سرمقاله خراسان/ آن سوی پاسخ سیاسی ایران

خراسان/ «آن سوی پاسخ سیاسی ایران» عنوان یادداشت روز در روزنامه خراسان به قلم سید مجتبی جلالی است که می‌توانید آن را در ادامه بخوانید:

در تاریخ ۱۳ بهمن ۱۴۰۴، اتحادیه اروپا با اقدامی نسنجیده، غیرمسئولانه و کاملاً مغایر با اصول بنیادین حقوق بین‌الملل، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست به اصطلاح «نهادهای تروریستی» قرار داد. این تصمیم نه تنها برخلاف منشور ملل متحد که بر احترام به حاکمیت برابر دولت‌ها تأکید دارد، اتخاذ شد، بلکه نادیده‌انگاشتن آشکار جایگاه قانونی و رسمی یکی از نهادهای حاکمیتی جمهوری اسلامی ایران بود. وزارت امور خارجه کشورمان در تاریخ ۰۲/۱۲/۱۴۰۴ با صدور بیانیه‌ای قاطع و مبتنی بر موازین حقوقی، پاسخی متقارن و کاملاً مشروع به این تجاوز دیپلماتیک داد.
۱. اروپا با تصمیم غیرقانونی خود خط قرمز جمهوری اسلامی را نقض کرد
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، بر اساس صریح قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، یکی از ارکان اصلی نیروهای مسلح رسمی کشور محسوب می‌شود. این نهاد والا، نه تنها در دفاع از مرزهای میهن در طول هشت سال دفاع مقدس و پس از آن نقش بی‌بدیلی ایفا کرده، بلکه در مبارزه با گروهک‌های تروریستی در منطقه، به ویژه در برابر داعش که اروپا را نیز تهدید می‌کرد، در خط مقدم جهاد ایستاده است.اتحادیه اروپا با این اقدام، عملاً به یک نهاد رسمی و قانونی یک کشور مستقل توهین کرده و حاکمیت ملی ایران را هدف قرار داده است. این در حالی است که خود اروپا همواره مدعی احترام به حاکمیت دولت‌ها و قوانین بین‌المللی است. این تناقض آشکار، چهره واقعی اروپا را نمایان ساخت؛ اروپایی که تحت فشار و تبعیت از سیاست‌های خصمانه آمریکا، ارزش‌های ادعایی خود را زیر پا می‌گذارد. هیچ کشوری در جهان نمی‌پذیرد که نهاد رسمی و حاکمیتی آن از سوی دیگر کشورها تروریستی خوانده شود و جمهوری اسلامی ایران نیز از این حق مسلم خود برای پاسخگویی استفاده کرده است.
۲.چارچوب حقوقی محکم اقدام متقابل ایران

