امیدواریم دوباره به سینمای گذشته بازگردیم؛ جایی که فاصله‌ها کمتر بود

به گزارش ایلنا به نقل از روابط عمومی خانه سینما، این مراسم با تلاوت آیاتی از کلام‌الله مجید و پخش سرود ملی جمهوری اسلامی و یک دقیقه سکوت به دلیل درگذشت بهرام بیضایی؛ نویسنده، کارگردان، نمایشنامه‌نویس، پژوهشگر و مورخ سینمای ایران آغاز شد.

در ادامه کلیپی از مجموعه آثار زنده‌یاد «بهرام بیضایی» به نمایش درآمد.

عسگرپور: بسیاری از ما اخلاق را از بیضایی آموختیم

سپس با خوشامدگویی آرش نعیمیان که اجرای برنامه را بر عهده داشت محمدمهدی عسگرپور؛ رئیس هیئت رئیسه خانه سینما به روی سن آمد و ضمن تسلیت ضایعه درگذشت «بهرام بیضایی»، گفت: حیطه فعالیت‌های بیضایی تنها حوزه سینما را در برنمی‌گیرد، بلکه بسیاری از ما اخلاق را از بیضایی آموختیم. او فردی بود که همواره برای فضیلت‌های اخلاقی اززش قائل بود و می‌توان گفت او هنرمندی بود که در هر شرایطی با شرافت زندگی کرد.

وی با بیان اینکه در سال‌های اخیر حلقه مفقوده سینمای ایران، برگزاری نشست‌هایی در قالب نشست‌هایی با رویکرد صمیمانه است، ادامه داد: ۳ فردی که امشب از آن‌ها تقدیر خواهد شد، سال‌ها برای سینمای ایران زحمت کشیده‌اند و به همین دلیل از آن‌ها تشکرمی‌کنم. همانطور که می‌دانید تحولات سال‌های اخیر همه مشاغل را تحت تاثیر خود قرار داده است و متعاقب آن، ممکن است برخی مشاغل به زودی حذف شده و این موضوع مشکلاتی برای برخی افراد به وجود می‌آورد به همین دلیل بخشی از وظایف نهادهای صنفی، پرداختن به موارد این چنینی است. متاسفانه گاهی با دولت‌هایی مواجه هستیم که به دلایل مختلف به این موضوع کم‌تر فکر می‌کنند و در عین حال، داعیه فرهنگی بودن دارند.

عسگرپور با اشاره به وضعیت بودجه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در سال آینده، بیان کرد: در بحث مربوط به بودجه، متاسفانه روز به روز با شرایط دشوارتری مواجه هستیم. بودجه‌ای که برای سال آینده در حوزه فرهنگ در نظر گرفته شده، تنها ۷ درصد افزایش پیدا کرده است و با توجه به تورم، این رقم قطعا نسبت به امسال کاهشی در حدود منفی ۳۰ درصد خواهد داشت. البته باید فکر کرد در این شرایط چگونه می‌توانیم به یکدیگر کمک کرده تا از وضعیتی که به آن دچار هستیم رها شویم.

عسگرپور یادآور شد: این روزها مسائل و مباحث مختلفی نظیر پرداختن به موضوع پروانه ساخت مطرح شده است و برخی فکر می‌کنند که این مسئله ارتباطی با آن‌ها ندارد در حالی که پرداختن به این امور به همگی سینماگران مربوط است زیرا در نهایت همه ما عضوی از خانواده سینما هستیم.

وی ادامه داد: برگزاری برنامه‌های اینچنینی ثابت می‌کند که میان اهالی سینما نوعی همبستگی وجود دارد، موضعی که باعث شده تا خانه سینما با تعطیلی مواجه نشود.

اسعدیان: سینماگران اجازه ندهند افسردگی سراغشان بیاید

در ادامه همایون اسعدیان مدیرعامل خانه سینما و از اعضای هیئت موسس انجمن برنامه‌ریزان و دستیاران کارگردان سینمای ایران نیز گفت: به سهم خود درگذشت بهرام بیضایی را تسلیت می‌گویم. او نه تنها یک سینماگر بلکه به عنوان یکی از مفاخر فرهنگی ایران مطرح بوده است. انشاالله آنطور که در شأن بیضایی است بتوانیم هفته آینده مراسم بزرگداشتی را برای او برگزار کنیم.

