اهتمام به تکمیل زیرساخت‌ها؛ مطالبه گلستانی‌ها از وزارت نیرو
به گزارش ایرنا، پروژه‌هایی که به اعتقاد کارشناسان و مسوولان هر کدام می‌تواند گره‌گشای بخشی یا تمام مشکل مردم استان گلستان درحوزه آب شرب، تصفیه فاضلاب شهری و تقویت شبکه برق باشد و خیال مردم این دیار را حداقل برای سال‌ها از بابت مصائب ناشی از کُندی عملیات اجرایی مسائل و پروژه‌های زیرساختی مطرح شده راحت کند. سد نرماب چهل چای مینودشت سد نرماب چهل چای مینودشت که از مهمترین پروژه‌های ملی وزارت نیرو به شمار می‌رود و عملیات احداث آن در سال ۱۳۹۰ با اعتبار اولیه چهار هزار میلیارد ریال ( ۸۵ درصد فایناس داخلی و سهم قرارگاه خاتم‌ و ۱۵ درصد سهم دولت) بر روی سه رودخانه نرماب، چهل‌چای و خرمالو مینودشت آغاز شد و قرار بود تا سال ۱۳۹۵ به بهره‌برداری برسد اما به سبب عدم تخصیص کامل اعتبارات مورد نیاز هم اکنون پیشرفت فیزیکی آن به ۸۸ درصد رسیده است. این سد که از نوع خاکی همگن به ارتفاع ۶۰ متر، عرض تاج سد ۱۰ متر و طول تاج ۸۰۷ متر یکی از طرح‌های مهم عمرانی و زیربنایی گلستان است و ظرفیت ذخیره ۱۲۵ میلیون مترمکعب آب و قابلیت تنظیم تا ۱۹۲ میلیون مترمکعب را دارد، علاوه بر رفع کمبود آب شرب افزون بر ۵۵۰ هزار نفر جمعیت چهار شهر و ۱۳۰ روستای شرق استان، تامین آب ۱۸ تا ۲۴ هزار هکتار اراضی زراعی منطقه و نیز کنترل و ذخیره سیلاب‌های فصلی را برعهده خواهد داشت.  به اعتقاد کارشناسان تکمیل سد نرماب چهل‌چای مینودشت یک تیر و چند نشان خواهد بود زیرا علاوه بر کنترل سیلاب‌های فصلی در استان سیل خیز گلستان و خسارات سهمگین ناشی از آن، نقش مهمی در تامین آب شرب یک چهارم جمعیت تقریبی ۱.۹ میلیون نفری این استان شمالی و تامین آب چند ده هزار هکتار اراضی زراعی این خطه از ایران اسلامی را که سال‌هاست کم آبی و خشکسالی امان کشاورزان آن را گرفته، برعهده خواهد داشت. نمایی دیگر از سد درحال احداث نرماب چهل چای مینودشت با این حال تکمیل این پروژه ملی و بزرگ گلستان که مقامات عالی‌رتبه زیادی هر از چندگاه از آن بازدید و قول مساعد برای تسریع روند اجرایی می‌دهند و بهره‌مندی از محاسن و مزایای آن مستلزم تخصیص اعتبارات ویژه است که مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان ۱۰ شهریور امسال در بازدید از آخرین وضعیت سد نرماب چهل چای، نیاز مالی برای تکمیل آنرا ۱۶ هزار میلیارد ریال اعلام کرده و گفته بود که این میزان اعتبار برای تکمیل بخش‌های باقی مانده سد شامل سدهای انحرافی، تملک اراضی، جابجایی روستاها، تاسیسات هیدرومکانیکال، بدهی به پیمانکار، احداث تونل‌ها، نظارت‌های عالیه و احداث راه دسترسی باقی مانده صرف خواهد شد. سیدمحسن حسینی افزوده بود که سد نرماب چهل چای مینودشت از مهمترین منابع تامین کننده آب شرب، صنعت و بخشی کشاورزی استان گلستان است که در بودجه امسال مبلغ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال برای ادامه عملیات ساخت آن پیش بینی شده است. وی، کنترل سیلاب در مناطق شرق استان گلستان در حوضه سه رودخانه نرماب، چهل‌چای و خرمارود را از دیگر اهداف احداث این سد بزرگ برشمرده و اضافه کرده بود که هم اکنون سد خاکی بر روی رودخانه نرماب با ارتفاع ۶۰ متر در حال احداث است و تا کنون از ۷.