پاسخ ایران، برخلاف اقدام احساسی و غیرقانونی اروپا، در چارچوبی مستحکم و حقوقی طراحی و اجرا شد. دولت جمهوری اسلامی ایران با استناد به اصل مسلم و پذیرفته‌شده «عمل متقابل» در حقوق بین‌الملل، و با تکیه بر قانون مصوب مجلس شورای اسلامی تحت عنوان «قانون اقدام متقابل در برابر اعلام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عنوان سازمان تروریستی توسط آمریکا» مصوب سال ۱۳۹۸، دست به اقدامی متقارن و قانونی زد.
بر اساس ماده ۷ این قانون، هر کشوری که به هر نحو از تصمیم غیرقانونی ایالات متحده تبعیت یا حمایت کند، مشمول عمل متقابل خواهد شد. اتحادیه اروپا با تبعیت از واشنگتن، خود را در زمره این کشورها قرار داد. بنابراین، اجرای ماده ۴ این قانون که به موجب آن نیروهای مسلح کشورهای متبوع می‌توانند به عنوان سازمان تروریستی شناسایی شوند، نه تنها حق مسلم ایران، بلکه یک الزام قانونی برای دستگاه دیپلماسی کشور بود.نکته حائز اهمیت آن که ایران در این اقدام، نهایت دقت و تناسب را رعایت کرده و صرفاً نیروی دریایی و هوایی کشورهای اروپایی را مشمول این قانون دانسته است. این انتخاب هوشمندانه نشان می‌دهد تهران به دنبال ایجاد تعادل در پاسخ خود بوده است. نیروی دریایی اروپا که در آب‌های منطقه به ویژه خلیج فارس و دریای سرخ حضور دارد و نیروی هوایی آن که در پایگاه‌های منطقه‌ای مستقر است، اکنون باید منتظر پیامدهای قانونی این اقدام خصمانه اروپا باشند. ایران با این تصمیم، عملاً به اروپا فهماند که هر اقدامی، واکنش متناسب و قانونی در پی خواهد داشت.
۳.پیام سیاسی پاسخ ایران: امنیت ملی قابل معامله نیست
پاسخ قاطع ایران حامل پیامی روشن و شفاف برای اروپا و هر بازیگر دیگری است که قصد تعرض به حریم امنیت ملی ایران را داشته باشد: «بازی با امنیت ملی ایران هزینه‌های سنگینی به همراه دارد». جمهوری اسلامی ایران با این اقدام نشان داد که در برابر زورگویی و ارعاب‌سازی حقوقی، هرگز منفعل نخواهد ماند.اقدام ایران، نوعی بازدارندگی فعال و هوشمندانه بود. تهران به اروپا تفهیم کرد که اگر سپاه پاسداران را که نقشی کلیدی در تأمین امنیت منطقه و مبارزه با تروریسم دارد، نهادی مداخله‌گر و تروریستی تلقی می‌کنید، ما نیز حضور نظامی شما در آب‌های حساس منطقه را که دور از خانه و به بهانه‌های واهی صورت گرفته است، تهدیدی برای صلح و امنیت منطقه و اقدامی تروریستی ارزیابی می‌کنیم.علاوه بر این، پاسخ ایران پاسخی به مطالبه به‌حق افکار عمومی و ملت شریف ایران بود. سپاه پاسداران در ایران نه فقط یک نهاد نظامی، بلکه نمادی از ایستادگی، مقاومت و عزت ملی است. هرگونه توهین یا اقدام علیه این نهاد مقدس، خشم ملی را برمی‌انگیزد. دولت جمهوری اسلامی ایران با این اقدام قاطع، ضمن صیانت از منافع و حاکمیت ملی، به ندای ملت برای پاسخگویی کوبنده به اروپا لبیک گفت.
۴.اروپا در دام سیاست‌های آمریکایی گرفتار شد
اتحادیه اروپا با این تصمیم نابخردانه، عملاً استقلال سیاسی خود را زیر سؤال برد و نشان داد که هنوز نتوانسته از زیر سایه سیاست‌های مداخله‌جویانه آمریکا خارج شود. اروپایی که تا دیروز مدعی نقش میانجی و متمایز از واشنگتن بود، امروز با تبعیت از دستور کار آمریکا، خود را در صف دشمنان ملت ایران قرار داد.این اقدام، ظرفیت میانجی‌گری اروپا را برای همیشه از بین برد. چگونه می‌توان انتظار داشت کشوری که نهاد رسمی یک کشور را تروریستی می‌خواند، بتواند نقش بی‌طرفی در مذاکرات ایفا کند؟ اروپا با این تصمیم، پل‌های پشت سر خود را ویران کرد و عملاً جایگاه خود را به عنوان یک بازیگر مستقل در مناسبات بین‌المللی از دست داد. این اشتباه راهبردی، تا سال‌ها بر روابط ایران و اروپا سایه خواهد افکند و هرگونه همکاری آینده را با چالش مواجه خواهد ساخت.
۵.آینده روابط در گرو تجدیدنظر اروپا در اقدام خصمانه خود است
جمهوری اسلامی ایران همواره به دنبال تعامل سازنده و محترمانه با همه کشورها، از جمله اروپا، بر اساس اصول احترام متقابل و منافع مشترک بوده است. اما این بدان معنا نیست که در برابر تجاوز و توهین سکوت کند. ایران به خوبی نشان داده که در عین تمایل به گفت‏وگو، در دفاع از حقوق ملت و حاکمیت خود ذره‌ای کوتاه نمی‌آید.اکنون توپ در زمین اروپاست. آینده روابط ایران و اتحادیه اروپا کاملاً به این بستگی دارد که بروکسل آیا ظرفیت و شجاعت پذیرش اشتباه خود را دارد و می‌تواند از این مسیر غلط و تحریک‌آمیز بازگردد. اگر اروپا به دنبال حفظ اعتبار و باقی ماندن به عنوان یک بازیگر مؤثر در معادلات منطقه‌ای است، چاره‌ای جز تجدیدنظر در این تصمیم غیرقانونی و عذرخواهی از ملت ایران ندارد.ایران دست دوستی را به سوی همه کشورهایی که به حاکمیت و استقلال آن احترام می‌گذارند، دراز کرده است، اما دست متجاوز را با قاطعیت قطع خواهد کرد. راه گفت‎وگو و تعامل همچنان باز است، مشروط بر آن که اروپا از اشتباه خود درس بگیرد و به جای تبعیت از زورگویان، منافع بلندمدت خود را در تعامل محترمانه با ایران جست‎وجو کند. تا آن زمان، پاسخ ایران پاسخی قاطع، قانونی و برحق خواهد بود.