کولیس: هر آنچه باید درباره این ابزار دقیق اندازه گیری بدانید

کولیس یکی از ابزارهای ضروری و پرکاربرد در حوزه اندازه گیری دقیق است که در بسیاری از صنایع و مشاغل فنی مورد استفاده قرار می گیرد. این ابزار با قابلیت های منحصر به فرد خود، امکان اندازه گیری ابعاد مختلف با دقت بالا را فراهم می کند. اگر شما هم در زمینه هایی مانند تراشکاری، نجاری، تاسیسات یا مهندسی فعالیت دارید، قطعا با کولیس سر و کار داشته اید. اطلاعات ارائه شده در این مطلب به شما کمک می کند تا با ویژگی ها و کاربردهای مختلف کولیس آشنا شوید و بتوانید از این ابزار به بهترین شکل ممکن استفاده کنید.

کولیس چیست؟

کولیس یک ابزار اندازه گیری دستی دقیق است که برای سنجش فاصله بین دو نقطه مختلف به کار می رود. این ابزار می تواند اندازه گیری های مختلفی از جمله قطر داخلی و خارجی، عمق و طول اجسام را با دقت بسیار بالا انجام دهد. کولیس ظاهری شبیه به خط کش دارد اما با قابلیت های بسیار بیشتر. این ابزار دارای شاخک هایی در قسمت های مختلف است که امکان اندازه گیری های گوناگون را فراهم می کند.

کولیس با نام های دیگری مانند قطرسنج یا ورنیه نیز شناخته می شود. دقت اندازه گیری در کولیس معمولا بین 0.01 تا 0.02 میلی متر است که آن را به یکی از دقیق ترین ابزارهای اندازه گیری دستی تبدیل کرده است.

کاربردهای کولیس

• صنعت تراشکاری و ماشین سازی
• صنعت نجاری و کار با چوب
• صنعت تاسیسات
• صنعت پزشکی و دندانپزشکی
• آزمایشگاه ها و مراکز تحقیقاتی
• صنعت خودروسازی
• صنعت هوافضا

انواع کولیس

کولیس‌ ها در انواع مختلفی تولید می ‌شوند که هر کدام ویژگی‌ ها و کاربردهای خاص خود را دارند. در فروشگاه تاوابزار می‌ توانید طیف کاملی از این انواع را مشاهده و با مشاوره رایگان، بهترین گزینه را برای نیاز خود انتخاب کنید.

کولیس ساده یا ورنیه

این نوع کولیس، ساده ترین و ابتدایی ترین نوع کولیس است که از یک خط کش اصلی و یک ورنیه تشکیل شده است. کولیس ساده دارای دو شاخک بلند در قسمت پایین برای اندازه گیری قطر خارجی و دو شاخک کوتاه در قسمت بالا برای اندازه گیری قطر داخلی است. همچنین یک میله باریک در انتهای آن برای اندازه گیری عمق وجود دارد.

کولیس عقربه ای یا ساعتی

این نوع کولیس دارای یک صفحه مدرج شبیه به صفحه ساعت است که اندازه گیری ها را نمایش می دهد. در این کولیس، یک چرخ دنده کوچک در داخل وجود دارد که دقت اندازه گیری را افزایش می دهد.

کولیس دیجیتال

کولیس دیجیتال مدرن ترین نوع کولیس است که دارای یک صفحه نمایش دیجیتال می باشد. این کولیس قابلیت های پیشرفته تری نسبت به انواع دیگر دارد. نمایش مقیاس های مختلف مانند میلی متر،اینچ و فوت، خواندن بسیار آسان، قابلیت ذخیره اطلاعات، قابلیت اتصال به کامپیوتر، قابلیت تنظیم صفر در هر موقعیت از مزایای این نوع کولیس محسوب می شود.

نحوه خواندن کولیس

برای استفاده صحیح از کولیس باید مراحل زیر را دنبال کنید:

• تمیز کردن سطح جسم و شاخک های کولیس
• باز کردن شاخک ها و قرار دادن جسم بین آنها
• بستن آرام شاخک ها روی جسم بدون اعمال فشار زیاد
• قفل کردن پیچ قفل کننده در صورت موجود بودن
• خواندن اندازه از روی مقیاس

روش خواندن کولیس ساده

مراحل خواندن به این صورت است:

1. ابتدا عدد اصلی را از روی خط کش اصلی بخوانید. (عدد قبل از صفر ورنیه)
2. بر روی ورنیه به دنبال خطی بگردید که دقیقا با یکی از خطوط اصلی منطبق است.
3. عدد مربوط به این خط را بر اساس دقت کولیس محاسبه نمایید.
4. دو عدد به دست آمده را با هم جمع کنید.