وی ادامه داد: به هر۳ عزیز که امروز مورد تقدیر قرار می‌گیرند تبریک می‌گویم و از انجمن برنامه‌ریزان و دستیاران کارگردان تشکر می‌کنم که از پیشکسوتان صنفی که در شأن و منزلت این حرفه تاثیرگذار بودند تجلیل می‌کند.

اسعدیان تصریح کرد: شرایط روحی و روانی بد جامعه قابل درک است اما باید همه سینماگران خانه سینما را خانه خود دانسته و اجازه ندهد نیروی خلاقه آن‌ها از دست برود. سینماگران از جمله جمع‌های مرجع کشورهستند و نباید اجازه دهند افسردگی به سراغ آن‌ها بیاید. برای برون رفت از این وضعیت، باید گرد هم بیاییم و اجازه ندهیم هیچ چیزی ما را دچار پژمردگی کند.

نجف زاده: دستیاری کارگردان درواقع آرامش در بحران است

در ادامه علیرضا نجف زاده؛ رئیس انجمن برنامه‌ریزان و دستیاران کارگردان خانه سینما نیز گفت: در ابتدا درگذشت هنرمندان گران‌قدر، زنده‌یادان پرویز سنگ‌سهیل، شیرین یزدان‌بخش و عالی‌جناب بهرام بیضایی را به خانواده‌های ایشان و جامعه فرهنگ و هنر ایران تسلیت می‌گوییم. قطعا یاد و نامشان در حافظه هنری این سرزمین ماندگار خواهد ماند.

وی ادامه داد: امشب گرد هم آمده‌ایم، نه تنها برای تقدیر، بلکه برای مکث؛ مکثی کوتاه در میان شلوغی و هیاهوی تولید تا به کسانی بنگریم که سال‌ها پیش از ما ایستادگی کرده، به فعالیت پرداخته و بی‌ادعا، مسیر را هموار ساخته‌اند. پیشکسوتان این حرفه در هیچ جشنواره و فستیوالی دیده نمی‌شوند اما حضور دارند و اگر نباشند، نظم همه امور بر هم خواهد خورد. امشب افتخار داریم از سه تن از اعضای پیشکسوت انجمن قدردانی کنیم؛ خانم سوسن دین‌محمد و آقایان امیر سیدی و علیرضا سلمان‌نصر.

نجف‌زاده با بیان اینکه این سه نام دارای سه مسیر و یک نقطه مشترک یعنی تعهد به حرفه خود هستند، بیان داشت: سوسن دین‌محمد از آن دسته همکارانی است که نظم را تنها در جدول نمی‌بینند؛ نظم در رفتار او جاری است. دقت در جزئیات، احترام به گروه و توجه به احوال افراد، سبب شده است که حضورشان حتی در دشوارترین شرایط تولید نیز آرامش‌بخش باشد؛ مدیریتی که بیش از هر چیز بر پایه احترام شکل گرفته است.

وی خاطرنشان کرد: امیر سیدی برای بسیاری از ما با یک ویژگی شناخته می‌شود؛ آرامش در بحران. هنگامی که زمان اندک، فشار زیاد و تصمیم‌گیری دشوار است، تجربه و خونسردی ایشان مسیر را دوباره شفاف می‌سازد. این همان حرفه‌ای‌گری است که حاصل سال‌ها پایداری و مسئولیت‌پذیری به شمار می‌رود. یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های علیرضا سلمان نصر نیز همراهی با نسل بعد است؛ انتقال تجربه، بی‌منت و بی‌هیاهو. حضوری که هم آموزش می‌دهد و هم مایه دلگرمی است؛ نقشی که اهمیتی مؤثر در شکل‌گیری نگاه حرفه‌ای در این صنف داشته است.

