پرداخت وام ۱۵ میلیونی به مسافران، نفس تازه‌ای به بازار کیش داد/ مسکن ارزان، مطالبه فوری کارگران و فعالان اقتصادی کیش است

علیرضا شاهوردی، عضو جامعه بازاریان و بازرگانان کیش و مدیرعامل بازار هرمز کیش، در گفتگو با خبرگزاری ایلنا درباره وضعیت بازار در جزیره کیش پس از جنگ اخیر اظهار کرد: بعد از جنگ، بازار به طور طبیعی با یک توقف و وقفه در ورود گردشگر مواجه شد. پروازهای ما حدود دو ماه دچار اختلال بود و همین موضوع باعث شد بازارها خلوت شوند؛ اما با تدابیری که اندیشیده شد، شرایط به تدریج بهبود پیدا کرد.

وی افزود: با تلاش‌های آقای کبیری و همکاری جامعه بازاریان، طرح وام ۱۵ میلیونی بانک سامان برای مسافران اجرائی شد. طبق این طرح، هر مسافر می‌توانست وام یک‌ساله با سود ۲۳ درصد دریافت کند و مبلغ آن از طریق دستگاه‌های پوز کیش هزینه می‌شد. البته شرط استفاده از این وام، نداشتن چک برگشتی و سابقه منفی بانکی بود و همین طرح هم به شکل قابل‌توجهی به رونق نسبی بازار کمک کرد.

شاهوردی با اشاره به جایگاه مناطق آزاد گفت: اگر مناطق آزاد را به عنوان پیشانی توسعه گردشگری و دروازه تبادلات اقتصادی کشور ببینیم، باید با آنها مهربان‌تر برخورد شود. امروز حجم بالائی از سرمایه کشور به سمت ترکیه و امارات می‌رود، در حالی که اگر همین پول در کیش خرج شود، مستقیماً وارد چرخه اقتصاد داخلی می‌شود.

وی درباره ترکیب کالاهای موجود در بازار کیش تصریح کرد: معتقد نیستم که همه کالاها باید ایرانی باشد. قدرت خرید مردم و تقاضای بازار تعیین می‌کند که غرفه‌دار چه کالایی عرضه کند. برندهای خارجی هنوز در برخی مراکز بزرگ مانند پردیس و نیک‌مال فعال هستند، اما تورم موجب شده فقط یک طیف خاص قادر به خرید این کالاها باشند.

همراهی کم‌سابقه مالکین با کسبه در جنگ و کرونا

عضو جامعه بازاریان و بازرگانان کیش با اشاره به همراهی مالکین با کسبه گفت: در دوران کرونا و همچنین در  مقطع جنگ ۱۲ روزه، همکاری بسیار خوبی از سوی مالکین انجام شد. برخی مالکین اجاره‌ها را بخشیدند و بسیاری نیز تا ۵۰ درصد تخفیف دادند و  این همراهی نقش مهمی در حفظ کسب و کارها داشت.

شاهوردی درباره وضعیت خدمات زیربنایی نیز اظهار کرد: امسال در حوزه آب و برق وضعیت کیش نسبت به سرزمین اصلی بسیار مطلوب بود. قطعی آب نداشتیم و قطع برق هم تنها در حد موارد فنی محدود بود. این تفاوت، نشان می‌دهد زیرساخت‌های کیش ظرفیت بالایی دارد.

وی درباره وضعیت مالی جامعه بازاریان گفت: جامعه بازاریان حدود ۶۵۰۰ عضو دارد و حق عضویت سالانه بین ۱.۵ تا ۳ میلیون تومان است. بخش عمده این درآمد صرف حقوق ۱۵ نفر پرسنل متخصص برای رسیدگی به امور صنفی، شکایات و مسائل حقوقی مصرف‌کنندگان می‌شود.

وی افزود:صندوق حمایتی گسترده‌ای نداریم، زیرا درآمدهای جامعه محدود است و هزینه‌های جاری بالاست؛ اما در حد توان، حمایت‌هایی از اعضا انجام می‌شود.

