محرم در اصفهان؛ تداوم سنتی ۱۴۰۰ ساله با حضور بیش از ۵۷۰۰ هیئت مذهبی

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها: همزمان با نزدیک شدن به ماه محرم، شهرها و محلات مختلف استان اصفهان خود را برای برگزاری آیین‌های عزاداری حضرت اباعبدالله الحسین(ع) آماده می‌کنند؛ آیین‌هایی که نه تنها یک مراسم مذهبی، بلکه بخشی از هویت فرهنگی و اجتماعی مردم این استان به شمار می‌رود.

اصفهان به عنوان یکی از مراکز مهم آیین‌های مذهبی در کشور، سابقه‌ای طولانی در برگزاری مراسم سوگواری محرم دارد. از بازارها و مساجد تاریخی گرفته تا حسینیه‌ها، تکایا و حتی خانه‌های مردم، همه ساله در این ایام رنگ و بوی عزای حسینی به خود می‌گیرد. بسیاری از این آیین‌ها و دسته‌های عزاداری قدمتی چند صد ساله دارند و نسل به نسل در میان مردم منتقل شده‌اند.

محلات قدیمی اصفهان مانند جلفا، دردشت، بیدآباد، چهارسوق و دیگر مناطق تاریخی شهر، هر ساله میزبان دسته‌های عزاداری هستند که با نظم و آیین‌های سنتی خاص خود در کوچه‌ها و خیابان‌ها حرکت می‌کنند و جلوه‌ای از فرهنگ عاشورایی مردم این دیار را به نمایش می‌گذارند.

بیش از ۵۷۰۰ هیئت مذهبی در استان

حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی فوقی، مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اصفهان با اشاره به گستردگی فعالیت هیئت‌های مذهبی در استان اظهار کرد: امسال اصفهان میزبان بیش از ۵ هزار و ۷۰۰ هیئت مذهبی خواهد بود که از این میان حدود ۷۰۰ هیئت به عنوان هیئت‌های شاخص فعالیت می‌کنند.

وی افزود: هیئت‌های مذهبی در استان در قالب‌های مختلف فعالیت دارند و طیف گسترده‌ای از گروه‌های اجتماعی را در بر می‌گیرند. بر همین اساس حدود ۹۰۰ هیئت بانوان، ۸۰۰ هیئت جوانان و حدود ۵۰۰ هیئت دانش‌آموزی در استان فعال هستند که نقش مهمی در انتقال فرهنگ عاشورا به نسل‌های مختلف جامعه ایفا می‌کنند.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اصفهان همچنین از فعالیت هیئت‌های دانشجویی خبر داد و گفت: در حال حاضر ۱۲ هیئت دانشجویی دارای مجوز در سطح استان فعالیت می‌کنند که برنامه‌های فرهنگی، مذهبی و تبیینی مختلفی را در ایام محرم برگزار خواهند کرد.

سازماندهی سه هزار موکب در سطح استان

فوقی با اشاره به آمادگی گسترده برای خدمت‌رسانی به عزاداران حسینی گفت: علاوه بر فعالیت هیئت‌های مذهبی، نزدیک به سه هزار موکب در سطح استان اصفهان سازماندهی شده‌اند که در ایام محرم و صفر به عزاداران خدمات مختلفی ارائه خواهند داد.

این موکب‌ها با مشارکت مردم، خیران و هیئت‌های مذهبی برپا می‌شوند و در کنار پذیرایی از عزاداران، برنامه‌های فرهنگی و مذهبی نیز در آن‌ها اجرا می‌شود.

وی همچنین از گسترش سنت روضه‌های خانگی در استان خبر داد و افزود: پیش‌بینی می‌شود در ایام محرم و صفر حدود هشت هزار روضه خانگی در استان اصفهان برگزار شود؛ سنتی که همچنان یکی از مهم‌ترین جلوه‌های مردمی عزاداری برای اهل‌بیت(ع) محسوب می‌شود و نقش مهمی در تقویت پیوندهای اجتماعی و دینی در محلات دارد.

فعالیت ۷۲۰ هیئت میدانی و ۲۰۰۰ دسته عزاداری

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اصفهان با اشاره به برنامه‌های عزاداری در فضاهای شهری و محلات مختلف گفت: در ایام محرم حدود ۷۲۰ هیئت میدانی در سطح استان فعال خواهند بود.

وی ادامه داد: همچنین نزدیک به دو هزار دسته عزاداری در شهرها و روستاهای استان در خیابان‌ها و محلات مختلف به سوگواری خواهند پرداخت و آیین‌های سنتی عزاداری همچون سینه‌زنی، زنجیرزنی و حرکت دسته‌های عزاداری در مسیرهای مشخص برگزار خواهد شد.

این دسته‌ها که در بسیاری از مناطق استان پیشینه‌ای چند صد ساله دارند، بخشی از هویت فرهنگی و آیینی شهرها و روستاهای اصفهان محسوب می‌شوند و هر ساله با حضور گسترده مردم برگزار می‌شوند.

برگزاری ۵۰۰ مراسم شیرخوارگان حسینی

در کنار برنامه‌های مختلف عزاداری، آیین معنوی شیرخوارگان حسینی نیز امسال در استان اصفهان با گستردگی قابل توجهی برگزار خواهد شد.

بر اساس اعلام مسئولان، حدود ۵۰۰ مراسم شیرخوارگان حسینی در شهرها و مناطق مختلف استان برگزار می‌شود. این مراسم که با حضور مادران و کودکان برگزار می‌شود، یادآور مظلومیت حضرت علی‌اصغر(ع)، طفل شیرخوار امام حسین(ع) در واقعه عاشورا است.