نجف‌زاده تاکید کرد: پیشکسوت بودن تنها در سال‌های کاری خلاصه نمی‌شود، بلکه به نوع ماندگاری و اثری است که پس از سال‌ها باقی می‌ماند. انجمن برنامه‌ریزان و دستیاران کارگردان، خود را وام‌دار چنین سرمایه‌هایی می‌داند و باور دارد که آینده این صنف، بدون احترام به گذشته‌اش ساخته نخواهد شد.

وی ادامه داد: به نمایندگی از هیئت‌مدیره انجمن از هر سه عزیز برای سال‌ها تلاش صادقانه، اخلاق حرفه‌ای و اعتباری که به این حرفه بخشیدند، سپاسگزاری می‌کنم. برای شما سلامتی، آرامش و حضوری همواره مؤثر در کنار خانواده بزرگ سینما آرزومندم.

سپس کلیپ مراسم بزرگداشت «علیرضا سلمان نصر» پخش شد.

سلمان نصر: سینما سختی‌های زیادی دارد

در ادامه کوروش سلمان نصر، فرزند وی روی صحنه حاضر شد و گفت: این روزها با پیام‌های تسلیت از جانب افراد مختلف درباره درگذشت بهرام بیضایی مواجه هستیم. اما به عقیده من، این نوع از مرگ نیازی به پیام تسلیت ندارد چراکه همواره یاد و خاطره این هنرمند با ما همراه خواهد بود.

وی ادامه داد: پدرم علیرضا سلمان نصر حتی در دورانی که با فاصله‌های زمانی چندماهه در منزل حضور نداشتند، برای ما پدری کرده و هیچ‌گاه در زندگی، خلا وجود او را احساس نکردم. ایشان حتی پیش از آنکه در صحنه فیلمبرداری حاضر شود برای ما صبحانه آماده می‌کرد. همچنین هر گاه او در شهرستان مشغول کاربود، مرتب با ما تماس گرفته و احوال روزمره ما را جویا می‌شد.

سلمان نصر یادآور شد: پدرم همواره رفیق بسیار خوبی برای ما بود. همیشه همراه با او به تماشای فیلم‌های مختلف می‌نشینیم و درباره تاریخ سینما صحبت می‌کنیم. ایشان بسیار به تاریخ سینمای جهان مسلط هستند. از نخستین کتاب‌هایی که پدر در اختیار من گذاشت، آثار صادق هدایت و نمایشنامه‌های بهرام بیضایی بود.

سپس حبیب رضایی، مرتضی شایسته، محسن امیریوسفی، علیرضا نجف‌زاده، علیرضا حسینی، اصغر نعیمی، محمدرضا موفق و علیرضا مهران به روی سن آمدند و از «علیرضا سلمان نصر» تقدیر کردند.

مرتضی شایسته، تهیه‌کننده پیشکسوت سینمای ایران طی سخنان کوتاهی گفت: برگزاری این مراسم برای ما بسیار عزیز است و از انجمن دستیاران کارگردان برای برگزاری آن بسیار تشکر می‌کنم. فعالیت دستیاری و برنامه ریزی در سینما، موتور محرکه در تولید یک اثر محسوب می‌شود. از هر ۳ عزیز بابت زحمات بسیار زیادی که در فیلم‌های سینمای ایران کشیدند بسیار تشکر می‌کنم.

سپس علیرضا سلمان نصر در سخنان کوتاهی گفت: از تمام افرادی که در این جمع هستند قدردانی می‌کنم. همچنین از هیئت رئیسه خانه سینما بسیار سپاسگزارم که برای اهالی سینما زحمات بسیاری کشیده و برگزاری چنین مراسم‌هایی را برنامه‌ریزی می‌کنند. صنف برنامه‌ریزان و دستیاران کارگردان سینما از جمله صنوفی هستند که پیش از سایر گروه به صحنه فیلمبرداری مراجعه کرده و پس از همه آن‌ها به منزل بازمی‌گردند. به همین دلیل، افراد حاضر در این شغل متحمل سختی‌ها و زحمات بسیاری می‌شوند.

در ادامه کلیپ مربوط به مراسم بزرگداشت «سوسن دین محمد» به نمایش درآمد.