۲ میلیون مترمکعب خاکریزی مورد نیاز، ۶ میلیون و ۲۰۰ مترمکعب آن انجام شده است ضمن اینکه کار طراحی و احداث دریچه و نصب تاسیسات هیدرومکانیکال سد نیز به‌صورت کامل انجام و در مراحل پایانی نصب قرار دارد.  حسینی، بزرگترین مشکل در تکمیل سد نرماب چهل چای را استملاک و تملک اراضی برای مخزن سد دانسته و گفته بود که از حدود ۷۰۰ هکتار، ۲۵۰ هکتار آن استملاک شده و پیگیر خرید ۱۶۰ هکتار اراضی برای کشاورزان از طریق بنیاد مستضعفان هستیم که هنوز نتیجه نداده است. به گفته وی، همچنین کمبود سنگ ریپ رپ (مقاوم به فرسایش) برای بدنه سد از دیگر از مشکلات تکمیل سد نرماب چهل چای است که به دلیل نیاز فوری به این سنگ‌ها، باید با تدابیر صورت گرفته در تهیه آن تسریع شود. مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای گلستان همچنین اظهار داشت که تا کنون حدود ۹ هزار میلیارد ریال برای سد نرماب چهل‌چای هزینه شده که ۲ هزار میلیارد ریال آن را مربوط به بدهی به پیمانکار است. تکمیل سد نرماب چهل چای به توسعه منطقه منجر می‌شود آنچه مسلم است، اهتمام به تکمیل این سد با مزایا و محاسنی که کارشناسان و مسوولان متولی به آن اشاره کردند، می‌تواند گام بزرگی در مسیر توسعه و رفع کمبودهای منطقه کمتر توسعه یافته شرق استان گلستان و افزایش امید به آینده در مردمان این دیار باشد. نکته‌ای که نماینده مردم گنبدکاووس در مجلس شورای اسلامی نیز در گفت و گو با خبرنگار ایرنا به آن اشاره کرد و با حیاتی دانستن تسریع در تکمیل سد نرماب چهل چای مینودشت گفت که بخش قابل توجهی از تامین منابع آب پروژه مجتمع آبرسانی فجر این شهرستان مرزی در گرو آبگیری و بهره‌برداری از این سد است که دولت و وزارت نیرو باید اهتمام ویژه‌ای به تکمیل آن داشته باشند. امانقلیچ شادمهر افزود: در نشستی که مجمع نمایندگان گلستان در مجلس شورای اسلامی با علی اکبر محرابیان وزیر نیرو داشتند و مشکلات و کمبودهای استان در حوزه آب، برق و فاضلاب مطرح شد، وی دستور دارد تا ۲ تن از معاونین وزارتخانه به این استان سفر نمایند. وی اضافه کرد: گنبدکاووس در تامین منابع آب شرب شهری و مناطق روستایی با مشکلات عدیده‌ای مواجه است که مشکلات حوزه روستایی با تکمیل سد نرماب و راه‌اندازی دستگاه آب شیرین کن در نوار مرزی (حوزه هوتن و کرند و چندین روستای همجوار آنها) با هزینه ۱۰۰ میلیارد ریال رفع خواهد شد ضمن اینکه برای تامین منابع پایدار آب شرب شهر گنبدکاووس نیز به ۶۰۰ میلیارد ریال اعتبار نیاز است. شادمهر ابراز امیدواری کرد که با سفر ۲ تن از معاونین وزیر نیرو و بررسی مسائل و کمبودهای گلستان درحوزه آب و برق بخش قابل توجهی از این مشکلات رفع شود. طرح ملی جمع‌آوری فاضلاب شهری گنبدکاووس طرح ملی جمع‌آوری فاضلاب شهری گنبدکاووس که افزون بر ربع قرن از آغاز عملیات اجرایی آن می‌گذرد