معاون فرهنگی جامعه‌المصطفی: دستاورهای جهاد دانشگاهی به توسعه مرزهای انقلاب کمک کرده است

حجت‌الاسلام‌والمسلمین محمدرضا صالح معاون فرهنگی تربیتی جامعه‌المصطفی العالمیه در جلسه‌ای با سیدرضا طباطبایی قمی رئیس جهاد دانشگاهی قم دیدار و گفت‌وگو کرد.

در ابتدای جلسه، حجت‌الاسلام‌والمسلمین محمدرضا صالح بیان کرد: جهاد دانشگاهی مرکزی است که تاثیرگذاری آن به داخل ایران محدود نبوده و در عرصه‌های بین‌المللی و در تثبیت ارکان انقلاب اسلامی، به ویژه در ابعاد علمی و فرهنگی، دستاوردهای ارزشمندی داشته است.

معاون فرهنگی تربیتی جامعه‌المصطفی العالمیه ادامه داد: شاید به دلایلی مشابه آنچه که برای جامعه‌المصطفی توصیه شده تا کارها را به صورت غیرتبلیغاتی و با برنامه‌ریزی دقیق پیش ببرد، بسیاری از فعالیت‌های ارزشمند جهاد دانشگاهی نیز به جهت حفاظت از آن، کمتر گزارش شده و قابل بیان عمومی نیست. اما من اطلاع دارم که این نهاد انقلابی بحمدالله در ابعاد مختلف درخشش داشته است.

صالح با اشاره به سابقه همکاری با جهاد دانشگاهی در زمینه‌های فرهنگی، بر لزوم ارتباط بین نهادها و بهره‌مندی بهینه از ظرفیت‌های یکدیگر به ویژه بین جامعةالمصطفی و جهاد دانشگاهی تأکید کرد.

وی با بیان اینکه در جامعةالمصطفی، فعالیت‌های تربیتی جایگاهی محوری دارد و ما تربیت را روح جاری در تمام بخش‌ها می‌دانیم، گفت: حتی فعالیت‌هایی مانند مسابقات قرآن نیز با رویکرد تربیتی و به هدف ایجاد انس با مفاهیم الهی دنبال می‌شود، نه صرفاً به عنوان یک هنر روخوانی. بر این اساس، کار بزرگی را با عنوان «نظام‌نامه تربیتی» آغاز کرده‌ایم. این نظام‌نامه برگرفته از آیات قرآن، روایات معصومین و اندیشه‌های امام خمینی، مقام معظم رهبری، آیت‌الله مصباح یزدی و شهید مطهری است و هدف آن کاربردی کردن تربیت در همه سطوح است.

معاون فرهنگی تربیتی جامعه‌المصطفی العالمیه اظهار کرد: جمعیت عظیم و چندفرهنگی المصطفی شامل حدود ۱۲۰ملیت و ده‌ها هزار طلبه در داخل و خارج از کشور است که در بیش از ۷۰ کشور حضور دارد، لذا بدون برنامه‌ای منسجم و جامع، تربیت این جمعیت متنوع ممکن است دچار ناهماهنگی یا غفلت از برخی ابعاد شود.

وی ادامه داد: در این نظام‌نامه، تربیت به ۱۳ ساحت تقسیم شده است تا جامعیت آن حفظ شود. این ساحت‌ها شامل تربیت اعتقادی، عبادی، اخلاقی، عاطفی، عقلانی، سیاسی، اجتماعی، جسمانی، اقتصادی، زیست‌محیطی و چند ساحت دیگر است. در هر ساحت، اهداف مشخصی تعریف شده است. به عنوان مثال، در تربیت جسمانی، هدف تنها تقویت قوای بدنی نیست، بلکه پرورش ویژگی‌هایی مانند شهامت، تعادل روحی و پرهیز از غرور نیز مدنظر است.

صالح اعلام کرد: پس از تدوین این نظام‌نامه، مرحله عملیاتی‌سازی آن با تعیین برنامه‌های تربیتی دقیق برای هر مقطع تحصیلی آغاز شده است. برای مثال، در مقطع زبان فارسی، برنامه‌ای بالغ بر هزار و ۲۰۰ ساعت در ده ماه تدوین شده که به جرأت می‌توان گفت نمونه آن نه تنها در ایران، بلکه در جهان کم‌نظیر است. ما معتقدیم آموزش باید در بستر تربیت شکل بگیرد. یک دانشجوی تربیت‌شده، در ابعاد علمی نیز رشد بهتری خواهد داشت. به عنوان مثال، حق‌پذیری علمی که از ثمرات تربیت است، از رکود علمی جلوگیری می‌کند.