سپس ویدئویی از فاطمه معتمدآریا که در خارج از کشور ضبط شده بود، پخش شد و او در سخنانی ویدئویی بیان داشت: برای خانم‌ها فعالیت در حیطه دستیاری کارگردان بسیار سخت و دشوار است. به عقیده من سوسن دین محمد منظم‌ترین، خوش خلق‌ترین و با انرژی‌ترین دستیار کارگردانی بود که با او کار کردم. او همیشه متحمل سختی‌ها و ناملایمات در این حرفه بود. وجود نازنین او در ساخته شدن فیلم «آسمان پرستاره» اهمیت بسیاری داشت. از او سپاسگزارم و قدردانی زحمات او در سینمای ایران هستم.

در ادامه با اعلام مجری برنامه، علیرضا نجف زاده، حسن رضایی، پژمان بازغی، فریبا کوثری، مصطفی احمدی، نرجس ابراهیمی و میثم زندی به روی سن آمدند و از «سوسن دین محمد» تقدیر کردند.

سوسن دین محمد در سخنانی ضمن تسلیت درگذشت بهرام بیضایی گفت: از همه عزیزان برای حضور در این مراسم بسیار سپاسگزارم. در این جمع دوستانی از جمله محمد موفق حضور دارند که باید به جای من مورد تقدیر قرار می‌گرفتند.

حاتمی: با امیر سیدی آغوش سینما برای من باز شد

در ادامه این مراسم، کلیپ بزرگداشت «امیر سیدی» به نمایش درآمد.

سپس لیلا حاتمی در ویدئویی در خصوص تجربه خود از همکاری با امیر سیدی بیان کرد: برگزاری مراسم قدردانی از دستیاران کارگردان اقدامی بسیار ارزشمند است. من صحنه ورود خود به سینما را با استقبال امیر سیدی به یاد دارم؛ تصویری که وارد دفتر شدم و او برای من در را باز کرد. درواقع انگار که از طریق او وارد آغوش سینما شدم. این موضوع در موفقیت من به عنوان بازیگر بسیار مهم و اثر گذار بود و اگر او با روی خوش و مهربان در درگاه قرار نگرفته بود، شاید این اتفاق هیچ‌گاه برای من رخ نمی‌داد. این موضوع نه یک اغراق، بلکه حاصل واقعیتی است که من همواره آن را ذهن دارم.

وی ادامه داد: حتی زمانی که در فضاهای ناآشناتری مانند مجموعه «کیف انگلیسی» بازی می‌کردم، حضورامیر سیدی موجب آرامش بود به همین دلیل از او بسیار سپاسگزارم. همچنین قدردان تمام دستیاران کارگردانی که ترویج دهنده چنین روحیه‌ای هستند، هستم.

مصفا: سیدی در خلق لحظات با مهرجویی سهیم بوده است

در ادامه علی مصفا نیز در سخنانی گفت: اینکه از میان تمامی سینماگران نامدار که با سیدی کار کرده‌اند، قرعه صحبت درباره او به نام من افتاده است، بسیار خوشحال هستم. خسرو شکیبایی، لیلا حاتمی، نیکی کریمی، محمود کلاری از جمله افرادی هستند که در آثار مهم سینمای ایران با امیر سیدی همکار بوده‌اند. میان امیر سیدی و مرحوم داریوش مهرجویی، رابطه‌ای خاص و از جنس مرید و مرادی وجود داشت. البته این شیفتگی در تمام افرادی که با مهرجویی کار کرده‌اند همواره بوده است، خاطرات همکاری با مهرجویی منحصر به فرد است.

وی ادامه داد: در فیلم‌های «پری»، «لیلا»، «میکس»، «دختر دایی گمشده»، «آسمان محبوب» و «لامینور» که با مهرجویی همکاری کردم، امیر سیدی نیز حضور داشت. گویا او با خواسته‌های کارگردان و دیدگاه او یکی می‌شد و به نظر می‌رسد در خلق لحظات با مهرجویی سهیم بوده است.