و هنوز به نیمه راه نیز نرسیده، از دیگر مطالبات مردم شرق گلستان بویژه قریب به ۱۷۰ هزار شهروند شیعه و اهل سنت دومین شهر بزرگ استان گلستان از وزرات نیرو دولت انقلابی و مردمی حجت الاسلام رییسی است. عکس آرشیوی از اجرای طرح جمع آوری فاضلاب شهری عملیات اجرایی طرح جمع آوری فاضلاب شهری گنبدکاووس در سال ۱۳۷۴ آغاز شده و به گفته مسوولان متولی تا کنون تنها ۳۸ درصد پیشرفت فیزیکی دارد ضمن اینکه افق این طرح در زمان طراحی اولیه سال ۱۴۰۰ پیش بینی شده بود و اکنون که در این سال قرار داریم و تا کنون افزون بر ۴۰۰ میلیارد ریال برای آن هزینه شده است اما اجرای این طرح ملی به دلائل مختلف هنوز به نیمه راه نیز نرسیده است. حرکت بسیار کُند و لاک پشتی طرح ملی جمع آوری فاضلاب شهری گنبدکاووس که باهدف جمع آوری و تصفیه فاضلاب خانگی و دفع آب‌های سطحی این شهر و استفاده از آن برای مصارف کشاورزی درحال اجراست، گلایه مردم و برخی مسوولان این شهرستان مرزی را از سالیان گذشته به‌دنبال داشته و آنها از هر فرصتی بالاخص زمان حضور مسوولان عالی‌رتبه برای بیان این مطالب خود استفاده می‌کنند. ضرورت بهره برداری طرح ملی فاضلاب گنبدگاووس  وضعیت توپوگرافی و هم تراز بودن زمین در بیشتر نقاط شهر گنبدکاووس، بالا بودن سطح آب های سطحی و زیرزمینی و ورود فاضلاب خانگی به کانال‌های هدایت آب‌های سطحی که سبب ایجاد بوی تعفن در این کانال‌ها شده، اهمیت تسریع در عملیات اجرایی طرح ملی فاضلاب در این شهر را دو چندان کرده است. حرکت لاک پشتی این طرح ملی و توقف عملیات اجرایی آن در چند سال گذشته همچنین سبب شده تا ورود فاضلاب شهری و خانگی به ۲  رودخانه واقع در قسمت شمالی و جنوبی گنبدکاووس که سال‌هاست که علاوه بر آلودگی زیست محیطی، سیمای این ۲ گذرگاه آبی را زشت و اسفناک نمایند، بر غم و غصه مردمان این شهر بیافزاید. نماینده مردم گنبدکاووس در مجلس شورای اسلامی نیز در همین پیوند به خبرنگار گفت که پروژه ملی جمع آوری فاضلاب این شهر که ۲۸ سال از زمان شروع عملیات اجرایی آن می‌گذرد و هنوز به نیمه راه نیز نرسیده است، مستلزم نگاه ویژه وزارت نیرو به این پروژه است. امانقلیچ شادمهر افزود: هیچ پروژه فاضلابی در کشور نداریم که با گذشته ۲۸ سال هنوز فاز نخست آن نیز به بهره‌برداری نرسیده باشد و بنده در این ارتباط علاوه بر سوال کردن از وزیر نیرو در یکی از کمیسیون‌های مجلس، بزودی این موضوع را در صحن مجلس نیز مطرح خواهم کرد. با وجود وعده مسوولان شرکت آب و فاضلاب گلستان و برخی مقامات کشوری این شرکت برای بهره‌برداری از مرحله نخست این طرح شامل تصفیه خانه و ایستگاه پمپاژ شماره ۹ آن تا پایان سال ۹۵ اما هنوز این مهم محقق نشده است و به گفته علیرضا هژبری مدیر بودجه و تجهیز منابع مالی شرکت آبفای استان اکنون برای تکمیل این مرحله به حدود ۲ هزار میلیارد ریال اعتبار نیاز است. گفته می‌شود با تکمیل مرحله نخست طرح جمع آوری فاضلاب شهری گنبدکاووس و تصفیه خانه آن، بین ۳۰ تا ۴۰ هزار متر مکعب آب در شبانه روز تصفیه (باز تولید) و برای