عراق با وجود برخورداری از یکی از بزرگترین ذخایر نفتی جهان، همچنان در زمره اقتصادهای کمتنوع، ناپایدار و توسعهنیافته در خاورمیانه باقی مانده است. این وضعیت در ادبیات اقتصاد سیاسی توسعه، نمونهای کلاسیک از «رشد بدون توسعه» و در برخی تحلیلها مصداقی از «نفرین منابع» تلقی میشود. با این حال مساله عراق صرفا به وفور منابع طبیعی محدود نیست، بلکه ترکیبی پیچیده از ضعف حکمرانی، فروپاشی نهادی و اقتصاد رانتی است که مسیر توسعه را بهصورت ساختاری مسدود کرده است.