ماشین‌های گلزنی

رقابت‌های جام‌جهانی 2026 نزدیک است و برترین مهاجمان دنیا دوباره گرد هم می‌آیند تا در این رقابت‌ها با ثبت نامشان به عنوان بهترین گلزن رقابت‌ها تاریخ‌سازی کنند. کفش طلای این رقابت‌ها یکی از عنوان‌های جذاب به حساب‌ می‌آید و در هر دوره روی فرم‌ترین مهاجمان، نام خود را در تاریخ ثبت کردند. 
اما کدام بازیکنان در تاریخ این رقابت‌ها موفق شدند بیشترین گل را در یک دوره به ثمر برسانند؟ ما اینجاییم که همین را به شما بگوییم! 
بازیکنانی که ۹ گل یا بیشتر در یک دوره از جام جهانی به ثمر رسانده‌اند، بین سال‌های ۱۹۵۰ تا ۱۹۷۰ این کار را انجام داده‌اند، رقابتی با نزدیک به یک قرن تاریخ که ستارگان یک دوره خود را در دو دهه فشرده کرده است.
به نظر می‌رسد تمرکز دفاعی و سازماندهی بازی در آن دوره هنوز نتوانسته بود با مهارت‌های هجومی فردی در حال ظهور همگام شود. هیچ یک از پنج بازیکنی که این تعداد گل زده‌اند، در بیش از شش بازی این کار را انجام نداده‌اند، در حالی که فرمت امروزی مسابقات جام جهانی این امکان را برای بهترین گلزنان فراهم کرده است که در صورت رسیدن به جمع چهار تیم پایانی، به هفت گل برسند که برای جام جهانی ۲۰۲۶ به دلیل گسترش مسابقات، به هشت گل افزایش خواهد یافت.
پنج بازیکن دیگر نیز هفت یا هشت گل در یک دوره از جام جهانی به ثمر رسانده‌اند. در بین ۱۰ بازیکن برتر، هفت کشور حضور دارند. چهار نفر از ۱۰ بازیکن برتر برزیلی هستند، در حالی که فرانسه، مجارستان، آلمان، پرتغال، آرژانتین و لهستان نیز در این لیست قرار دارند. با وجود موفقیت یا نزدیک به موفقیت تیمی‌شان، هیچ گلزنی از ایتالیا، اروگوئه، انگلستان، اسپانیا یا هلند در لیست یک دوره حضور ندارد.
این لیست همچنین کمی عاری از بزرگترین نام‌ها یا نام‌هایی است که ممکن است بیشتر انتظار داشته باشید. هیچ اثری از پله، مارادونا، میروسلاو کلوزه، یورگن کلینزمن یا توماس مولر در آن نیست. شاید بیش از هر چیز دیگری، این لیستی است برای تازه کردن آگاهی ما از اینکه بازی فوتبال، بازی دوره‌هاست و جام جهانی می‌تواند نمایشی از لحظات یک‌ماهه برای مهاجمانی باشد که در قانون نسل‌های فوتبال باقی نمانده‌اند. در واقع، دو نفر اول این لیست هرگز گل دیگری در جام جهانی به ثمر نرساندند و در بازی دیگری از جام جهانی شرکت نکردند. آنها یک خاطره زودگذر در یک دوره از جام‌جهانی بودند اما همیشه در کتاب تاریخ اسمشان به یادگار خواهد ماند.
 
 ژوست فونتن (فرانسه)
۱۳ گل، ۶ بازی – جام جهانی ۱۹۵۸
ممکن است شما طرفدار بازی‌های رده‌بندی جام جهانی نباشید، اما بدون این بازی این رکورد را نداشتیم. فونتن قبل از بازی‌ای که کمی غم نرسیدن به فینال را تسلی می‌بخشید، ۹ گل زده بود. برای او، این فرصتی بود تا رکورد را تکرار کند یا بشکند.
در ۲۸ ژوئن ۱۹۵۸، زمانی که فرانسه خود را برای بازی با قهرمان جام جهانی چهار سال پیش، آلمان غربی، آماده می‌کرد، رکورد گل برای یک بازیکن در یک دوره جام جهانی ۱۱ گل بود. فونتن در عرض ۳۶ دقیقه دو گل زد تا به این رکورد برسد. تا دقیقه ۷۸ طول کشید تا رکورد جدیدی را ثبت کند و برای هر کسی که به بازی‌های رده‌بندی بدبین است، او در دقیقه ۸۹ گل دیگری به ثمر رساند تا فاصله را کمی بیشتر کند و بیش از دو برابر نزدیک‌ترین رقیبش در مسابقات سوئد ۱۹۵۸ گل بزند. پله و هلموت ران هر کدام شش گل زدند. از آن زمان تاکنون تنها یک بازیکن به تعداد گل‌های دو رقمی رسیده است.
 