مصارف کشاورزی اراضی اطراف آنکه سال هاست از مشکل خشکسالی و کم آبی رنج می‌برند، مورد استفاده قرار گیرد ضمن اینکه از آلودگی‌های زیست محیطی ورود فاضلاب به ۲ رودخانه این شهر و بوی تعفن ناشی از آن نیز جلوگیری خواهد شد. عکس آرشیوی از یک تصفیه خانه فاضلاب به گفته مسوولان شرکت آب و فاضلاب استان گلستان از آغاز عملیات اجرایی طرح ملی جمع آوری فاضلاب شهری گنبدکاووس در سال ۷۴ تا کنون برخی اقدامات از جمله انجام ۳۸ درصد شبکه درون شهری به مقدار ۸۳ کیلومتر، ۴۱ درصد از ۹ ایستگاه پمپاژ و ۸۵ درصد تصفیه خانه فاضلاب آن انجام شده و رساندن شبکه‌های اصلی و فرعی درون شهری این طرح به ۲۰۰ کیلومتر به همراه تکمیل ۹ ایستگاه پمپاژ و تصفیه خانه فعلی آن باقی مانده است. شرکت آب و فاضلاب گنبدکاووس افزون بر ۶۰ هزار مشترک دارد. همچنین تکمیل و تسریع در بهره‌برداری پروژه جمع آوری فاضلاب شهر آزادشهر و تصفیه‌خانه آن توسط وزارت نیرو و دولت سیزدهم از مطالبات مردم این شهر واقع در شرق گلستان است که ۲۸ فروردین امسال مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور در بازدید از این پروژه قول نصب تجهیزات تصفیه‌خانه فاضلاب آزادشهر را تا سه ماه آینده داده بود که هنوز محقق نشده است. می‌رسد. حمیدرضا جانباز گفته بود که تصفیه خانه فاضلاب آزادشهر از مدرن ترین تصفیه خانه‌هاست که همزمان حذف ازت و فسفر را انجام می‌دهد. عملیات اجرایی ایستگاه پمپاژ فاضلاب آزادشهر با قابلیت ۹ هزار متر مکعب در شبانه‌روز درسال ۹۹ با اعتبار پیش بینی شده ۸۰ میلیارد ریال شروع شد و اکنون ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد. ضرورت تقویت شبکه برق گلستان مشکلات ناشی از قطعی برق در تابستان امسال که در بیشتر استان‌های کشور از جمله استان گلستان مصائب و مشکلاتی را برای مردم ایجاد کرد، ضرورت تقویت منابع تولید برق بویژه استفاده از انرژی‌های نوین و پاک (خورشید) و شبکه‌های انتقال و توزیع آن در این استان شمالی را دو چندان کرده است. شرایط اقلیمی گلستان و ۳۰۰ روز آفتابی سالانه، جای خالی استفاده از انرژی خورشیدی در این استان را به‌شدت عیان کرده که به اعتقاد کارشناسان با برنامه‌ریزی مناسب و ایجاد زیرساخت‌های بهره‌گیری از این انرژی خدادادی می‌توان دغدغه قطع برق اهالی آن را برطرف کرد. کاهش بارش‌ها و وقوع پدیده خشکسالی درسال آبی جاری و متعاقب آن کم شدن تولید برق نیروگاه‌های آبی، گرمای زودرس، افزایش مصرف برق و استخراج رمز ارزها، از کلید واژه‌های نام آشنا و تکراری فصل گرما در سالیان اخیر است که به اعتقاد کارشناسان به دلیل تغییرات مکرر آب و هوایی، حرکت زمین به سمت گرم شدن و کاهش بارش‌ها، پایان تکرار این کلمات به برنامه ریزی صحیح و سرمایه‌گذاری برای ایجاد زیرساخت‌هایی از جمله استفاده از انرژی‌های نوین و جایگزین احتیاج دارد. تولید برق از خورشید استفاده از انرژی خورشیدی در کنار مزایایی از جمله کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی و متعاقب آن کاهش آلودگی هوا، یکی از راهکارهای