از فروپاشی ۱۳۲۰ تا شکوه ۱۴۰۵

همشهری آنلاین - بهنام صدقی: اگر ذهن تحلیلگر را ۳۰ سال به آینده ببریم، شاید آن زمان بتوان ابعاد واقعی آنچه امروز در ایران می‌گذرد را فهمید. اما روش دوم برای درک این لحظه تاریخی، قیاس آن با دو واقعیت کلان جامعه ایرانی است: دفاع مقدس هشت ساله و شهریور ۱۳۲۰. ۸۵ سال پیش، وقتی ارتش‌های روس و انگلیس به ایران هجوم آوردند، مدرن‌ترین ارتش خاورمیانه که مظهر مدرنیزاسیون غربی بود، بدون یک گلوله مقاومت فروریخت. اشغالگران تا تهران پیش آمدند، شاه را خلع کردند، کشور را لگدمال نمودند و قحطی، هزاران ایرانی بی‌نقش در جنگ را به کام مرگ فرستاد. مردم، زعمای خود را بخشی از مشکل و بلکه بخشی از طرح اجنبی می‌دانستند. حالا ۸۵ سال می‌گذرد و همان مردم، در برابر تهاجم ابرقدرت ظاهری دنیا، قابی درست نقطه مقابل شهریور ۱۳۲۰ خلق کرده‌اند. آنان که روزی در برابر بیگانه خلع سلاح شده بودند، امروز مردانه ایستاده‌اند. زعمایشان معرکه را خالی نمی‌کنند و همراه فرزند و خانواده به شهادت می‌رسند. امتی که در بهمن ۵۷ به ندای امام خمینی لبیک گفت، حالا پس از ۴۸ سال تربیت الهی‌گونه، بالغ شده و حتی در هفته‌ای که کشور بی‌رهبر بود، خود ایران را رهبری کرد. این نبرد، تنها یک برنده حقیقی دارد: ملت بزرگ ایران. قابی که امروز در حال خلق است، روایت بالندگی امتی است که سمت درست تاریخ را فریاد می‌زند و پنجه در پنجه ابلیس‌های زمان انداخته است.

روش اول برای فهم واقعه، فاصله زمانی گرفتن

ذهن تحلیلگر ۲۰ یا ۳۰ سال دیگر به پای مطالعه این واقعیت می‌نشیند

آفت این روش: در لحظه متوجه ابعاد اتفاقی که در حال رخ دادن است نمی‌شویم

روش دوم برای فهم واقعه

قرار دادن واقعه در کنار واقعیات تا حد امکان مشابه در زمان‌های نزدیک به ما

دو واقعیت کلان جامعه ایرانی برای قیاس

تاریخ دفاع مقدس ۸ ساله

شهریور ۱۳۲۰

روایت شهریور ۱۳۲۰

کشورهای درگیر جنگ جهانی دوم به ایران به مانند پل پیروزی خود نگاه می‌کردند

کشور آغاز یک دوره مدرنیزاسیون را کلید زده بود که تشکیل ارتش مدرن از مهم‌ترین مظاهرش بود

از مهم‌ترین مظاهر مدرنیزاسیون غربی بدون هیچ درگیری و مقاومتی در برابر هجوم ارتش‌های روس و انگلیس فرو ریخت

اشغالگران تا تهران پیش آمدند

شاه مملکت را خلع کردند و از کشور بیرون انداختند

خاک ایران لگدمال قوای بیگانه شد

حضور انبوه نظامیان قحطی به بار آورد

قربانی قحطی هزاران ایرانی بودند که هیچ نقشی در جنگ نداشتند

مردم ایران از یک سو زیر ضرب نظام سیاسی تحمیلی رضاخانی لگدمال شده بودند

از سوی دیگر زعمای خود را کسانی نمی‌دیدند که بشود با اتکا به آن‌ها در برابر تهاجم دشمن ایستاد

از نگاه مردم ایران، زعمای وقت خود بخشی از مشکل و بلکه بخشی از طرح اجنبی بودند

رضاخان با دست انگلیسی بر سر کار آمد و با دست انگلیسی هم رفت

محمدرضا پهلوی هم با دست اجنبی بر سر کار آمد

حالا ۸۵ سال از آن روزها می‌گذرد

همان مردم اما در برابر تهاجم ابرقدرت ظاهری دنیا، رفتار دیگری نسبت به شهریور ۱۳۲۰ دارند

قابی که این روزها مردم در حال خلق آن هستند، درست نقطه مقابل قاب شهریور ۱۳۲۰ است

چیزهای مهمی تغییر کرده است

مردمی که در شهریور ۱۳۲۰ آن رفتار را داشتند، حالا در برابر آخرین مرحله استکبار ایستاده‌اند و خواهان مقاومتند

یک سمت ماجرا

زعمایی که مردم به صدق گفتار و کردارشان ایمان پیدا کرده‌اند

زعمایی که در برابر هجوم اجنبی معرکه را خالی نمی‌کنند

همراه با فرزند و خانواده ایستاده به شهادت می‌رسند

سمت دیگر ماجرا

امت باشکوه و بصیری که به شهادت فطرت و بصیرت خود، سمت درست تاریخ را تشخیص داده است

مردانه می‌ایستد و مقاومت می‌کند

امتی مبعوث شده و بار امانت الهی بر دوش

که پیش از این در بهمن ۱۳۵۷ به ندای ملکوتی و پیامبرگونه امام خمینی (ره) لبیک گفته بود

امت بصیر و جوانمردی که بعد از آن لبیک تاریخی، ۴۸ سال تحت تربیت الهی‌گونه او قرار گرفت، رشد کرد و بالغ شد

حالا هموست که در میدان ایستاده است

هموست که حتی در یک هفته ابتدایی جنگ که کشور رهبر هم نداشت، ایران بزرگ و عزیز و خدایی را رهبری کرد

هموست که پنجه در پنجه ابلیس‌های زمان انداخته و سمت درست تاریخ را فریاد می‌زند

این نبرد و درگیری تنها یک برنده حقیقی دارد: ملت بزرگ ایران...