افزایش قیمت نهاده‌های اصلی تولید تایر را به چالش کشانده است

به گزارش برنا، بر اساس داده‌های ارائه‌شده توسط فعالان این صنف، قیمت مواد اولیه کلیدی با رشد خیره‌کننده‌ای روبرو شده است. جمال میرزایی، عضو انجمن صنفی صنعت تایر، با اشاره به وخامت اوضاع تأکید می‌کند که قیمت برخی مواد اولیه تا ۲.۵ برابر افزایش یافته است.

در بررسی آماری این جهش قیمتی، دو مورد بحرانی به چشم می‌خورد:

 کائوچوی طبیعی: قیمت این ماده استراتژیک به حدود ۶۰۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم رسیده است که رشد آن نسبت به دوره‌های گذشته بیش از ۲.۵ برابر (۱۵۰٪ رشد) برآورد می‌شود.

 ماده اولیه : این ماده که پیش‌تر با قیمت ۱۲۰ هزار تومان تأمین می‌شد، اکنون به ۲۴۰ هزار تومان رسیده است؛ یعنی رشد ۱۰۰ درصدی در بازه زمانی کوتاه.

علاوه بر قیمت خود مواد، هزینه‌های لجستیک نیز به یک متغیر بحرانی تبدیل شده است؛ به‌طوری که هزینه حمل برخی مواد اولیه به حدود ۱ دلار به ازای هر کیلوگرم رسیده که فشار مالی سنگینی را بر دوش تولیدکنندگان تحمیل می‌کند.

 تله ارز آزاد و فشار بر سرمایه در گردش

یکی از پیچیده‌ترین چالش‌های فعلی، شکاف میان درخواست ارز و تخصیص ارز است. به رغم مکاتبات وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) با بانک مرکزی، محدودیت منابع ارزی باعث شده است تا تولیدکنندگان برای جلوگیری از توقف خطوط تولید، ناچار به ورود به بازار آزاد شوند.

این تغییر مسیر در تأمین مواد اولیه، دو پیامد افزایش شدید قیمت تمام‌شده و بحران نقدینگی داشته است. چرا که  خرید با نرخ آزاد، مستقیماً قیمت نهایی محصول را بالا می‌برد  و  تأمین مواد اولیه از بازار آزاد، نیاز به سرمایه در گردش بسیار بیشتری می‌طلبد و نقدینگی بنگاه‌ها را به شدت تحت فشار قرار داده است.

 پارادوکس قیمت‌گذاری دستوری و زیان‌دهی

در حالی که تمام متغیرهای ورودی (ارز، مواد اولیه و حمل‌ونقل) در حال رشد صعودی هستند، خروجی این صنعت تحت تأثیر قیمت‌گذاری دستوری است. این تضاد باعث شده است تا تولیدکنندگان در وضعیتی قرار گیرند که قیمت فروش محصول کمتر از هزینه تمام‌شده تولید باشد. به تعبیر فعالان این صنف، در شرایط فعلی «عملاً تمامی شرکت‌های تایرسازی کشور در وضعیت زیان‌دهی قرار گرفته‌اند.

 بحران مطالبات، زنجیره حبس نقدینگی

بخش دیگری از این بحران، مربوط به روابط تجاری تایرسازان با خودروسازان است. مطالبات مانده تایرسازان از خودروسازان رقمی قابل توجه است و هرچند پرداخت‌های پراکنده صورت گرفته، اما این مبالغ با حجم بدهی‌ها و تورم جاری تناسبی ندارد. تأخیر در وصول این مطالبات، در واقع بندین نهایی در زنجیره فشار مالی است که مانع از بازگشت سرمایه و خرید مواد اولیه جدید می‌شود.