 
شاندور کوچیش (مجارستان)
۱۱ گل، ۵ بازی – جام جهانی ۱۹۵۴
حداقل دو اتفاق زمانی افتاد که شاندور کوچیش دهمین و یازدهمین گل خود را در جام جهانی ۱۹۵۴ در نیمه‌نهایی مقابل اروگوئه به ثمر رساند. اول، او به اولین بازیکنی تبدیل شد که در یک دوره از جام جهانی تعداد گل‌هایش دو رقمی می‌شود. اما این در واقع میانگین گلزنی او را در مسابقات پایین آورد. پیش از آن، او موفق به هت‌تریک مقابل کره جنوبی و زدن چهار گل در پیروزی ۸-۳ مرحله گروهی مقابل آلمان غربی شده بود تا به اولین بازیکنی تبدیل شود که در یک دوره از جام جهانی چندین هت‌تریک به ثمر می‌رساند.
از آن زمان، تنها دو بازیکن موفق به ثبت چنین دستاوردی شده‌اند؛ یکی پیش از او در این فهرست قرار داشت و دیگری بلافاصله پس از او. او در مرحله یک‌چهارم نهایی برابر برزیل نیز دو گل به ثمر رساند و با میانگین ۲.۲ گل در هر بازی، از نظر عملکرد در یک دوره جام جهانی، پس از ارنست ویلیموفسکی از لهستان در سال ۱۹۳۸، در جایگاه دوم قرار می‌گیرد.
دوباره به کوچیش برگردیم. او در دیدار مقابل اروگوئه، در دقایق ۱۱۱ و ۱۱۶ موفق به گلزنی شد و مجارستان را به دیدار نهایی رساند. با توجه به پیروزی پرگل قبلی مقابل آلمان غربی، انتظار می‌رفت مجارستان در فینال نیز به برتری برسد.
با این حال، برخلاف پیش‌بینی‌ها، چنین نشد. مجارستان با وجود پیش افتادن دو بر صفر در هشت دقیقه ابتدایی، نتوانست پیروزی را حفظ کند. کوچیش نیز در دیدار نهایی موفق به گلزنی نشد و در دوره بعد، ژوست فونتن رکورد گل‌های او را پشت سر گذاشت.
شاید این اتفاقات برای غیرمجارها چندان قابل توجه نباشد، اما نایب‌قهرمانی در جام جهانی تنها یکی از ناکامی‌های مهم آن دوره برای فوتبال مجارستان به شمار می‌رود.
 

گرد مولر (آلمان غربی)
۱۰ گل، ۶ بازی – جام جهانی ۱۹۷۰
هیچ بازیکنی در جام جهانی ۱۹۶۲ بیش از چهار گل به ثمر نرساند و در مجموع شش بازیکن به این آمار دست یافتند. این توزیع برابر گلزنی در شیلی رقم خورد؛ کشوری که قرار نبود در سال‌های بعد چندان با مفهوم دموکراسی پیوند داشته باشد. پس از دو دوره پرگل پیشین، روند گلزنی در این تورنمنت به‌طور محسوسی کاهش یافت، اما این وضعیت موقتی بود. چهار سال بعد، آمار گل‌ها بیش از دو برابر شد و تا سال ۱۹۷۰، بار دیگر شرایط برای درخشش یک گلزن با ثبت ۱۰ گل در یک دوره فراهم شد.
هرچند جام جهانی ۱۹۷۰ مکزیک قرار نبود به نام آلمان غربی ثبت شود، اما بدون تردید به نام گرد مولر گره خورد.
او در دیدار رده‌بندی نیز فرصت افزایش آمار گل‌های خود را داشت، اما در پیروزی یک بر صفر مقابل اروگوئه موفق به گلزنی نشد. با این حال، با توجه به اتفاقات بازی قبلی، نمی‌توان او را سرزنش کرد چرا که تنها سه روز پیش از آن، در یکی از دراماتیک‌ترین دیدارهای تاریخ مراحل حذفی جام جهانی گلزنی کرده بود. در آن مسابقه، ایتالیا و آلمان غربی بین دقایق ۹۰ تا ۱۱۱ مجموعاً شش گل به ثمر رساندند. در نهایت، ایتالیا با نتیجه ۴ بر ۳ پیروز شد، هرچند شاید این شکست، از مواجهه آلمان با تیم قدرتمند برزیل در فینال جلوگیری کرد.
مولر همچنان آخرین بازیکنی است که در یک دوره از جام جهانی موفق به ثبت دو هت‌تریک شده است؛ رکوردی که از آن زمان تاکنون تنها گابریل باتیستوتا توانسته با ثبت دو هت‌تریک در چند دوره مختلف جام جهانی، به نوعی به آن نزدیک شود.
 