مناسب رفع همیشگی دغدغه مردم نسبت به کمبود برق و قطع آن در روزهای گرم سال است که شرایط اقلیمی خشک و نیمه‌خشک گلستان با سالانه ۳۰۰ روز آفتابی، بهترین فرصت را برای بهره‌گیری از این انرژی طبیعی فراهم کرده است. شرکت توزیع نیروی برق گلستان، افزون بر ۶۲۵ هزار مشترک با نیاز برق ۹۰۰ مگاوات در روزهای عادی و معمول دارد که این رقم در شرایط پیک مصرف به خصوص در تابستان به افزون بر هزار و ۳۰۰ مگاوات می‌رسد درحالی که این استان با ۲ نیروگاه برق خود در علی آباد کتول و مراوه‌تپه در مجموع ۸۰۰ مگاوات برق تولید می‌کند و جبران کمبود برق این استان شمالی با احداث نیروگاه‌های برق خورشیدی امکان پذیر است. اگرچه عمر استفاده از نور خوشید برای تولید الکتریسته و برق در کشور ما به کمتر از ۱۵ سال می‌رسد اما کشورهای پیشرفته و صنعتی دنیا حدود ۱۰۰ سال است که از این انرژی پاک بهره می‌گیرند. در استان گلستان از سال ۹۳ موضوع استفاده از انرژی خورشیدی برای مصارف خانگی مطرح شد اما به دلیل کندی در اجرای طرح های مناسب، این استان شمالی در بهره‌گیری از انرژی خورشیدی در رده‌های آخر استان های کشور قرار دارد. با این حال مدیر دفتر بازار برق شرکت توزیع برق گلستان چندی پیش در گفت و گو با خبرنگار ایرنا گفته بود که این استان و روزهای آفتابی آن ظرفیت خوبی برای احداث نیروگاه خورشیدی است و این شرکت از سرمایه‌گذاری در این بخش حمایت می‌کند. محمدرضا پاکزاد افزوده بود: به سبب رشد تورم و افزایش بی رویه قیمت‌ تجهیزات و پنل‌ها در چند سال اخیر، استقبال سرمایه‌گذاران برای ایجاد نیروگاه خورشیدی در گلستان کاهش یافته و چند نیروگاهی که قرار بود توسط بخش خصوصی در استان اجرا شود با انصراف سرمایه‌گذار به نتیجه نرسید. به نظر می‌رسد، برای استفاده بهینه از انرژی خورشیدی در گلستان که ظرفیت بالایی نیز در این بخش دارد باید نسبت به اطلاع رسانی و تبلیغات بیشتر برای فرهنگ سازی و ارتقای آگاهی مردم و همچنین اختصاص تسهیلات ویژه به افراد و سرمایه‌گذاران اقدام شود. در همین پیوند نماینده مردم گنبدکاووس درمجلس شورای اسلامی نیز با تاکید برضرورت استفاده از انرژی‌های نوین در تامین برق مورد نیاز مردم، استقلال شرکت توزیع نیروی برق گلستان از استان مازندران را از مطالبات مردم این استان از وزارت نیرو دانست و گفت: محرابیان وزیر نیرو در این خصوص به مجموع نمایندگان استان قول داد تا در اسرع وقت این اقدام انجام شود. شادمهر به ضعف ولتاژ برق در مناطق روستایی و برخی نقاط حاشیه شهر گنبدکاووس نیز اشاره کرد و گفت: برای جلوگیری از خاموشی‌ها و ضعف ولتاژ برق روستاهای این شهرستان قرار است تعدادی ترانس تقویت برق داده شود. علاوه بر زیرساخت‌های اشاره شده در این گزارش، استان به ظاهر سرسبز گلستان در حوزه آب شرب، برق و طرح‌های جمع آوری فاضلاب با مسائل و مشکلات عدیده‌ای مواجه است که رفع آن نیاز به توجه بیشتر دولت و وزارت نیرو دارد. گلستان ۱.۹ میلیون نفر جمعیت دارد که نیمی از آن در هفت شهرستان واقع درشرق این استان سکونت دارند.