ماجرای تب برفکی در البرز

واکسیناسیون بیش از ۲۴۰ هزار رأس دام علیه تب برفکی در البرز

علیرضا جمالی مدیرکل دامپزشکی استان البرز در گفت و گو با ایسنا، درباره آخرین وضعیت بیماری تب برفکی در استان گفت: با اجرای سریع و گسترده برنامه واکسیناسیون، در حال حاضر هیچ واحد درگیر یا مشکوک به بیماری تب برفکی در استان البرز گزارش نشده و جمعیت دامی استان در وضعیت پایدار و ایمن قرار دارد.

جمالی با اشاره به اقدامات انجام‌ شده برای مقابله با تب برفکی اظهار کرد: واکسیناسیون دام‌ها علیه سویه‌های بومی بیماری به ‌صورت روتین از شهریورماه انجام و همزمان با شناسایی سویه جدید، بلافاصله پس از دریافت واکسن، از ۲۴ مهرماه عملیات واکسیناسیون نیز در استان آغاز شد.

وی افزود: در همان مرحله نخست، ظرف مدت ۷۲ ساعت تمامی واحدهای صنعتی استان واکسینه شدند و در این مرحله حدود ۱۰۶ هزار و ۳۶۴ رأس دام صنعتی تحت پوشش واکسیناسیون قرار گرفتند. پس از آن نیز طی ۴۸ ساعت عملیات لکه‌گیری انجام شد تا عیار واکسن و سطح ایمنی جمعیت دامی صنعتی استان افزایش یابد.

مدیرکل دامپزشکی البرز با اشاره به ضرورت تزریق دز یادآور برای سویه جدید بیماری گفت: با توجه به جدید بودن سویه، تزریق واکسن یادآور طبق دستورالعمل سازمان دامپزشکی کشور الزامی بود که حدود ۲۰ روز پس از تزریق اولیه انجام شد و در این مرحله نیز حدود ۴۰۳۱ رأس واکسینه شدند.

جمالی با تأکید بر اهمیت پیشگیری از انتقال بیماری از واحدهای سنتی به صنعتی تصریح کرد: همزمان با واکسیناسیون واحدهای صنعتی، روستاهای اطراف این واحدها نیز به ‌طور کامل تحت پوشش قرار گرفتند و در این مرحله حدود ۳۳ هزار و ۱۷۵ رأس دام سنتی واکسینه شد تا احتمال سرایت بیماری به حداقل برسد.

وی ادامه داد: در مجموع، برای مقابله با سویه جدید تب برفکی، بیش از ۲۴۴ هزار و ۴۷۰ رأس دام در استان البرز واکسینه شده‌ و در حال حاضر نیز واکسیناسیون دام‌های سبک در حال انجام است.

مدیرکل دامپزشکی البرز با اشاره به آغاز واکسیناسیون دام‌های سبک گفت: با توجه به بازگشت تدریجی دام‌های سبک از ییلاق، تاکنون حدود ۲۴ هزار رأس دام سبک واکسینه شده‌اند و این روند ادامه دارد.

وی تاکید کرد: هدف‌گذاری ما واکسیناسیون حدود ۴۷۰ هزار رأس دام سبک موجود در استان است که در حال حاضر اولویت با دام‌های سبک مستقر در اطراف واحدهای صنعتی است.

جمالی با اشاره به تأمین واکسن مورد نیاز استان گفت: سازمان دامپزشکی کشور روند تأمین واکسن را با سرعت دنبال می‌کند و بخشی از واکسن‌ها نیز از طریق شرکت‌های داخلی تأمین شده و در اختیار بخش خصوصی قرار گرفته است.

وی بیان کرد: همچنین با توجه به اینکه سه واحد بزرگ واکسن‌سازی کشور در استان البرز مستقر هستند، طبق اعلام این شرکت‌ها تا پایان دی‌ماه واکسن‌های تولید داخل به‌ طور کامل در اختیار دامپزشکی قرار خواهد گرفت و در مرحله بعدی که حدود چهار ماه پس از واکسیناسیون اولیه است، واکسیناسیون جمعیت دامی با واکسن‌های بومی انجام می‌شود.

جمالی درباره وضعیت فعلی بیماری در استان تأکید کرد: در حال حاضر هیچ واحد درگیر یا مشکوک به تب برفکی در استان گزارش نشده است و کانون فعالی که نیاز به نمونه‌ برداری داشته باشد وجود ندارد.

مدیرکل دامپزشکی البرز در پاسخ به پرسشی درباره منشأ واکسن‌های مورد استفاده در ابتدای شیوع سویه جدید توضیح داد: از آنجا که این سویه پیش از این در کشور وجود نداشت، امکان تولید واکسن آن در داخل فراهم نبود، بنابراین واکسن مورد نیاز از کشور ترکیه و از طریق بخش خصوصی وارد شد؛ واکسن‌هایی که پیش‌تر برای کشورهایی مانند آذربایجان و عراق تهیه شده بود. البته تمامی واکسن‌های وارداتی تحت نظارت دولت و پس از طی مراحل بررسی و تأیید وارد کشور می‌شوند.