مصفا «لیلا» بیان داشت: یکی شدن یک دستیار با کارگردان فیلم را در هیچ اثر دیگری تا این اندازه مشاهده نکردم. امیر سیدی از تازه‌واردان در سینمای مهرجویی استقبال قابل توجهی می‌کرد و در این زمینه نقشی کلیدی برعهده داشت. حمایت او از بازیگر بی‌نظیر است. همچنین در فیلم‌های داریوش مهرجویی فهم این موضوع که آیا یک بازیگر کار خود را به درستی انجام می‌دهد یا خیر، از جانب سیدی به بازیگر منتقل می‌شد.

سیدی: آموختن در سینما بسیار سخت است

در ادامه مراسم علی مصفا، محمدرضا دلپاک، محمدمهدی عسگرپور، دانش اقباشاوی، محسن بابایی، حبیب اسماعیلی، علیاعلایی به روی سن آمدند و از «امیر سیدی» تقدیر کردند.

امیر سیدی با حضور بر روی سن گفت: از خانم لیلا حاتمی و همچنین خاندان مصفا بسیار سپاسگزارم. باید اشاره کرد که خاندان مصفا نفش مهمی در تاریخ ادبیات ایران دارند و همانطور که می‌دانید سرچشمه سینما، به مقوله ادبیات باز می‌گردد. در بدو ورود به سینما این قرعه به نام من افتاد تا در کنار مهرجویی قرار گیرم. پس از مدت‌ها فهمیدم که او فردی معمولی نیست زیرا با جملاتی صحبت می‌کرد که من معنای آن را نمی‌فهمیدم.

وی ادامه داد: مدت‌ها در فرهنگ لغات به دنبال معنای واژه‌های به کار برده شده توسط مهرجویی بودم تا خود را در گفت‌وگوی با او سهیم کنم. من همیشه مهرجویی را با نام آقا صدا می‌کردم. او همیشه از من می‌خواست تا در مرحله مونتاژ در کنارش حضور داشته باشم تا سینما را بیاموزم.

این دستیار کارگردان پیشکسوت گفت: ورود به سینما شاید آسان باشد ولی آموختن این هنر بسیار مشکل است. به جوانان توصیه می‌کنم در بدو کار به هیچکس اعتماد نکنند.

سیدی در پایان بیان داشت: خسرو شکیبایی تنها فردی بود که چک خود را در دفتر تهیه جا می‌گذاشت اما فیلمنامه را با خود به خانه می‌برد. امیدوارم شرایطی فراهم شود که باز هم به سینمای گذشته بازگردیم. تبدیل سینما از نگاتیو به دیجیتال باعث شد تا از یکدیگر فاصله بگیریم.

گفتنی است، محمد موفق، اصغر نعیمی، مصطفی احمدی و دانش اقباشاوی از رواسای ادوار گذشته مختلف صنف برنامه‌ریزان و دستیاران کارگردان نیز در این مراسم حضور داشتند.

در این مراسم افرادی همچون: منوچهر شاهسواری، علی مصفا، پژمان بازغی، حبیب رضایی، فریبا کوثری، علی دهکردی، ابوالحسن داوودی، ناصرغلامرضایی، محمدرضا دلپاک، مرتضی شایسته، محسن امیریوسفی، علیرضا حسینی، حبیب اسماعیلی، علی لقمانی، دانش اقباشاوی، حشمت آرمیده، حسن رضایی، علیرضا، سبزواری، بیژن حجازی، نصرت کریمی، محمد موفق، سعید جلیلی، مصطفی احمدی، ذبیح الله صمدی، هوشنگ قنواتی‌زاده، توماج نورایی، بهنام سلطانی، میثم زندی، امیر سلیمانی، ابراهیم شفیعی، امین هدایتی، نرجس ابراهیمی، رضا مسعودی، علی جناب، هادی علی پناه، حبیب قلی‌زاده، علی علایی، علیرضا مهران، علی اکبر هفت قلعه، محمدعلی حسین نژاد، محسن بابایی، محسن آقاخان، مریم بحرالعلومی، خسرو خان محمدی، علیرضا باقری، رضا عباسی، بهنود بخت طالع، رضا سخایی، هومن حسین نژاد، ، علیرضا مهران، اصغر نعیمی، محمد بدرلو، آرمان رضایی، حسین ابراهیمی، منصور میرشکاری، محسن بهجت، حبیب قلی‌زاده و… حضور داشتند.