بهره‌برداری از «میدان گازی توس» با اتکا به توانمندی داخلی

مالک قنواتی در حاشیه بازدید از میدان گازی توس واقع در نقطه صفر مرزی سرخس در گفت‌وگو با ایسنا، اظهار کرد: میدان گازی توس در روز ۲۰ بهمن ماه با حضور رئیس جمهور و مقام عالی وزارت نفت به صورت ویدئوکنفرانس و همچنین حضور میدانی مدیرعامل شرکت ملی نفت به بهره‌برداری رسمی رسید. وی با بیان اینکه در فاز نخست توسعه، بهره‌برداری سه میلیون مترمکعب گاز در روز پیش‌بینی شده است، بیان کرد: امیدواریم در سال آینده با توسعه و بهره‌برداری کامل از این میدان، تولید ما به میزان ۵ میلیون مترمکعب گاز در روز افزایش پیدا کند. تمام این فعالیت‌ها با استفاده از ظرفیت سازندگان، پیمانکاران و همچنین نیروهای متخصص و متعهد داخلی صورت گرفته است و دو اثر افزایش خوب در حوزه تولید گاز کشور و ثبات و پایداری گاز مورد نیاز پالایشگاه شهید هاشمی‌نژاد با خود به همراه داشته و همچنین سبب توسعه صنعتی این نقطه از شمال کشور شده است. قنواتی با بیان اینکه عمده کالاهای مصرفی این میدان با استفاده از ظرفیت سازندگان بومی منطقه انجام شده است، ادامه داد: با بی‌نیازی ما از واردات کشور به محصولات مورد نیاز، توانستیم خدمت ارزنده‌ای در حوزه تامین گاز برای مردم منطقه شمال شرق کشور داشته باشیم. وی با بیان اینکه یکی از مهم‌ترین اهداف و برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته، کاهش قطعی گاز است، بیان کرد: یکی از مهم‌ترین اهداف ما در توسعه میدان آن بود که دیگر شاهد هیچ توقف گاز در این منطقه از شمال شرق کشور نباشیم، همانطور که مقام عالی وزارت در روز افتتاحیه اشاره کرد، ورود گاز میدان توس مانع از افت فشار در شبکه گازی شمال شرق شد و اجازه نداد لحظه‌ای گاز مردم این منطقه با افت فشار روبه‌رو شود. مدیر مهندسی و ساختمان شرکت نفت مناطق مرکزی ایران بیان کرد: بعد از توقف ۱۵ ساله در توسعه میادین گرین‌فیلد شرکت نفت مناطق مرکزی که آخرین گرین‌فیلد توسعه‌یافته مربوط به میدان پارسیان در سال ۸۸ بود، امسال با حضور دولت چهاردهم و پیگیری مستمر مقام عالی وزارت و شرکت ملی نفت، توسعه همزمان سه گرین‌فیلد در کوتاه‌ترین زمان ممکن صورت گرفت. قنواتی با بیان اینکه حداقل زمان برای توسعه گرین‌فیلد ۴۸ ماه است، تصریح کرد: در کمتر از ۱۶ ماه پس از استقرار دولت چهاردهم به‌صورت همزمان سه گرین‌فیلد دی، خارتنگ و توس بهره برداری انجام می‌شود.  وی با اشاره به میدان خارتنگ، گفت: میدان بعدی گرین‌فیلد ما خارتنگ است که اسفند ماه با دستور رئیس جمهوری و مقام عالی وزارت بهره‌برداری رسمی از آن با حداقل ۳ میلون تا ۴.۵ میلیون مترمکعب گاز انجام خواهد شد. شرکت ملی نفت در راستای رفع ناترازی و پایداری تولید در کشور، توسعه میادین گرین‌فیلد را در دستورکار خود قرار داده و هر سه این میدان در شرکت نفت مناطق مرکزی ایران قرار گرفته است. مدیرمهندسی و ساختمان شرکت نفت مناطق مرکزی ایران با بیان گزارشی از روند پیشرفت پروژه توسعه میدان گازی توس، تصریح کرد: این پروژه در خراسان رضوی با عزم راسخ و همت دولت چهاردهم و تاکیدات مقام عالی وزارت نفت آغاز و در منطقه صفر مرزی سرخس با تمام چالش‌های موجود در حال اجرا است و فعل خواستن را به واقعیت تبدیل کرده است. قنواتی افزود: توسعه میدان گازی توس به‌عنوان یکی از طرح‌های کلیدی شرکت ملی نفت ایران با هدف افزایش ظرفیت تولید گاز در منطقه شمال شرق کشور و کاهش ناترازی فصلی انرژی تعریف و اجرایی شده است. این پروژه دربرگیرنده حفاری و تکمیل چهار حلقه چاه گازی، اجرای تاسیسات سطح‌الارضی و احداث خطوط انتقال مربوطه است. ظرفیت تولید پیش‌بینی شده برای این چهار حلقه چاه در مجموع روزانه ۳ میلیون متر مکعب گاز است که پس از جمع‌آوری، اندازه‌گیری و انتقال به پالایشگاه شهید هاشمی‌نژاد ارسال خواهد شد. طراحی میدان گرین‌فیلد توس توسط نیروهای بومی

