم موسیقیایی دارند حساس است وآنرادرك می كند وتمام اندام او در این حس شریك هستند . اوباتمام دقت ، شعر را با قافیه ها و ریتم آن گوش می كند . گاهی كودك تمام كلمات شعر را نمی فهمد . البته قطعا منحنی برخی كلمات خاص را متوجه می شود ، مانند كلماتی كه ابتدای جملات تكرار می شوند . اما آنچه كه برای او جالب است ، این است كه همیشه یك شعر خاص را برای اوبخوانید . درمورد كتاب هم همین طور است ، این كه كودكی درمقابل پدرومادرش بنشیند وبا صدا وآواهای خاص آنها قصه ای بشنود برایش بسیار تأثیر گذا رتراست . اودقیقا از بالا و پایان رفتن صدای مادر یا پدر ولحن خاص آنها در قسمت هایی از قصه لذت میبرد و به آن خو میگیرد و جالب این كه اگر اوكتابی را دوست داشته باشد ، بارها این موضوع را ابراز می كند . به مددگوش كردن به قصه ونگاه كردن به تصاویر آن ، كودك قادر خواهد بود كه آنچه را درصفحهٔ بعد پیش می اید ، پیش بینی كند واگر پدر ومادراوجمله ای رافراموش كنند ، اومی تواند تصویر مربوطه را با انگشت نشان دهد .
از سنین خیلی پایین كودك را به كتابخانه ببرید
ازسن یك سالگی می توانید كودك را باكتابخانه آشنا كنید وبا این كارمیل به خواندن را دراوبه وجود بیاورید .همچنین این كار باعث می شود كه دراین سنین كودك دریابد كه اشیابه دور از اوهم به وجود داشتن ادامه می دهند . یعنی اگر اوكتاب رابگذارد وفردا بیاید وآن را بردارد ، دقیقا همان كتاب درهمان جا وجود دارد ولازم نیست خود را از دوری اشیا نگران سازد . موردی كه در این سنین برای كودكان بسیار پیش می آید . این نكته كه داستان را تابه آخر برای اوبخوانید بسیارمهم است ، حتی اگر كودك برخی كلمات را متوجه نشود . اواز جمله هایی كه آوای خوش دارند ، لذت می برد وبه آنها توجه نشان می دهد . (مانند شنگول من ، منگول من ، پس كجاست جبهٔ انگورمن ) یا جملاتی كه اورابخنداند ویا به رویا فروبرد . كمی بعد ، كودك راحت تر ، برای بیان كردن یك موقعیت یا احساسی خاص ، كلمات صحیح را پیدا می كند . همیشه اینكه كتابی پیدا كنیم كه كودك آن را دوست داشته باشد وبفهمد آسان نیست ، البته خود كودك می تواند كتاب مورد علاقه اش را بیابد . درمورد سنین ۱۰ ماهگی ، كودك را به كتابفروشی های مخصوص كودكان ببرید وبگذارید دربین كتاب ها قدم بزند وخودش كتابی راكه برایش جالب است ، انتخاب كند . این كه اودرمیان كتاب ها گردش كند وكتاب های فراوانی را ببیند ، برایش لذت بخش وجالب خواهد بود . درضمن نگران خراب كردن وگازگرفتن كتاب ها توسط كودكان نباشید چون كتاب هایی كه برای بچه های كوچك تر طراحی شده اند . از مقوا ها ویاكاغذها ی مقاوم وبعضا ازجنس پارچه هستند كه به ندرت بچه ها می توانند آنها راخراب كنند .
بچه هایی كه به تازگی شروع به حرف زدن كرده اند ، كتاب هایی را دوست دارند كه تصاویر آن رابشناسند ونام اشیای آن را بدانند ووقتی ببینند كه نام بیشتر كلمات را دركتابی می دانند ، بسیارذوق زده خواهند شد . البته توجه داشته باشید ، این بازی را به امتحانی برای كودك تبدیل نكنید . بگذارید كودك خودش روی صفحات وعكس های كتاب مكث كند وبه دلخواه خودش آن را ورق بزند . بچه ها درهرسنی كه باشند داستان هایی را دوست دارند كه تخیلی باشند وقوهٔ تخیل آنها را اشباع كند وبتوانند با قهرمانان داستان همذات پنداری كنند ، تا اینكه داستان هایی را بشنوند كه شبیه زندگی روزمرشان باشد .
واما درمورد شعر ، بچه ها شعرهایی را دوست دارند كه داستان وریتم آن ساده باشد . همچنین كودكان درمورد صدای بچه ها بسیارحساس هستند . حس همانندسازی باعث می شود بچه ها شعرهایی را دوست بدارند كه باصدای كودكانه برای آنها خوانده می شود . با این حال ، خرید كتاب ویانوارهای شعر وقصه كافی نیست . باید درتعریف كردن داستان وگوش كردن آن وخواندن شعر برای كودكان وقت بگذارید . برای اینكه كودك دلبند شما حرف زدن را بهتر بیاموزد ، هیچ چیز به اندازهٔ صدای پدرومادری كه با او می خواند وباوی می خندد ، باارزش نیست .
منبع : بنياد انديشه اسلامي