چین ظرفیت بزرگی برای همکاری‌ و حل مسائل منطقه‌ای دارد
به گزارش روز سه شنبه گروه دانشگاه و آموزش ایرنا از شورای عالی انقلاب فرهنگی، دکتر سعیدرضا عاملی در دومین همایش بین‌المللی مطالعات چین در دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران اظهار داشت: به‌ طور حتم، چین و ایران منافع مشترک بسیار گسترده‌ای دارند. مهم‌ترین دایره منفعت گسترده این دو کشور، مقابله با قدرت سلطه‌آمیز آمریکا است. همچنین، در عرصه اقتصادی نیز چین بزرگ‌ترین شریک اقتصادی ایران است و اقتصادی نزدیک به ۳۰ میلیارد دلاری را به خود اختصاص داده است و به‌ طور قطع، ظرفیت گسترش آن به ۲۰۰ میلیارد دلار در صنعت حمل‌ونقل، توسعه شهری و منابع معدنی و نفتی نیز وجود دارد. وی ادامه داد: دنیای امروز دنیایی است که جهان قدرت با رویکرد احترام به همگان موفق خواهد شد. هوشیاری جامعه جهانی افزایش یافته است و انسان‌ها هوشیارتر شده‌اند. بنابراین، چین به‌ عنوان قدرت دارای نظم اجتماعی بسیار، ظرفیت اقتصادی زیاد و ظرفیت امنیتی و سیاسی گسترده می‌تواند با اتخاذ رویکردی متفاوت، چهره‌ای متفاوتی از قدرت را فراهم آورد. عاملی ابراز امیدواری کرد: روابط راهبردی و مناسبات دوستانه فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ایران و چین نتایج فاخری را برای جهانی آرام‌تر و جهان صلح‌آمیز در پی داشته‌ باشد؛ جهانی که همگان در آن احساس آرامش و بودن و موفقیت داشته باشند.  وی موضوع چین را موضوعی مهم، بزرگ و پردامنه دانست و گفت: لازم است همایش‌های متعددی به شناخت چین اختصاص یابد و با نگاهی میان‌رشته‌ای، چین را از دیدگاه‌های مختلف اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و ظرفیت‌های قدرتی چین در سطح جهانی بررسی کرد. عاملی، ظرفیت‌های فعلی چین را چنین عنوان کرد: چین با بیشترین جمعیت و منابع انسانی در جهان و با جمعیتی بالغ بر یک میلیارد و ۴۵۰ میلیون نفر، اقتصاد دوم جهان، دارای بالاترین رشد اقتصادی در سال‌های اخیر با تولید ناخالص داخلی ۱۵۰ میلیارد دلار در سال ۱۹۷۸ و افزایش آن به چهارده‌ و نیم تریلیون دلار در سال ۲۰۱۹ و اقتصاد دیجیتال اول، مقام اول در صادرات و مقام دوم در واردات و قدرت دوم نظامی در جهان از جایگاه قدرتمندی برخوردار است. چین طی سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۹ سهم ۲۵ درصد تا ۳۹ درصدی تولید ناخالص کل جهان را به خود اختصاص داده است. وی رمز موفقیت چین جدید را استفاده بهینه از منابع انسانی و آزاد کردن منابع اقتصادی کشور بیان داشت و افزود: عکس عواملی که باعث عقب‌ماندگی چین شده بود، پیشرفت این کشور را رقم زد؛ سیاست درهای بسته و سیاست جلوگیری و کنترل شدید، جای خود را به سیاست بازبودگی داد و غیرمرکزی‌کردن توان و ظرفیت اقتصادی چین باعث شکوفایی اقتصادی آن شد. رمز دیگر موفقیت چین اصلاح نظام دیوان سالاری بود که مسیر را برای کار و پیشرفت هموار کرد. از سوی دیگر، مبارزه با فساد و جلوگیری نظام‌مند از آن منشأ موفقیت‌های بزرگ‌تر شد. این استاد علوم ارتباطات مسیر جهانی‌شدن چین جدید را مسیری معکوس جهانی‌شدن آمریکا خواند و ادامه داد: چین طی سه دهه توانست مسیر اقتصاد نظام سلطه، نگاه استثناگرایانه امریکایی، آمریکامرکزی، و استعمار آمریکایی به‌ منزله جریان حاکم بر جهان را معکوس سازد و به رقیبی توانمند در مقابل سلطه جهانی بدل شود. از این رو، چین دارای ظرفیت مهمی در رقابت در قدرت سیاسی، نظامی و اقتصادی است و ظرفیت خطرزایی و دفاعی خود را افزایش داده است که باعث صیانت از سیاست‌های سلطه‌طلبانه در منطقه خواهد بود. دبیر شورای انقلاب فرهنگی در بخش دوم سخنان خود به بیان چالش‌های این