 آدمیر (برزیل)
۹ گل، ۶ بازی – جام جهانی ۱۹۵۰
به‌سختی می‌توان تصور کرد که اگر مهم‌ترین رویداد فوتبال ملی برای بیش از یک‌دهه متوقف می‌شد، امروز چه شرایطی رقم می‌خورد. جام‌های جهانی ۱۹۴۲ و ۱۹۴۶ برگزار نشدند و این رقابت‌ها سرانجام در سال ۱۹۵۰، در کشوری از سر گرفته شدند که آماده بود خود را به‌عنوان یکی از قدرت‌های فوتبال جهان تثبیت کند.
برزیل که در سال ۱۹۳۸ به مقام سوم رسیده بود، در سال ۱۹۵۰ میزبان مسابقات شد. هرچند این دوره با ناامیدی برای آنها به پایان رسید، اما از آن زمان تاکنون، این کشور همواره در میان نخبگان فوتبال جهان باقی مانده است. آمار رسمی تعداد تماشاگران حاضر در ورزشگاه ماراکانا برای دیدار پایانی میان میزبان و اروگوئه، چنان اغراق‌آمیز است که گویی عددی میان زمین و ماه را نشان می‌دهد؛ با این حال، ابهامات تنها به همین موضوع محدود نمی‌شد.
گل دقیقه ۵۷ برزیل در پیروزی ۶ بر ۱ مقابل اسپانیا در مرحله نیمه‌نهایی، در نگاه اول چندان مهم به نظر نمی‌رسد، اما در ابتدا به ژایر نسبت داده شده بود. این گل در نهایت به آدمیر تعلق گرفت؛ گلی که نهمین گل او در آن رقابت‌ها محسوب می‌شد و او را یک گل بالاتر از رکورد هشت گله گیلرمو استابیله در جام جهانی ۱۹۳۰ قرار داد.
به این ترتیب، رکورد گلزنی به نام برزیل ثبت شد، اما جام قهرمانی، هم در سال ۱۹۳۰ و هم در سال ۱۹۵۰، در نهایت به اروگوئه رسید.
 
 
اوزه‌بیو (پرتغال)
۹ گل، ۶ بازی – جام جهانی ۱۹۶۶
کریستیانو رونالدو هشت گل در جام جهانی برای پرتغال به ثمر رسانده و ممکن است در سال ۲۰۲۶ به بهترین گلزن تاریخ کشورش در این رقابت‌ها تبدیل شود؛ او برای اینکه رکورد را به تنهایی در اختیار داشته باشد، به دو گل نیاز دارد. با این حال، بعید است که به ۹ گلی که اوزه‌بیو در یک تورنمنت به ثمر رساند، برسد.
و چه چیزی بهتر از یک بازی دیگر رده‌بندی برای به پایان رساندن کار؟ در حالی که ژوست فونتن چهار گل خود در رده‌بندی را از نقاطی در زمین به غیر از نقطه پنالتی به ثمر رساند، گل اوزه‌بیو از روی نقطه پنالتی بود تا او را به چهارمین بازیکنی تبدیل کند که به این تعداد گل می‌رسد. چهار گل او در مسابقات از روی نقطه پنالتی بود و هر چهار گل از مرحله یک‌چهارم نهایی به بعد به ثمر رسید. این رکورد مشترک با راب رنسنبرینک از هلند و گابریل باتیستوتا از آرژانتین برای بیشترین گل پنالتی در تاریخ جام جهانی است، اما آن دو این کار را در حداقل ۱۲ بازی انجام دادند؛ اوزه‌بیو این کار را در شش بازی انجام داد و چهار پنالتی در سه بازی به ثمر رساند.
موج برزیلی‌ها در رتبه‌های ۶ تا ۱۰ واقعاً زیاد می‌شود. رونالدو در سال ۲۰۰۲ هشت گل به ثمر رساند و لئونیداس (۱۹۳۸) و ژایرزینیو (۱۹۷۰) نیز هفت گل زدند. در سال ۲۰۲۲، کیلیان امباپه به پنجمین بازیکنی تبدیل شد که از آغاز هزاره تاکنون شش گل به ثمر رسانده است. او در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر هشت گل به ثمر رساند، از جمله یک هت‌تریک در فینال، و تقریباً به تنهایی فرانسه را به سمت پیروزی مقابل آرژانتین در یکی از بهترین فینال‌های تاریخ جام جهانی هدایت کرد. با این حال، در نهایت آنها ناموفق بودند و هشت گل امباپه برای بردن مسابقات کافی نبود.
 
 
 

بیشترین گل زده توسط یک بازیکن در یک دوره از جام جهانی

· ژوست فونتن (فرانسه)، جام جهانی ۱۹۵۸ – ۱۳ گل
· شاندور کوچیش (مجارستان)، جام جهانی ۱۹۵۴ – ۱۱ گل
· گرد مولر (آلمان غربی)، جام جهانی ۱۹۷۰ – ۱۰ گل
· آدمیر (برزیل)، جام جهانی ۱۹۵۰ – ۹ گل
· اوزه‌بیو (پرتغال)، جام جهانی ۱۹۶۶ – ۹ گل
· گییرمو استابیله (آرژانتین)، جام جهانی ۱۹۳۰ – ۸ گل
· رونالدو (برزیل)، جام جهانی ۲۰۰۲ – ۸ گل
· کیلیان امباپه (فرانسه)، جام جهانی ۲۰۲۲ – ۸ گل
· لئونیداس (برزیل)، جام جهانی ۱۹۳۸ – ۷ گل
· ژایرزینیو (برزیل)، جام جهانی ۱۹۷۰ – ۷ گل
· گژگوش لاتو (لهستان)، جام جهانی ۱۹۷۴ – ۷ گل