بیش از ۷۵ درصد واحدهای مسکونی روستایی فارس مقاوم‌سازی شد

به گزارش خبرنگار ایلنا، سید علی‌نقی طبیب لقمانی بعداز ظهر امروز جمعه ١٠ بهمن در جمع  خبرنگاران افزود: طی سال‌های گذشته، سالانه حداقل ۱۵ هزار واحد مسکن روستایی در استان فارس تحت پوشش طرح‌های مقاوم‌سازی قرار گرفته و امروز بخش عمده‌ای از واحدهای مسکونی روستایی استان مقاوم شده‌اند.

لقمانی ادامه داد: کاهش چشمگیر خسارات ناشی از حوادث طبیعی، شاخص قابل اندازه‌گیری این موفقیت است؛ به‌گونه‌ای که در دهه ۸۰ سالانه حدود ۵۵ هزار واحد مسکونی در کشور دچار آسیب می‌شد، اما این رقم در سال‌های اخیر به حدود ۱۰ هزار واحد کاهش یافته است؛ آن هم در شرایطی که تنوع و گستردگی حوادثی همچون فرونشست زمین افزایش یافته است.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس با تأکید بر مشارکت مردم در اجرای طرح‌ها گفت: شیوه کار بنیاد مسکن مبتنی بر حضور و مشارکت مردم است و نقش این نهاد بیشتر در حوزه‌های تأمین منابع، پشتیبانی فنی و مهندسی، تأمین زمین در موارد لازم، استفاده از تسهیلات قرض‌الحسنه بانکی و نظارت فنی و کنترل پروژه تعریف می‌شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به مسکن شهری اشاره کرد و گفت: مسکن شهرهای زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت از گذشته در حیطه مسئولیت بنیاد مسکن قرار داشته و در سال‌های اخیر، در قالب نهضت ملی مسکن نیز اجرای ۲۶ هزار و ۷۰۰ واحد مسکونی در استان فارس بر عهده بنیاد مسکن است که در ایام دهه فجر، ۱۶۰ واحد از این تعداد در شهرستان‌های فسا، کازرون، فراشبند و خرامه به بهره‌برداری می‌رسد.

طبیب لقمانی افزود: این واحدها عمدتاً در قالب گروه‌های ساخت و با مشارکت مستقیم مردم اجرا شده‌اند و توفیق بنیاد مسکن در سطح استان و کشور، مرهون همین همراهی و مشارکت مردمی است.

وی در ادامه به اقدامات عمرانی در روستاها پرداخت و گفت: از دهه هفته دولت تا دهه فجر امسال، حدود ۲۲۸ هزار و ۳۱۸ مترمربع بهسازی و آسفالت معابر روستایی در ۳۳ شهرستان استان فارس انجام شده که برای این بخش، ۱۲۴ میلیارد تومان اعتبار از منابع مختلف استانی، ملی و قیر یارانه‌ای هزینه شده است.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس در ادامه با اشاره به پروژه‌های مسکن روستایی قابل افتتاح در دهه فجر گفت: در ۳۷ شهرستان استان فارس از جمله آباده، داراب، مرودشت، لارستان، فسا، کازرون، شیراز و نی‌ریز، طرح‌های گسترده مسکن روستایی با اعتباری بالغ بر ۱۱ هزار و ۸۳۰ میلیارد ریال تسهیلات و  همین مقدار هزینه اجرایی به بهره‌برداری می‌رسد که ۳۳۸۰ خانوار روستایی از مزایای آن بهره‌مند می‌شوند.

سرپرست بنیاد مسکن فارس تأکید کرد: از مهم‌ترین وظایف بنیاد مسکن در روستاها، مقاوم‌سازی واحدهای مسکونی، تأمین تسهیلات کم‌بهره، بهبود ایمنی در برابر حوادث طبیعی و کمک به ماندگاری جمعیت در روستاهاست؛ موضوعی که در راستای اهداف انقلاب اسلامی و تحقق توسعه متوازن کشور اهمیت ویژه‌ای دارد.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس همچنین از اختصاص حدود ۱.۲ همت اعتبار به بخش مسکن خبر داد و گفت: تاکنون در ۸۰ درصد از روستاهای بالای ۲۰ خانوار استان فارس، که تعداد آن‌ها به ۲ هزار و ۳۳۸ روستا می‌رسد، حداقل یک‌بار عملیات بهسازی معابر اجرا شده است. در سال جاری نیز حدود یک‌هزار و ۴۰۰ روستا تحت پوشش طرح‌های بهسازی قرار دارند که بخشی از آن با منابع بنیاد مسکن و بخشی با مشارکت مردم، دهیاری‌ها و استفاده از قیر یارانه‌ای انجام می‌شود.