وی با بیان اینکه پس از وقفه ۴۰ ساله، میدان گازی توس نخستین میدان گرین‌فیلدی است که در منطقه شمال شرق کشور به بهره‌برداری می‌رسد، تصریح کرد: یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های این پروژه، اتکا به توانمندی پیمانکاران ایرانی و طراحی کامل توسط نیروهای بومی است؛ ظرفیتی که در راه‌اندازی پروژه‌های گرین‌فیلد در کشور بی‌نظیر بوده و علاوه بر کاهش وابستگی، موجب اشتغال‌زایی مستقیم و غیرمستقیم برای بیش از ۱۰۰۰ نفر در منطقه شده و بسیاری از کالاها و تجهیزات مورد نیاز منطقه از شرکت‌های فعال در درون کشور علی‌الخصوص در استان تامین شده و این موضوع علاوه بر تسهیل فرآیند تأمین، به توسعه اقتصادی و تقویت صنایع بومی منطقه کمک کرده است. مدیر مهندسی و ساختمان شرکت نفت مناطق مرکزی ایران ادامه داد: در بخش عملیات حفاری، فرآیند اجرایی با استقرار دکل و ‌آماده‌سازی موقعیت حفاری آغاز شد و پس از حفاری لایه‌های مختلف مخزن مطابق برنامه زمان‌بندی به انجام رسید. در برخی مراحل نیروهای عملیاتی با چالش از دست رفتن گل حفاری مواجه شدند که با اتکا به دانش فنی، تجربه و توان تخصصی نیروهای عملیاتی این چالش به صورت کامل مدیریت و برطرف شد. در حال حاضر حفاری یک حلقه چاه به طور کامل به پایان رسیده و سه حلقه چاه دیگر در مراحل پایانی قرار دارد و به زودی تکمیل و در مدار تولید قرار خواهند گرفت. قنواتی گفت: پس از دستیابی به عمق نهایی، عملیات تکمیل چاه شامل نصب رشته لوله مغزی، تجهیزات درون‌چاهی، انجام عملیات اسیدکاری در صورت نیاز و نصب تجهیزات سرچاهی، انجام آزمون‌های فشار و تثبیت را در این قسمت خواهیم داشت. یکی از موضوعات بسیار مهم این است که همزمان با پیشرفت عملیات حفاری، اجرای تاسیسات سطح‌الارضی نیز اجرا شده است. گاز تولیدی هر چهار حلقه چاه از طریق خطوط لوله ۶ اینچ به مرکز جمع‌آوری توس انتقال پیدا کرده و از آنجا از طریق ۴۰ کیلومتر خط لوله ۱۶ اینچ به مرکز اندازه‌گیری در ورودی پالایشگاه شهید هاشمی‌نژاد انتقال و پس از فرآورش به شبکه انتقال گاز کشور انتقال پیدا خواهد کرد. وی با اشاره به تحریم‌ها و نوسانات ارزی، تصریح کرد: در طول اجرای این پروژه با توجه به نوسانات نرخ ارز و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها، امکان واردات بعضی از این کالاها وجود نداشت و با تاخیرهای بسیار طولانی در حوزه ورود و هزینه‌های مضاعف بابت مشکلاتی که از تحریم‌ها کشور با آن مواجه شده بود، زمان‌بندی پروژه ممکن بود به تأخیر افتد که با مدیریت به موقع و استفاده از ظرفیت نیروهای بومی و سازندگان داخلی توانستیم این ریسک را مدیریت کنیم و با تکیه به سازندگان داخلی، کلیه کالاهای مورد نیاز در این طرح و پروژه را با استفاده از ظرفیت‌های داخلی به کار گرفتیم. مدیر مهندسی و ساختمان شرکت نفت مناطق مرکزی ایران گفت: از نکات بسیار مهم این پروژه هزینه اجرای آن در مقایسه با سایر گرین‌فیلدها است. میدان گرین‌فیلد توس یکی از ارزان‌ترین میدان‌های توسعه‌یافته در کشور بوده که رقمی در حدود یک‌سوم سایر توسعه میادین، برای توسعه میدان گرین‌فیلد هزینه شده و رکورد کم‌نظیری در حوزه مدیریت یکپارچه و تلاش شبانه‌روزی عوامل اجرایی با خود به همراه آورده است. مجموع فعالیت‌ها که اینجا صورت گرفته، نقش بسیار موثری در پایداری تولید و تامین خوراک پالایشگاه شهید هاشمی‌نژاد با هدف تامین گاز ۶ استان شمال شرقی کشور اعم از خراسان رضوی، شمالی، جنوبی، سمنان و گلستان را با خود به همراه خواهد داشت و ضمن تثبیت فشار و تولید پایدار در مجموعه شمال شرق کشور، تثبیت فشار و صرفه‌جویی اقتصادی بسیار زیادی را با خود به همراه داشته است. قنواتی با بیان اینکه با تولید ۵ میلیون مترمکعب گاز، از واردات ۵ میلیون لیتر گازوئیل بی‌نیاز خواهیم شد، بیان کرد: این ۵ میلیون لیتر در روز معادل ۳ میلیون دلار است، یعنی مجموعه سرمایه‌گذاری که در این منطقه صورت گرفته با بهره‌برداری کامل که اگر به ۵ میلیون متر مکعب در روز برسد، در کمتر از دو ماه بازگشت سرمایه صورت خواهد گرفت. این دستاورد ارزشمند حاصل تلاش شبانه‌روزی متخصصان، مدیریت هوشمندانه چالش‌ها و اتکا به توانمندی‌های داخلی است که پس از سال‌ها، بار دیگر توانمندی صنعت نفت کشور را در توسعه میادین گرین‌فیلد به نمایش گذاشته است.

منبع : ایسنا