وی تأکید کرد: در کنار نظام‌نامه تربیتی، بخش‌های دیگری مانند مشاوره روان‌شناسی، مدیریت خوابگاه‌های دانشجویی با محوریت فرهنگی، اداره کل قرآن و حدیث با برنامه‌هایی مانند جشنواره عظیم قرآن و حدیث المصطفی، و همکاری با رسانه‌هایی مانند ایکنا فعال هستند. همچنین، حدود ۵۰۰ تشکل فرهنگی در المصطفی وجود دارد که به تمرین کارهای فرهنگی و تشکیلاتی می‌پردازند و بسیاری از فعالیت‌های ارزشمند فرهنگی و رسانه‌ای در سطح جهان، مانند برخی برنامه‌های روز قدس، توسط فارغ‌التحصیلان این تشکل‌ها سازماندهی می‌شود.  

صالح ادامه داد: در بخش سیاسی و اجتماعی نیز برنامه‌های بصیرت‌افزایی مانند «طرح ولایت» و «دین فطری» اجرا می‌شود. علاوه بر این، اردوهای خدمت و سازندگی با محوریت تربیت و مشارکت مردمی، فرصتی برای الگوبرداری از زندگی جهادی و خدمت به محرومان هستند. در مجموع، جامعه‌المصطفی با بیش از ۶۰ سرفصل اصلی فعالیت فرهنگی و تربیتی، در آستانه دهه پنجم فعالیت خود، در حال مستندسازی و تبدیل این تجربیات غنی به برنامه‌های عملیاتی منسجم است.

معاون فرهنگی تربیتی جامعه‌المصطفی العالمیه اضافه کرد: همان‌طور که جهاد دانشگاهی در عرصه علمی و فرهنگی پیشرو بوده، المصطفی نیز با تمرکز بر تربیت نسل نخبه جهانی، در مسیر تحقق اهداف عالی انقلاب اسلامی گام برمی‌دارد و ظرفیت گسترده‌ای برای همکاری و هم‌افزایی بیشتر با نهادهای انقلابی مانند جهاد دانشگاهی دارد.

جهاد دانشگاهی نمونه‌ای موفق از پیوند حوزه و دانشگاه است

در ادامه، سید رضا طباطبایی قمی رئیس جهاد دانشگاهی قم با بیان اینکه هوشمندی امام راحل در ایجاد نهادی انقلابی مانند جهاد دانشگاهی ستودنی است که مأموریتی ویژه در ابتدای انقلاب بر عهده گرفت، گفت: امام خمینی با شعار کلان «نه شرقی نه غربی، جمهوری اسلامی» که بر پایه استقلال و آزادی بود، کلیت نظام را برای جهانیان مشخص و راه سومی را ارائه کرد.

وی با بیان اینکه پس از تبیین مبانی جمهوری اسلامی، موضوع صدور انقلاب مورد توجه قرار گرفت، گفت: در آن مقطع، حضور نهادی مانند جامعه‌المصطفی بیش از پیش احساس می‌شد و این ظرفیت می‌توانست در کنار حوزه و دانشگاه، نقشی ویژه در این زمینه ایفا کند. در آن زمان، فضای دانشگاه با مبانی انقلاب همخوانی نداشت و بنابراین، تکلیف اسلامی‌کردن دانشگاه‌ها مطابق با ساختارهای انقلاب بر عهده جهاد دانشگاهی گذاشته شد.

طباطبایی قمی، ادامه داد: با شروع جنگ، جهاد دانشگاهی به عنوان پشتوانه‌ای علمی، نقشی حیاتی یافت. بسیاری از دستاوردها مانند پهپاد هدایت‌پذیر از راه دور(که اولین بار با نام «مهاجر» در جهاد دانشگاهی صنعتی اصفهان ساخته شد) و حتی طراحی اولیه موشک شهاب۳، از برکات تلاش‌های علمی این مجموعه است که متأسفانه گاه در پس مظلومیت آن پنهان مانده‌اند.