کشور پرداخت و گفت: قدرت‌ها به‌ همان میزان که بزرگ می‌شوند، با چالش‌های بزرگی نیز روبه‌رو می‌شوند. سه چالش مهم چین آلودگی محیط‌زیست، جمعیت بزرگ فقیر، فاصله طبقاتی شدید و نوع نگاه در سیاست داخلی چین است. به‌ گفته عاملی، توسعه صنعت بدون رعایت مؤلفه‌هایی محیط‌زیست فجایع بزرگی را رقم می‌زند. امروز ۷۲ درصد کشتگان ناشی از آلودگی محیط‌ زیست در منطقه آسیا، یعنی سه میلیون و ۷۰۰ هزار نفر، محصول سیاست‌های توسعة صنعتی چین و هند هستند. در دنیای امروز محیط‌زیست متعلق به یک جغرافیا نیست. تخریب محیط‌زیست در هر نقطه‌ای در جهان، تخریب سایر نقاط جهان را در پی خواهد داشت. به‌ مخاطره‌ افتادن محیط‌زیست چین، با توجه به پهنه گسترده جغرافیایی این کشور که سومین کشور پهناور جهان محسوب می‌شود، خطری جدی برای همه جهان خواهد بود. در دنیای امروز محیط‌زیست متعلق به یک جغرافیا نیست. تخریب محیط‌زیست در هر نقطه‌ای در جهان، تخریب سایر نقاط جهان را در پی خواهد داشت. رییس انجمن ایرانی مطالعات جهان درباره جمعیت فقیر چین گفت: چین با آنکه در گسترش طبقة متوسط خود موفق بوده و طبقة متوسط آن به جمعیت بالای ۴۰۰ میلیون نفر رسیده است، همچنان طبقه فقیر آن جمعیتی بزرگ محسوب می‌شود. نگاه عدالت‌گرایانه و رفع‌تبعیض ضرورت‌های جدی چین محسوب می‌شود. این استاد علوم ارتباطات، چالش سوم چین را سیاست یکپارچه‌سازی دانست و گفت: چند فرهنگ‌گرایی در سیاست داخلی چین باعث توسعه مطلوب این کشور خواهد شد، اگر سیاست یکپارچه‌سازی این کشور به تشدید ناراحتی‌های جمعیت‌های مانند جمعیت مسلمان ایغور و بوداییان تبت نیانجامد و احترام به تمامی اقلیت‌ها مراعات شود. در این صورت، فضای زندگی برای همه دوست‌داشتنی خواهد شد و توانش جمعیت بالا می‌رود. طبیعی است ناراحتی جمعیت‌های کوچک و بزرگ به ناراحتی سایر جمعیت‌های کشور نیز سرایت خواهد کرد و فضایی ناراحت را رقم خواهد زد. تبعیض بر علیه اقلیت‌ها موجب تبعیض بر علیه جامعه اکثریت نیز می‌شود. وی افزود: شانگهای به‌طور حتم، ظرفیت بزرگی برای همکاری‌های منطقه‌ای و مشارکت در حل مسائل منطقه‌ای و فراهم‌کردن ظرفیتی آرام و مردم‌پسند در منطقه به‌ خصوص در سوریه، لبنان، افغانستان و دیگر مناطق درگیر چالش است. چین ِفرهنگی و تمدنی با رویکرد عدالت‌گرایانه و رفع تبعیض اجتماعی، الگوی موفقی در سطح جهانی خواهد شد. چین باید هم از گذشته خود درس بگیرد و هم به شکست‌های جهان قدرت توجه داشته باشد. آمریکاییان، به‌ دلیل روحیه استعماری و سلطه‌آمیزی که در سایر کشورها داشتند، در دنیا شکست خوردند. دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با یادآوری قربانی‌بودن چین به‌ دست استعمار، از بریتانیا نام برد که هنگ‌کنگ را ۹۹ سال به‌ اصطلاح اجاره و این کشور را استثمار کرده است. همچنین، به زورگویی‌های ژاپن در کره و خارج کردن تایوان از حوزه چین و همچنین مداخلات آلمان‌ها در بندر تیانجین و فرانسوی‌ها در بندر گوانگ‌جو اشاره کرد. دومین همایش مطالعات چین، در دو روز دوشنبه و سه‌شنبه ۲۹ و ۳۰ خرداد ۱۴۰۰ در دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران در حال برگزاری است. در افتتاحیه این همایش دکتر سعیدرضا عاملی رئیس همایش و دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، دکتر ناهید پوررستمی دبیر همایش و معاون پژوهشی دانشکده مطالعات جهان، دکتر حسین امیرعبداللهیان وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، پروفسور وو بینگبینگ استاد دانشگاه پکن، پروفسور کالین ماکراس استاد برجسته دانشگاه گریفیث، پروفسور بهزاد شاهنده دبیر علمی کنفرانس و استاد برجسته دانشگاه تهران به ایراد سخنرانی پرداختند.