کنترل اجاره‌بهاء و برنامه توسعه بازار هرمز

مدیرعامل بازار هرمز با اشاره به سیاست‌های کنترلی اجاره‌بهاء عنوان کرد: از سال ۱۳۹۸ که مدیریت بازار را بر عهده گرفتم، به شدت با افزایش‌های بی‌رویه اجاره برخورد شد. وقتی حقوق کارگر ۴۵ درصد افزایش پیدا می‌کند، منطقی نیست اجاره‌ها ۱۰۰ درصد بالا برود. ما بیشتر تلاش کردیم افزایش‌ها بین ۲۰ تا ۳۰ درصد کنترل شود.

وی ادامه داد: حتی امسال بعد از جنگ تأکید کردم که افزایش اجاره‌ها بیش از ۳۰ درصد نباشد تا بتوانیم غرفه‌داران را حفظ کنیم. این رویکرد موجب شده ثبات نسبی در بازار ایجاد شود.

شاهوردی درباره برنامه توسعه بازار گفت: برنامه احداث «هرمز جدید» با حدود ۷۰۰ غرفه در دستور کار است. همچنین طرح بازآفرینی بازار فعلی نیز در برنامه قرار دارد و امیدواریم بدون تخریب کامل مجموعه، این طرح را اجرا کنیم. هدف ما نوسازی تدریجی و ارتقای کیفیت خدمات است.

ارزش افزوده و بروکراسی، مانع اصلی رشد کیش

شاهوردی با اشاره به چالش‌های اقتصادی کیش متذکر شد: مهم‌ترین مطالبه ما از سازمان، اصلاح موضوع مالیات بر ارزش افزوده است. بخش زیادی از مزیت‌های مناطق آزاد در سال‌های اخیر از بین رفته و امیدواریم با اصلاح قانون، این مزیت‌ها بازگردد.

وی با اشاره به مالیات‌ها افزود: مالیات بر ارزش افزوده فشار سنگینی بر کسبه وارد کرده است. وقتی یک کارگر حقوق می‌گیرد، همان ابتدا مالیات از او کسر می‌شود و بعد هنگام خرید مجدداً مالیات پرداخت می‌کند و این چرخه، اقتصاد را فرسوده می‌کند. اگر فقط یک نفر از هر واحد صنفی بیکار شود، هزاران نفر به جمع بیکاران اضافه می‌شوند و این برای کشور هزینه‌زا خواهد بود.

بحران نیروی کار و ضرورت تأمین مسکن ارزان

عضو جامعه بازاریان و بازرگانان کیش با اشاره به بحران نیروی انسانی خاطرنشان کرد: در پروژه‌های ساختمانی و برخی فعالیت‌های خدماتی با کمبود شدید نیروی انسانی مواجه هستیم. هزینه‌های زندگی و اجاره مسکن در کیش بسیار بالاست و کارگر با حقوق ۱۵ تا ۲۵ میلیون تومان عملاً نمی‌تواند زندگی خانوادگی داشته باشد.

وی تأکید کرد: نخستین نیاز کارگر «مسکن» است. سازمان منطقه آزاد کیش باید به صورت جدی وارد حوزه ساخت مسکن ارزان‌قیمت و حتی خانه‌های پیش‌ساخته شود. بسیاری از پروژه‌های نیمه‌کاره به دلیل نبود کارگر متوقف مانده‌اند.

شاهوردی درباره حضور اتباع در کیش نیز گفت: با اتباع غیرمجاز صددرصد مخالفم؛ اما در کوتاه‌مدت چاره‌ای جز استفاده از اتباع مجاز نداریم. نیروی کار ایرانی برای کار سخت کمتر تمایل دارد و زیرساخت‌های لازم برای جذب گسترده نیروی داخلی هنوز فراهم نشده است. بنابراین باید ورود اتباع مجاز به صورت کنترل‌شده تسهیل شود تا پروژه‌ها از رکود خارج شوند.