مثال: اگر عدد اصلی 32 میلی متر باشد و خط هشتم ورنیه با خط اصلی منطبق باشد، با فرض دقت 0.02 میلی متر، اندازه نهایی برابر است با: 32 + (8 × 0.02) = 32.16 میلی متر

روش خواندن کولیس عقربه ای

در کولیس عقربه ای، عدد اصلی از روی خط کش و عدد اعشار از روی عقربه خوانده می شود. سپس این دو عدد با هم جمع می شوند.

روش خواندن کولیس دیجیتال

در کولیس دیجیتال، عدد به طور مستقیم روی صفحه نمایش نشان داده می شود و نیاز به محاسبه ندارد.

نکات مهم در استفاده از کولیس

• همیشه قبل از استفاده از تمیز بودن شاخک ها و سطح جسم اطمینان حاصل کنید.
• از اعمال فشار زیاد به شاخک ها خودداری فرمایید.
• کولیس را در جای خشک و خنک نگهداری کنید.
• از افتادن کولیس جلوگیری نمایید.
• پس از هر استفاده، کولیس را تمیز کرده و در جای مناسب قرار دهید.
• برای اندازه گیری های دقیق، از پیچ قفل کننده استفاده کنید.
• در صورت استفاده از کولیس دیجیتال، باتری آن را به موقع تعویض نمایید.

خطای صفر در کولیس

خطای صفر زمانی رخ می دهد که در حالت بسته، شاخک های کولیس کاملا به هم چسبیده باشند اما عقربه یا نمایشگر عدد صفر را نشان ندهد. این خطا می تواند مثبت یا منفی باشد. در خطای صفر مثبت، صفر ورنیه در سمت راست صفر اصلی قرار دارد و در خطای صفر منفی، صفر ورنیه در سمت چپ صفر اصلی است. در هنگام اندازه گیری باید این خطا در نظر گرفته شده و از نتیجه کم یا به آن اضافه شود.

تبدیل واحد در کولیس

گاهی نیاز است واحدهای اندازه گیری را به یکدیگر تبدیل کنید. فرمول های اصلی برای تبدیل واحد عبارتند از:

1 اینچ = 25.4 میلی متر

1 میلی متر= 0.03937 اینچ

برای تبدیل مقادیر خاص، کافی است عدد مورد نظر را در این ضرایب ضرب کنید.

روش نگهداری از کولیس

• کولیس را در جعبه مخصوص خود نگهداری کنید.
• از قرار دادن کولیس در معرض گرد و غبار،رطوبت و دمای شدید خودداری کنید.
• پس از هر استفاده،کولیس را با یک پارچه نرم و تمیز پاک کنید.
• برای جلوگیری از زنگ زدگی،می توان از روژهای مخصوص استفاده کرد.
• از استفاده از کولیس برای مقاصد غیر از اندازه گیری خودداری کنید.

راهنمای انتخاب کولیس و خرید از تاوابزار

هنگام انتخاب کولیس، به دامنه اندازه‌ گیری، دقت، جنس بدنه (معمولاً فولاد ضدزنگ) و برند سازنده توجه کنید. قیمت کولیس بسته به نوع، برند و دقت آن بسیار متغیر است. به عنوان مثال، قیمت کولیس‌های دیجیتال در بازار می‌تواند از چند صد هزار تومان تا چند ده میلیون تومان برای مدل‌های صنعتی و بسیار دقیق باشد.

برای خرید مطمئن و دریافت مشاوره تخصصی، می ‌توانید به فروشگاه تاوابزار مراجعه کنید. این فروشگاه با ارائه محصولات باکیفیت از برندهای معتبر و گارانتی اصالت کالا، این اطمینان را به شما می ‌دهد که ابزاری دقیق و بادوام را خریداری کرده‌ اید.

سخن پایانی

کولیس یکی از ابزارهای پرکاربرد در صنایع مختلف است که امکان اندازه گیری دقیق ابعاد مختلف را فراهم می کند. آشنایی با انواع کولیس، روش استفاده صحیح و نحوه خواندن مقادیر اندازه گیری شده، برای هر فردی که در حوزه های فنی فعالیت دارد، ضروری است. با توجه به پیشرفت تکنولوژی، کولیس های دیجیتال امروزه کار را برای کاربران آسان تر کرده اند، اما هنوز هم کولیس های ساده و عقربه ای جایگاه خود را در صنعت حفظ کرده اند. انتخاب نوع کولیس بستگی به نیازهای اندازه گیری، دقت مورد نظر و بودجه شما دارد. آشنایی با انواع آن، روش صحیح خواندن و نگهداری اصولی، به شما کمک می ‌کند تا برای سال ‌ها از این ابزار بهره ببرید.