وی با بیان اینکه پس از جنگ، هدف سازندگی در دستور کار جهاد دانشگاهی قرار گرفت، عنوان کرد: در عرصه‌های صنعت، رسانه، پزشکی خدمات مهمی را به یادگار گذاشت؛ در پزشکی، مجموعه رویان جهاد دانشگاهی برای اولین بار در ایران موفق به استخراج سلول‌های بنیادی شد و پیشرفت علمی آن توسط مقام معظم رهبری اعلام شد.  

طباطبایی قمی افزود: در درمان ناباروری که پیش‌تر عامل خروج ارز زیادی از کشور بود، امروز این مجموعه به قطب بین‌المللی ارائه خدمات تبدیل شده و سالانه بیماران بسیاری را جذب می‌کند. نقش این مجموعه در طراحی سکوهای پرتاب فضایی و همکاری با سازمان هوافضا، و نیز دستاوردهایی مانند شبیه‌سازی اولین حیوانات در ایران توسط جهاد دانشگاهی اصفهان، از دیگر نمونه‌های درخشان است. همه این دستاوردها از همکاری حوزه‌ای علم و عمل در بستر دانشگاه نشأت گرفته است.

رئیس جهاد دانشگاهی واحد قم تأکید کرد: هر جا حوزه و دانشگاه در کنار هم قرار گرفته‌اند، برکات زیربنایی برای کشور به ارمغان آمده و جهاد دانشگاهی نمونه‌ای موفق از این پیوند است، در عرصه فرهنگی نیز ظرفیت‌های ارزشمندی مانند خبرگزاری ایکنا با پوشش گسترده به زبان‌های مختلف در حوزه معارف قرآن و خبرگزاری ایسنا که به عنوان پراستنادترین خبرگزاری داخلی از منظر بین‌المللی شناخته می‌شود در جهاد دانشگاهی شکل گرفته‌اند. این خبرگزاری‌ها با نگاهی انقلابی، متعادل و دقیق، در پی ارائه اخبار شفاف و قابل استناد هستند.

وی بیان کرد: با توجه به ظرفیت گسترده جهاد دانشگاهی در دانشگاه‌ها، سیستم SID (مرکز اطلاعات علمی) ایجاد شده است که مشابه (ISC) عمل می‌کند و امکان دسترسی موضوعی و طبقه‌بندی شده به پایان‌نامه‌ها، مقالات و تحقیقات دانشجویی را فراهم می‌آورد. این سیستم اکنون با قابلیت‌های هوش مصنوعی غنی‌تر شده است. طلاب خارجی و اساتید جامعه‌المصطفی می‌توانند از این ظرفیت عظیم علمی بهره‌مند شوند.

جشنواره مهدویت به یک جریان فرهنگی اثرگذار در سطح ملی و بین‌المللی تبدیل شود

در ادامه، علی حسینی معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی قم، با اشاره به برگزاری مسابقات ملی مناظرات دانشجویی بیان کرد: مناظره، مبتنی بر گزاره‌های مشخصی است که دو تیم موافق و مخالف حول آن به بحث می‌پردازند. یکی از موضوعات قابل تعمیق و همکاری، حوزه‌های بین‌رشته‌ای قرآنی است که می‌توان در قالب آن فعالیت‌های مشترک ارزشمندی انجام داد.

معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی قم برگزاری ۴ دوره جشنواره ملی مهدویت را توسط جهاد دانشگاهی واحد قم مورد توجه قرار داد و گفت: امسال نیز پنجمین دوره این جشنواره به صورت بین‌المللی برگزار می‌شود.

وی در ادامه گزارشی از روند برگزاری جشنواره ارائه کرد و با اشاره به استقبال گسترده هنرمندان، شاعران، فعالان فرهنگی و به ویژه دانشجویان در دوره گذشته، گفت: در این دوره نیز تلاش شده است با گسترش بخش‌های هنری، ادبی و رسانه‌ای، جشنواره به یک جریان فرهنگی و اجتماعی اثرگذار در سطح ملی و بین‌المللی تبدیل شود.

حسینی در پایان بیان کرد: امکان انجام فعالیت‌های متنوعی در این بخش وجود دارد و هدف این است که تا اردیبهشت، علاوه بر موضوعات محوری جشنواره، برنامه‌های جنبی مانند نشست‌های تخصصی و کارگاه‌ها نیز برگزار شود. همچنین، با توجه به مسائل مرتبط با جنگ ۱۲ روزه، سعی شده است محورهای جشنواره نیز در هماهنگی با این موضوع تنظیم شوند.

منبع : ایسنا