مدیریت جنگل‌های هیرکانی سر و سامان می‌گیرد؟

دکتر کامران پورمقدم در گفت و گو با ایسنا با بیان اینکه عرصه جنگل‌های هیرکانی که در آن طرح پایداری جنگل اجرا خواهد شد، به ۱۰۴ حوزه تقسیم شده و تقریبا بیش از دو میلیون هکتار است، تصریح کرد:  در سال ۱۴۰۴ تلاش کردیم تا هرچه سریع‌تر طرح‌های اجرایی طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی را آماده کنیم و به مرحله اجرا بگذاریم چراکه در ماده ۳۶ برنامه هفتم پیشرفت کشور به عنوان یک تکلیف قانونی به آن اشاره شده است.

وی ادامه داد: این طرح در ۲۸ حوزه شروع خواهد شد و در هر سه استان شمالی اجرا می‌شود. تاکید ما خودداری از هیچگونه بهره‌برداری چوبی جنگلی است. این طرح‌ها مبتنی بر استفاده از ظرفیت‌های غیر چوبی جنگل است یعنی ما از درختان جنگلی برای تامین هزینه‌ها استفاده نخواهیم کرد بلکه ظرفیت‌های دیگری مثل پارک‌های جنگلی، محصولات غیر چوبی یا زراعت چوب که می‌تواند هزینه‌های حفاظت و احیای جنگل را تامین کند را فعال می‌کنیم. این طرح را بخش خصوصی با مشارکت مردم در قالب جنگلداری نوین اجرا می‌کند و مبتنی بر اعتبارات دولتی نخواهد بود.

معاون امور جنگل سازمان منابع طبیعی درباره فاز اول این طرح گفت: ما در مرحله اول طی سال جاری تقریبا مطالعات ۲۸ حوزه را تمام کرده‌ایم و پیش‌بینی می‌کنیم که در اسفند ماه مراحل تشریفات قانونی برای انتخاب مجریان ذی‌ صلاح انجام شود. با انجام این کار ۲۸ حوزه به مساحت بیش از ۷۰۰ هزار هکتار از جنگل‌های هیرکانی از ابتدای سال ۱۴۰۵ دارای مجری و طرح اجرایی خواهد شد.

پورمقدم اضافه کرد: تقریبا تمام اقدامات حفاظتی لازم اعم از حفاظت فیزیکی، حضور جنگلبانان، احداث کمربندهای حفاظتی، پیشگیری و مقابله با حریق جنگل، کنترل و مدیریت آفات جنگلی و حفاظت از جنگل‌کاری های دست‌کاشت و کنترل دام را در قالب این ۲۸ حوزه انجام خواهیم داد. 

وی با بیان اینکه استقرار نظام مدیریت حوزه‌های آبخیز جنگلی هیرکانی هم در دست اجراست، تاکید کرد: ما تمام موضوعات نظارتی و حفاظتی را در حوزه‌های آبخیز  ۱۱۴ گانه جنگل‌های هیرکانی در قالب ساختار حفاظتی و صیانتی و استقرار مدیر حوزه در هر حوزه آبخیز برنامه‌ریزی کردیم که  از سال ۱۴۰۵ با اجرایی شدن این طرح‌ها شروع خواهد شد.

معاون امور جنگل سازمان منابع طبیعی درباره اجرای فازهای بعدی طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی گفت: فاز دوم که شامل ۶۴ حوزه دیگر می‌شود، در  شش ماه اول سال ۱۴۰۵ اجرایی می‌شود و طرح سایر حوزه‌ها تا انتهای سال ۱۴۰۵ آماده اجرا خواهد شد.

وی در پاسخ به این پرسش ایسنا که تا پایان اجرای فاز اول چه‌قدر از اهداف طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی محقق خواهد شد؟ تاکید کرد: تقریباً تمام نیازهای حفاظتی، احیای جنگل و تمام ابعاد موضوعات جنگل‌شناسی را تلاش کرده‌ایم تا در این طرح‌ها دیده شود. تقریباً تمام عواملی که برای مدیریت جنگل نیاز است در این ۲۸ حوزه برنامه‌ریزی شده است.

پورمقدم با اشاره به موضوعات آبخیزداری اظهار کرد: یک سری موضوعات مربوط به آبخیزداری است که با کنترل سیلاب مرتبط است حتی در طرح مدیریت پایدار جنگل به این موضوع نیز با همکاری معاونت آبخیزداری سازمان منابع طبیعی توجه شده است و از تجمیع اعتبارات بخش آبخیزداری و بخش جنگل‌داری کلیه اقدامات در حوزه های ۲۸ گانه انجام می‌شود.

اجرای طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی چه فایده‌ای به حال جنگل دارد؟

وی در پاسخ به این پرسش ایسنا که طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی چه فایده‌ای به حال جنگل دارد؟ گفت: متاسفانه هیچ طرح اجرایی در حال حاضردر سطوح ۷۰۰ هزار هکتاری - که قرار است فاز اول در آن انجام شود- نداریم و کار حفاظتی صرفا از طریق حضور جنگلبانان و نیروهای قرقبان انجام می‌شود بنابراین اگر قاچاق، تخریب، تغییر کاربری، حریق و هر موضوعی که باعث آسیب به پوشش جنگلی شود، رخ دهد، اجرای عملیات بازسازی جنگل، احیا و حفاظت از آن برای دولت بسیار سنگین خواهد بود بنابراین با اجرای طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی در وهله اول حفاظت به‌صورت صد در صدی محقق می‌شود.

معاون امور جنگل سازمان منابع طبیعی ادامه داد: ما انتظار داریم که با اجرای طرح در این ۲۸ حوزه، در سطح ۷۰۰ هزار کاملا موضوع قاچاق و قطع غیر مجاز چوب منتفی شود. در مرحله بعد تمام مناطق آسیب دیده جنگل که مخروبه و یا پوشش کم شده، جنگلکاری می‌شود و مطمئنا سطوح جنگلی افزایش پیدا خواهد کرد.

وی افزود: با توجه به اینکه این طرح‌ها درآمدزا هستند، نیاز به نیروهایی دارد که کارهای مختلفی مربوط به مدیریت جنگل را انجام دهند و بخش زیادی از این نیروها از روستاییان و جوامع محلی تامین می‌شود بنابراین این طرح علاوه بر اثرات اکولوژیک یعنی حفاظت و احیای جنگل باعث اشتغال‌زایی جوامع محلی و بومی هم خواهد شد.

پورمقدم در پایان گفت: بخش زیادی از درآمد طرح مدیریت پایدار جنگل‌های هیرکانی مبتنی بر زراعت چوب است. صنایع چوبی در حال حاضر برای تامین مواد اولیه‌ دچار مشکل هستند. در این شرایط با اجرای این طرح بخش زیادی از مواد اولیه از محل زراعت چوب تامین خواهد شد بنابراین اجرای طرح مدیریت جنگل‌های هیرکانی تاثیرات اکولوژیک، اجتماعی و  اقتصادی دارد.

منبع : ایسنا