جمالی درباره میزان ایمنی ایجادشده توسط واکسن‌ها گفت: اگر واکسن‌ها ایمنی لازم را ایجاد نمی‌کردند، امروز شاهد این آرامش در واحدهای گاوداری نبودیم. بررسی سطح آنتی‌بادی در واحدها نشان داد که در بیش از ۷۰ درصد گاوداری‌ها، ایمنی از متوسط به بالا بوده و تنها در یک مورد سطح پایین گزارش شد که بلافاصله برای آن واحد تزریق مجدد انجام شد.

وی افزود: عوامل متعددی از جمله شرایط تغذیه‌ای دام بر پاسخ ایمنی تأثیرگذار است و در واحدهایی که تغذیه مناسب ندارند، ممکن است ایمنی مطلوب ایجاد نشود. به همین دلیل دامپزشکی استان با انجام خون‌گیری، بررسی اپیدمیولوژیک و ارزیابی ایمنی‌شناسی، واحدها را به ‌صورت مستمر پایش می‌کند و در صورت نیاز حتی واکسیناسیون دوره سوم نیز انجام می‌شود.

مدیرکل دامپزشکی البرز با تأکید بر سلامت عمومی جمعیت دامی استان خاطرنشان کرد: در حال حاضر جمعیت دامی استان در سلامت کامل به سر می‌برد، تولید شیر استان کاهش نداشته و در سطح قبل از شیوع بیماری ادامه دارد و از نظر تأمین نهاده‌های دامی نیز طی روزهای اخیر مشکلات برطرف شده و نهاده‌ها در حال ارسال به واحدهای دامداری هستند.

جمالی با اشاره به اهمیت دامداری‌های شهرستان نظرآباد گفت: بیشترین جمعیت دامی و سرمایه دامی استان در شهرستان نظرآباد متمرکز است و این شهرستان اولویت اول دامپزشکی استان محسوب می‌شود. دام‌های صنعتی این منطقه از نظر ژنتیکی ارزش بسیار بالایی دارند و به هیچ عنوان از کنار مسائل این شهرستان به ‌سادگی عبور نخواهیم کرد.

سهل انگاری و ورود دام آلوده به کشور

در این زمینه، ابراهیم نوغانچی ثابت، مدیرعامل اتحادیه دامداران استان البرز به ایسنا گفت: با توجه به شیوع تب برفکی سطح وان که از فروردین ماه هشدارهای مربوط به آن اعلام شد، سهل‌انگاری در واردات دام زنده صورت گرفت و بخشی از دام‌های تهران به این بیماری مبتلا و تعدادی از دام‌ها به شدت آلوده شدند و بیماری به استان‌های دیگر نیز سرایت کرد.

وی افزود: با توجه به این سهل‌انگاری که شیوع بیماری را به دنبال داشت، دامداران برای واکسیناسیون دام‌های خود که توانایی ایمنی در مقابل این سویه جدید را نداشتند، اقدام به خرید واکسن در دو مرحله کردند.

نوغانچی ثابت ادامه داد: موارد دیگری مانند ضدعفونی دامداری‌ها هزینه مضاعفی برای دامداران ایجاد کرده است. علاوه بر این، تلف شدن دام‌ها به عنوان سرمایه دامداران و بروز بیماری مشکلات دیگری برای دامداری‌ها ایجاد کرده که می‌تواند روند تولید شیر را تحت تاثیر منفی قرار دهد.

وی گفت: موضوع دیگر درباره تب برفکی این است که برخی از این واکسن‌ها، با وجود اینکه مرحله دوم آن تزریق شده، پس از ۲۰ روز باید ۶۰ تا ۷۰ درصد ایمنی ایجاد کنند، اما گاهی مشاهده شده که در برخی واحدها، حتی بعد از تزریق هر دو مرحله واکسن، این ایمنی به ۳۰ تا ۴۰ درصد هم نمی‌رسد.

مدیرعامل اتحادیه دامداران استان البرز در پایان بیان کرد: این سوال مطرح است که آیا سازمان دامپزشکی گزارشی دارد که نشان دهد واکسینه شدن دو مرحله‌ای دام‌ها علیه تب برفکی سطح وان می‌تواند تا ۸۰ درصد ایمنی ایجاد کند یا خیر.

اقدامات قرنطینه‌ای و واکسیناسیون به موقع دامپزشکی کمک کرد

همچنین اسماعیل کمالی، دامدار و عضو هیئت‌ مدیره دامداران شهرستان‌های هشتگرد، بخش مرکزی، نظرآباد و چهارباغ درباره تب برفکی در دامداری گفت: خوشبختانه گله ما تا این لحظه آلوده نشده و اقدامات قرنطینه‌ای و واکسیناسیون به موقع دامپزشکی کمک کرده است. با این حال برخی دامداری‌ها در نظرآباد و شهریار دچار بیماری شده بودند که هنوز تا ایجاد ایمنی کامل برخی درگیر هستند. علت ورود بیماری هم به استان، ورود دام آلوده از مناطقی همچون آفریقای جنوبی به کشور بوده است.