در این آیین، مادران با پوشاندن لباس‌های سبز یا سفید به نوزادان خود، یاد و خاطره مظلومیت کودکان کربلا را گرامی می‌دارند و بار دیگر پیام نهضت عاشورا را زنده نگه می‌دارند.

عاشورا؛ سنتی زنده پس از ۱۴ قرن

حجت‌الاسلام والمسلمین فوقی با اشاره به حال و هوای متفاوت عزاداری‌های امسال گفت: اطاعت از رهبری و حضور چندماهه مردم در صحنه و خیابان‌ها باعث خواهد شد مراسم عزاداری امسال با شور و حال بیشتری برگزار شود.

وی ادامه داد: استمرار این آیین‌ها پس از گذشت بیش از ۱۴۰۰ سال از واقعه عاشورا نشان‌دهنده عمق باورهای دینی و فرهنگی مردم ایران است؛ سنتی که نه تنها در میان نسل‌های مختلف حفظ شده بلکه هر ساله با حضور گسترده‌تر مردم تداوم می‌یابد.

به گفته وی، محرم در اصفهان تنها یک مراسم سوگواری نیست، بلکه جلوه‌ای از همبستگی اجتماعی، هویت دینی و فرهنگ دیرینه مردم این استان است؛ فرهنگی که قرن‌هاست در کوچه‌ها، مساجد، حسینیه‌ها و خانه‌های مردم جاری است و همچنان با شور و ارادت ادامه دارد.

میعادگاه عاشقان؛ نقشه راه حضور در محافل عزاداری اصفهان

۱. حسینه معرفت
محل: خیابان سپه، کوچه تلفن‌خانه
سخنران: حجت‌الاسلام مرتضی نصر
مداح: مهدی رعنایی

۲. عاشورائیان
محل: میدان بزرگمهر
سخنرانان: حجت‌الاسلام استاد شجاعی، حجت‌الاسلام جنتی‌محب، دکتر مصطفی خوش‌چشم
مداحان: محمد یزدخواستی، سید محمد رضایی

۳. هیئت حسن بن علی (ع)
محل: میدان عاشق اصفهانی، خیابان زینبیه شمالی، آستان مقدس حضرت زینب(س)
سخنران: حجت‌الاسلام محمد داستانپور
مداح: امیر برومند

۴. هیئت مکتب‌الصادق (ع) بچه‌های آسمان
محل: بلوار کشاورز، چهارراه مفتح
سخنرانان: حجج‌اسلام عالی، رفیعی، سرلک، موسویان، دکتر انوشه، دکتر عزیزی، دکتر بهارلویی
مداحان: سلحشور، ملائکه، یزخواستی، بیوکافی

۵. آینه
محل: خیابان باهنر، مسجد امام سجاد(ع)
سخنران: حجت‌الاسلام محمد داستانپور
مداح: علیرضا شریفی

۶. حسینیه نوروزی
محل: خیابان امام خمینی(ره)، جنب پارک رسالت
سخنرانان: حجت‌الاسلام محسن کافی، دکتر عزیزی
مداح: ثبت نشده

۷. مجموعه باران
محل: ضلع جنوبی پل خواجو
سخنران: حجت‌الاسلام محمد داستانپور
مداحان: فاتحی، صادق حمزه، سید سعید نصر

۸. مسجد رضوی
محل: خیابان شریف واقفی
سخنران: حجت‌الاسلام معمار
مداح: محمدرضا باقری

۹. هیئت رزمندگان اسلام (محبان اهل‌بیت علیهم‌السلام)
محل: خیابان سعادت‌آباد، روبروی مقبره بانو مجتهده امین
سخنران: دکتر شیروانی
مداح: علی صادقی

۱۰. هیئت روضه‌الحسین (ع)
محل: خیابان مدرس، خیابان عباسی، مسجد حضرت صاحب‌الزمان(عج)
سخنران: حجت‌الاسلام نیلی‌پور
مداح: احسان عرب

۱۱. یادگاران امام خمینی(ره)
محل: دانشگاه اصفهان، مسجد الغدیر
سخنران: حجت‌الاسلام امیریان
مداح: سید احمد معنوی

۱۲. مجموعه رهپویان وصال
محل: گذر فرهنگی چهارباغ، مدرسه علمیه امام صادق(ع)
سخنرانان: حجت‌الاسلام ماندگاری، حجت‌الاسلام حمد شریفیان
مداح: مهدی یادگاری

۱۳. هیئت فدائیان حسین (ع)
محل: چهارراه عسگریه، امامزاده شاه‌میرحمزه
سخنران: ثبت نشده
مداح: سید رضا نریمانی

۱۴. هیئت سفینه‌الحسین (ع)
محل: خیابان پروین اعتصامی، خیابان شهید صفوی‌نژاد، مدرسه شهید سید محمدحسین سجاد
سخنرانان: حجت‌الاسلام ماندگاری، عالم‌زاده
مداحان: طالبی، انصاری، فلاح

۱۵. هیئت حضرت الزهرا (س)
محل: خیابان مشتاق دوم، خیابان مهر، خیمه حضرت ابوالفضل(ع)
سخنران: حجت‌الاسلام شیخ مهدی خانجانی
مداح: سید جعفر طباطبایی

۱۶. هیئت شیفتگان امام خمینی(ره)
محل: خیابان تالار، هنرستان حضرت علی بن موسی‌الرضا(ع)
سخنرانان: حجت‌الاسلام تقی‌زاده، حجت‌الاسلام ناجی، جواد کیساری، معتمدی، سید محمد رضایی، سید احمد معتوی
مداح: ثبت نشده

۱۷. هیئت انصارالحسین (ع)
محل: میدان انقلاب، ابتدای چهارباغ
سخنرانان: حجت‌الاسلام رستمی، کریمی
مداحان: محمد یزدخواستی، محمدرضا طالبیان