وی با اشاره به رویکرد جدید بنیاد مسکن در قالب منظومه‌های روستایی اظهار داشت: در سه منطقه شامل بخش کردیان شهرستان جهرم، بخش سیخ‌دارنگون شهرستان شیراز و منطقه همایون شهرستان سپیدان، اقدامات جدیدی با نگاه معیشت‌محور و با مشارکت مردم آغاز شده است که هدف آن تقویت زیرساخت‌ها، ایجاد اشتغال و کاهش مهاجرت از روستاهاست.

تسهیلات مسکن روستایی با کارمزد ۵ درصد و بازپرداخت ۲۰ ساله پرداخت می‌شود

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان فارس در ادامه با تشریح جزئیات تسهیلات مسکن روستایی گفت: این تسهیلات را بهره‌دار نمی‌دانیم، بلکه تسهیلاتی با کارمزد 5 درصد بانکی و بازپرداخت ۲۰ ساله است که دولت یارانه قابل توجهی برای آن پرداخت می‌کند.

وی افزود: در حال حاضر، تسهیلات ۴۰۰ میلیون تومانی در اختیار روستاییان قرار می‌گیرد و مابه‌التفاوت نرخ سود بانکی که حدود ۲۳ درصد است تا نرخ 5 درصدی پرداختی توسط روستاییان، یعنی ۱۸ درصد، به‌طور کامل توسط دولت تأمین می‌شود. به عبارتی، به ازای هر ۱۰۰ میلیون تومان تسهیلات، این مابه‌التفاوت بر عهده دولت است.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس درباره زمان بهره‌برداری واحدها تصریح کرد: این واحدها به بهره‌برداری رسیده‌اند. البته به دلیل وجود سامانه‌های آماری و رصد روزانه اطلاعات، آمارها به‌صورت مستمر در حال تغییر است. امروز بیش از ۱۹ هزار واحد مسکن روستایی در سطح استان در دست احداث داریم و ممکن است تا پایان اسفندماه، ۱۰۰ تا ۲۰۰ واحد دیگر نیز تکمیل و مورد بهره‌برداری قرار گیرد و مردم در آن‌ها ساکن شوند. بنابراین، آمار امروز با آمار اسفند، فروردین و حتی ۲۱ فروردین‌ماه متفاوت خواهد بود.

وی با اشاره به وضعیت روستاهای حریم شهر شیراز گفت: در حریم شهر شیراز، ۴۲ روستا وجود دارد که رشد جمعیت آن‌ها رشد طبیعی نیست. در حالی که رشد طبیعی جمعیت روستایی کشور حداکثر حدود ۱.۳ تا ۱.۵ درصد است، رشد جمعیت در برخی از روستاهای حریم شیراز به ۱۷ درصد نیز می‌رسد. این رشد ناشی از مهاجرت است؛ مهاجرانی که بعضاً حتی بومی استان فارس نیستند و از استان‌های همجوار به این مناطق مهاجرت کرده‌اند.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس با ذکر مثالی اظهار داشت: روستای کرونی نمونه بارزی از این وضعیت است؛ وسعت این روستا چند سال پیش بازنگری و به حدود ۲۷۰ هکتار افزایش یافت، اما همچنان بخشی از ساخت‌وسازها خارج از محدوده مصوب انجام شده است.

طبیب لقمانی درباره اقدامات بنیاد مسکن در این حوزه گفت: مهم‌ترین اقدامی که بنیاد مسکن در روستاهای حریم شیراز انجام داده، الگوسازی است. به‌عنوان نمونه، در روستای سلطان‌آباد شیراز که حدود ۱۲ سال پیش با هجوم رشد جمعیت مواجه بود، چند مجتمع ۱۳۰ و ۱۴۰ واحدی احداث و ساماندهی شد. پس از آن، با واگذاری اراضی ملی از سوی اداره‌کل راه و شهرسازی، فرآیند هویت‌بخشی، بهسازی بافت و ساماندهی معابر آغاز شد و امروز این محدوده محل سکونت بیش از دو هزار خانواده است.

وی افزود: در حال حاضر نیز حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ واحد مسکن محرومین در این محدوده در حال احداث است و این الگو قابلیت تعمیم به سایر روستاهای حریم شهر شیراز را دارد.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس با اشاره به برنامه‌های آتی خاطرنشان کرد: مسکن محرومین در حریم شهر شیراز که شامل دهک‌های یک تا چهار می‌شود، در اولویت ویژه بنیاد مسکن قرار دارد و منابع و برنامه‌ریزی مناسبی برای این حوزه پیش‌بینی شده است. اگرچه در دهه مبارک فجر قصد اعلام رسمی کلنگ‌زنی‌ها را نداریم، اما اقدامات لازم در این زمینه انجام شده و از الگوی موفق سال‌های گذشته استفاده خواهد شد.

