الفاظ رکیک در ترانه‌ها؛ هنر را آلوده کرده/ ترانه‌‌های ایرانی داخلی بهتر از نمونه‌های خارجی‌ هستند

به گزارش خبرنگار ایلنا،  فرید احمدی، طی یک دهه اخیر برای تعدادی از خوانندگان پاپ ترانه سروده که از میان آن‌ها می‌توان به «گل یاس» یا «یه روز یه باغبونی» و «غرور» با صدای شادمهر عقیلی، «خاطره هر جا که میری»، «فاصله‌ها» و «خاطره هرجا که می‌ری» با صدای فریدون آسرایی، «شکوفه در شکوفه» با صدای محمد نوری، «منوببخش» با صدای ناصر عبداللهی و «بارون داره هدر می‌شه» با صدای امین رستمی اشاره کرد. او علاوه بر خواندن چند تیتراژ سینمایی، ترانه‌سرای  ترانه‌های بنیامین بهادری نیز هست. احمدی کتاب‌هایی نیز منتشر کرده است که از میان آن‌ها می‌توان به «تنها شدم وای» اشاره کرد. او مجموعه دوم ترانه‌های «محدودیت» را نوشته که توسط نشر نگاه، روانه بازار نشر شده است. 

او در گفتگو با ایلنا، درباره وضعیت ترانه در دنیای امروز گفت: در حال حاضر ترانه‌سراهای برجسته خارج از کشور، کم کار شده‌اند و ترانه‌سراهای بسیاری از ترانه‌هایی که در خارج کشور ساخته می‌شود، در داخل کشور زندگی می‌کنند. امروزه ترانه‌های بهتری در کشور نوشته می‌شود که توانسته‌اند بر زبان فارسی نیز تاثیرگذار باشند. 

ترانه‌سرایی مرزبندی ندارد

فرید احمدی گفت: باتوجه گستردگی شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها، مرزبندی میان ترانه تولیدی در داخل و خارج کشور وجود ندارد.  من به این نتیجه رسیده‌ام که هرچه هنرمند در داخل زادبوم خودش تولید آثار داشته باشد، آثارش کارآمدتر و تاثیرگذارتر خواهد بود. مخصوصا شعر، که نیاز به حال و هوا دارد و ابزاری جز کلمات و اندیشه ندارد.

ترانه‌سرا در فضای بومی بهتر کار می‌کند

او گفت: هنگامی که هنرمند در فضایی که آنجا رشد کرده و بالیده؛ شروع به کار می‌کند، معمولا ترانه‌های زیباتری آفریده می‌شود؛  فارغ از اینکه ترانه یا شعر به دست آهنگساز و خواننده می‌رسد یا نه و یا اینکه زیست مستقل خودش را خواهد داشت. 

این ترانه سرا تصریح کرد: اتفاق فرخنده‌ای که این روزها افتاده،  این است که ترانه می‌تواند زیست مستقل خودش را در قالب متن یا دکلمه داشته باشد. البته اگر آهنگسازی خوبی هم داشته باشد و خواننده خوبی آن را اجرا کند، قطعا در ماندگاری و زیست این ترانه تاثیر بسیاری خواهد داشت. 

ترانه را فرزند شعر می‌دانم 

 احمدی در بخش دیگری از صحبت‌هایش  تصریح کرد: من ترانه را فرزند شعر می‌دانم. ترانه در ایران بسیار تحت تاثیر شعر سپید و شعر نو و غزل معاصر بوده و این اتفاق باعث تغییر و تحولات بزرگی شده است. در این زمینه اتفاقات و بزنگاه‌های تاریخی بسیار مهم بوده و هستند. 

این ترانه‌سرا و شاعر افزود: برای مثال ما پیش از شعر نیمایی گونه‌ای از شعر داریم به نام تصنیف که طلایه‌داران آن شعرایی مانند رهی معیری و معینی کرمانشاهی و عارف قزوینی بوده‌اند و از شعر کلاسیک ایران و غزل و قصیده نشات می‌گیرد.

او تاکید کرد: بعد از ایجاد تحول در شعر فارسی توسط نیما یوشیج، شعر فارسی دچار تحول بزرگی می‌شود. 

ترانه مدرن الهام گرفته از شعر نو است

 احمدی تصریح کرد: شاگردان نیما، اخوان و احمد شاملو و فروغ فرخزاد و سهراب سپهری موجب می‌شوند که ترانه نوین در ایران شکل بگیرد و ایرج جنتی عطایی، اردلان سرفراز و شهیار قنبری ژانر جدیدی را به وجود می‌آورند که به نام ترانه مدرن ایران شناخته می‌شود که صد در صد الهام گرفته از شعر نو ایران است. 