کمالی ضمن تقدیر از تلاش به موقع دامپزشکی استان، تأکید کرد: مشکل اصلی این است که آیا واکسن واکسن مناسب تهیه شده است یا خیر. موسسه رازی هم قادر به تولید واکسن است، اما با توجه به نیاز دامداران واکسن‌های وارداتی از ترکیه با هزینه بالا برای دامداران تهیه شد.

این دامدار در ادامه گفت: سومین دور واکسن هم زده شده اما با توجه اینکه این یک سویه جدید است، هنوز آلودگی وجود دارد.

در تعدادی از واحدها هنوز ایمنی ایجاد نشده

علیرضا امراه زاده، مدیر عامل تعاونی دامدارن صنعتی شهرستان نظرآباد در گفت وگو با ایسنا، به مشکلات ایمنی و بیماری‌ها در دامداری‌ها اشاره کرد: بیماری تب برفکی از استان تهران شروع شد.

وی بیان کرد: خوشبختانه در هنگام شیوع این بیماری بلافاصله واکسیناسیون در دامداری‌های استان البرز آغاز شد و ایمنی گله‌ها افزایش یافت.

وی افزود: تب برفکی به دلیل نزدیکی به تهران در برخی مناطق استان البرز مشاهده و باعث شد درگیری‌هایی در قسمت شرق و غرب نزدیک آبیک داشته باشیم و برخی از گاوداری‌ها را درگیر کند. اما نسبت به استان تهران وضعیت بهتری داشته‌ایم.

مدیر عامل تعاونی دامدارن صنعتی شهرستان نظرآباد بیان کرد: به نظر می‌رسد چون این سویه تب برفکی سویه جدیدی بود، برای ایمن شدن دام‌ها زمان لازم است.

وی عنوان کرد: در حال حاضر واکسیناسیون تا حدی ایمنی ایجاد کرده و واحدهایی که دو مرحله واکسن را دریافت کرده‌اند، یا درگیر نشده یا سطحی درگیر شده‌اند. اما تعدادی از واحدها هنوز درگیر بیماری هستند و ایمن نشده‌اند.

وی ادامه داد: عملکرد دامپزشکی در این زمینه قابل قبول می‌دانیم و در حال حاضر با توجه به واکسیناسیون تلفات جدی گزارش نشده و در صورت لزوم برای جلوگیری از تلف شدن، دام‌ها حذف می‌شوند.

حسین خانی دامدار البرزی که ۳۰۰ رأس دام سبک دارد در گفت و گو با ایسنا درباره شیوع و ابتلا دام‌ها به تب برفکی اظهار کرد: خوشبختانه در گله‌ام تاکنون مورد جدیدی گزارش نشده و شدت درگیری خفیف بوده است و خدا را شاکر خواهیم بود که دراین سطح باقی بماند.

وی افزود: تا کنون تنها چهار رأس از گله که بهاروند تازه زا هستند، درگیر بیماری شده‌اند. اولین مورد بیماری حدود دو هفته پیش مشاهده شد و دام‌های مبتلا از گله جدا شدند.

خانی درباره واکسیناسیون دام‌ها گفت: دو دزز واکسن وتال با فاصله ۱۴ روز تزریق شد. دامپزشکی با نمونه‌گیری خون اعلام کرده که ایمنی گله در سطح مطلوب است. اطلاعات خاصی از جزئیات واکسن‌ها نداریم و طبق دستورات دامپزشکی عمل کردیم.

وی افزود: حدود ۲۰ روز است که بخشی از دامداری‌های نظرآباد کانون این بیماری است و حدود پنج دامداری درگیر هستند و دامداری هایی بودند که سخت درگیر شده بودند.

وی گفت: به غیر از درگیری دام‌ها با این بیماری، دامداری‌ها نگرانی‌هایی در مورد استاندارد و کیفیت واکسن‌ها دارند، البته آزمایش‌ها حاکی از ایمنی گله است و ما نیز به این گزارش‌ها استناد می‌کنیم.

این دامدار به ضرورت پیشگیری و اقدامات اساسی در سطح کلان اشاره کرد وگفت: برای جلوگیری از بروز یا مقابله با تب برفکی باید در سطح کلان اقدامات لازم صورت می‌گرفت. چرا در تهران که قلب کشور است باید این بیماری شایع می شد در حالی که به نظر می‌رسید شیوع آن از استان‌های مرزی بیشتر محتمل بود.

وی ادامه داد: ضمن اینکه سویه بومی کشور ما نبوده است و طبق روال هر چهار ماه یکبار دامداری‌ها برای ایمنی گله‌های خود اقدام به تزریق واکسن و تکرار آن می‌کنند.

منبع : ایسنا