۱۵هزار فقره تسهیلات ۴۰۰ میلیون تومانی مسکن روستایی پرداخت شده است

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان فارس، در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره آمار تسهیلات مسکن روستایی و شهری اظهار داشت: در سال ۱۴۰۴، تعداد ۱۵ هزار فقره تسهیلات مسکن روستایی، هر فقره به مبلغ ۴۰۰ میلیون تومان با کارمزد پنج درصد، در اختیار مردم قرار گرفته است.

وی تأکید کرد: این ۱۵ هزار فقره تسهیلات، مربوط به حوزه مسکن روستایی است و با آمار نهضت ملی مسکن شهری متفاوت است. در حوزه شهری، بنیاد مسکن اجرای ۲۶ هزار و ۷۰۰ واحد نهضت ملی مسکن را بر عهده دارد که این پروژه‌ها از حدود سه سال گذشته آغاز شده و تسهیلات آن‌ها طی این مدت دریافت شده است؛ بنابراین این آمار صرفاً مربوط به سال ۱۴۰۴ به‌تنهایی نیست.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس افزود: میزان تسهیلات نهضت ملی مسکن شهری بسته به پروژه‌ها متفاوت بوده و از ۵۵۰ میلیون تومان تا ۶۵۰ میلیون تومان متغیر است. اینکه در سال ۱۴۰۴ دقیقاً چه میزان از این تسهیلات پرداخت شده، نیازمند اعلام نظر دقیق همکاران مالی و معاونت ذی‌ربط است و در حال حاضر آمار تفکیکی آن در دسترس نیست.

طبیب لقمانی با اشاره به اولویت بنیاد مسکن در حوزه مسکن محرومین گفت: تکلیف اصلی پیش‌روی ما، تأمین مسکن برای دهک‌های یک تا چهار است. متقاضیانی که در سامانه «تِم» تأیید شده‌اند، می‌توانند برای ثبت‌نام و انتخاب پروژه به ۳۷ شعبه بنیاد مسکن در سطح استان مراجعه کنند.

وی توضیح داد: متقاضیان می‌توانند با مراجعه به بنیاد مسکن شهرستان محل سکونت خود، مشخص کنند در کدام شهر یا روستا ساکن هستند و با توجه به مسیر معیشت، اشتغال و محل زندگی‌شان، پروژه مناسب را انتخاب کنند. فرآیند شناسایی، پالایش و ساماندهی متقاضیان آغاز شده و حتی در میز خدمت امروز نیز تعدادی از افراد مشمول دهک‌های یک تا چهار شناسایی و وارد فرآیند بررسی و جانمایی در پروژه‌ها شدند.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس درباره مسکن ویژه معلولان نیز گفت: احداث مسکن معلولان عمدتاً با همکاری سازمان بهزیستی، بنیاد مسکن و خیرین مسکن‌ساز انجام می‌شود. در شهر شیراز، پروژه فاضل با مشارکت بهزیستی و خیرین اجرا و حدود پنج تا شش ماه پیش تحویل شد. همچنین یک پروژه ۳۲ واحدی ویژه معلولان در بلوار مدرس شیراز تعریف شده است.

وی افزود: در شهرستان‌های نورآباد، اقلید، آباده، داراب، استهبان و سایر نقاط استان نیز پروژه‌های مسکن معلولان در حال اجراست که زمین آن‌ها به‌صورت رایگان از سوی راه و شهرسازی یا بنیاد مسکن تأمین شده و بخشی از هزینه‌ها نیز به‌صورت کمک بلاعوض از سوی سازمان بهزیستی و خیرین پرداخت شده است و مابقی از محل تسهیلات بانکی تأمین می‌شود.

ساخت‌وساز در چارچوب طرح هادی، خطرپذیری روستاها در برابر سیلاب را به حداقل می‌رساند

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان فارس در پاسخ به پرسش‌ها درباره ایمنی روستاها، طرح هادی و توسعه سکونتگاه‌ها اظهار داشت: تمامی روستاهای دارای طرح هادی مصوب، دارای حریم مشخص برای مسیل‌ها، دره‌ها و نقاط آسیب‌پذیر در برابر حوادث طبیعی به‌ویژه سیلاب هستند و این حریم‌ها به‌صورت کارشناسی تعیین شده است.