او تاکید کرد: کاری که ترانه‌سراهای نسل دوم کردند هم‌تراز با طلایه‌داران ترانه‌سرایی مدرن بوده است. 

ترانه‌سرای آهنگ «شکوفه در شکوفه» با صدای محمد نوری گفت: ترانه‌سراهای مدرن ایران از این شانس هم برخوردار بوده‌اند که در یک گذرگاه تاریخی زیسته‌اند، که شعر ایران دچار تحولی شگرف می‌شود و آن‌ها توانستند از این فرصت تاریخی به خوبی و به شایستگی استفاده کنند. کلمات، تعابیر و تمثیل‌ها و تشبیه‌های شعر نو در زمان این سه طلایه‌دار ترانه نوین ایران دست نخورده بوده و بستری عالی فراهم بوده تا آنها سمند سخن در ترانه‌سرایی را بتازانند و ظرفیت‌های خالی را پر کنند و دوران درخشانی را در تاریخ ترانه سرایی ایران رقم بزنند. 

شکوفایی ترانه مدرن کار ترانه‌سرایان بعدی را سخت کرد

وی افزود: کار برای افرادی که بعد از دوران شکوفایی ترانه مدرن ظهور کردند، سخت شد و نسل دوم ترانه‌سرایی مدرن مانند افشین مقدم، مونا برزویی و روزبه بمانی، باید سراغ عرصه‌ای می‌رفتند که افرادی کار بلد و استاد فن آمده بودند و تمام منابع را کشف و استخراج کرده بودند. این نسل باید به سراغ منابع و تعابیر جدیدی می‌رفتند و حس و حال جدیدی را به وجود می‌آورند. این در حالی بود که تغییر خاصی هم در شعر فارسی به وجود نیامده بود؛ به جز گونه‌هایی مانند غزل مدرن که اینها هم خیزش و انقلابی در شعر فارسی نبودند و تنها می‌توان تعبیر حرکت را برای این دوران شعر فارسی به کار برد. 

 احمدی تصریح کرد: به نظر من ترانه‌سراهای نسل دوم هم همتراز با نسل اول کار با ارزشی را انجام دادند چون فضای ترانه سرایی هم محدودتر از دوران نسل اول بوده است. 

«هوش مصنوعی» را به ترانه‌سرایان پیشنهاد می‌کنم

این ترانه سرا در مورد ورود هوش مصنوعی به عرصه ترانه‌سرایی گفت: ورود هوش مصنوعی به عرصه موزیک را می‌توان از دوجهت بررسی کرد؛ قسمت اول این که خود ترانه‌سرا می‌تواند بدون حضور عوامل دیگر، ترانه خود را اجرایی کند که خود من هم از این ابزار استفاده کرده‌ام و خیلی هم خوب است. مخصوصا در این زمان که بسیاری سعی می‌کنند به ترانه‌سراها رجوع نکنند و یا خوشان ترانه بگویند و یا ترانه‌های مختلف را الصاق یا به اصطلاح کولاژ کنند و به اسم ترانه جدید بیرون بدهند. 

وی افزود: من به ترانه‌سراها پیشنهاد می‌کنم این سپردن ترانه‌های خود به هوش مصنوعی را امتحان کنند و قطعا به نتایج مثبتی خواهند رسید. البته در رابطه با ساخت ترانه هنوز هوش مصنوعی کار درخشانی تولید نکرده و می‌شود گفت هنوز انسان بهترین منبع برای سرایش ترانه است. 

نگرانی برای آینده ترانه‌سرایی 

احمدی در مورد آینده ترانه‌سرایی اظهار داشت:  نگران آینده ترانه‌سرایی ایران هستم. با ورود کلمات سخیف و حتی رکیک به ترانه سرایی، ساحت هنر آلوده شد. البته من معتقدم ما می‌توانیم سرنوشت را به شکلی دیگر رقم بزنیم و جهت ترانه‌سرایی را دوباره به مسیر خود بازگردانیم. مثل موسیقی سنتی ما که دوره‌ای دچار افول شده بود؛ ولی دست‌اندرکاران این هنر با خیزش و تکاپویی مثال زدنی توانستند با خلق تصنیف‌هایی زیبا موسیقی را احیا کنند. 

وی خاطرنشان کرد:  نقش آهنگسازان در این زمینه بسیار مهم است چون خروجی کار دست آن‌هاست و نباید مثل بسیاری از موارد با ترانه برخورد دست پایین وسطحی داشته باشند. نباید از یاد برد که هیچ اثر موسیقی پاپ با ترانه ضعیف ماندگار نمی‌شود. شاید شنیده شود ولی ماندگار نمی‌شود و خاطره‌سازی نمی‌کند. 

عکس: حورا تادی