وی تأکید کرد: به‌طور قطع، اگر ساخت‌وسازها در چارچوب طرح هادی مصوب روستا انجام شود، خطرات ناشی از سیلاب متوجه ساکنان نخواهد بود، مگر در موارد بسیار نادر و خارج از پیش‌بینی‌های کارشناسی. مشکلاتی که امروز در برخی روستاها مشاهده می‌شود، ناشی از ساخت‌وسازهای خارج از ضوابط و خلاف مقررات است.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس با اشاره به وضعیت برخی روستاهای حریم شهر شیراز افزود: در برخی روستاها، از جمله روستاهایی که مثال زده شد، تعدادی از واحدهای مسکونی در کف مسیل احداث شده‌اند و طبیعی است که حتی با بارندگی‌های معمول نیز دچار آب‌گرفتگی شوند. این مسئله ریشه در ساخت‌وسازهای غیرمجاز دارد و باید برای آن چاره‌اندیشی شود.

طبیب لقمانی خاطرنشان کرد: محدوده‌های قانونی طرح‌های هادی روستایی با استعلام از تمامی دستگاه‌های مرتبط تعیین می‌شود و خوشبختانه دستگاه‌های همکار دارای مطالعات دقیق و کارشناسان مجرب هستند که بنیاد مسکن را در این مسیر همراهی می‌کنند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به طرح جوانی جمعیت اشاره کرد و گفت: بنیاد مسکن در روستاها متولی مستقیم تأمین زمین است و هر متقاضی طرح جوانی جمعیت در روستاها می‌تواند زمین ۹۹ ساله دریافت کند. این افراد می‌توانند نسبت به ساخت‌وساز اقدام کرده و بنیاد مسکن نیز در تمام مراحل همراهی و کمک خواهد کرد.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس افزود: در شهرها، به‌ویژه کلان‌شهرهایی مانند شیراز، محدودیت‌هایی در تأمین زمین وجود دارد، اما در روستاها هیچ منعی برای اجرای طرح جوانی جمعیت وجود ندارد. حتی شهروندانی که تمایل دارند از این طرح در روستاها استفاده کنند، می‌توانند از ظرفیت‌های موجود بهره‌مند شوند. بنیاد مسکن آمادگی دارد در هر روستایی که امکان تأمین زمین وجود داشته باشد، زمین مورد نیاز را در اختیار متقاضیان قرار دهد.

وی افزود: حدود ۵۰ سال پیش، بیش از ۷۰ تا ۷۵ درصد جمعیت کشور روستایی و ۲۵ درصد شهری بود، اما امروز این نسبت معکوس شده است. با این حال، نکته مهم این است که قدر مطلق جمعیت روستایی تغییر چندانی نکرده و همچنان حدود ۲۰ میلیون نفر از جمعیت کشور در روستاها ساکن هستند. 

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس ادامه داد: اگر بتوانیم الگوهای نوین معیشت روستایی را توسعه دهیم، این ظرفیت وجود دارد که جمعیت روستایی افزایش یابد. در همین راستا، بنیاد مسکن طی٧ تا ٨سال اخیر اجرای طرح منظومه‌های روستایی را آغاز کرده و در استان فارس نیز این طرح در سه منطقه اجرایی شده است و امید می‌رود در سال‌های آینده توسعه یابد.

وی در پاسخ به پرسشی درباره سکونتگاه‌های موسوم به باغ‌شهر گفت: این مناطق نه تعریف روستا را دارند و نه تعریف شهر، اما عمدتاً در حریم شهرها واقع شده‌اند و نیازمند ساماندهی هستند. بسیاری از این مناطق سکونت دائم ندارند و اگر توسعه آن‌ها با ملاحظات زیست‌محیطی، حفاظت از آب و خاک در تضاد باشد، با چالش‌های جدی مواجه خواهند شد.

طبیب لقمانی تصریح کرد: تجربه نشان داده است که در مناطقی که ظرفیت طبیعی برای پوشش گیاهی و باغداری وجود داشته، گذشتگان ما این قابلیت را بالفعل کرده‌اند. ایجاد باغ‌شهرهای جدید در مناطقی فاقد توان اکولوژیک، حتی اگر چند سالی سبز بماند، در نهایت محکوم به خشک شدن است.

سرپرست اداره‌کل بنیاد مسکن فارس در پایان گفت: چه در شهر، چه در روستا و چه در حریم شهرها، اگر ساکنان، ضوابط و عوارض قانونی را بپذیرند و ساخت‌وساز در چارچوب مقررات انجام شود، بسیاری از مشکلات فعلی حل خواهد شد.