توضیحات معاون دانشجویی دانشگاه شریف در خصوص احکام انضباطی دانشجویان

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روزنامه شریف، با انتشار واکنش‌های متفاوت از سمت برخی اساتید و دانشجویان نسبت به احکام شورای انضباطی، بهمن‌آبادی معاون دانشجویی و رئیس شورای انضباطی بدوی، در متنی که به گروه ایمیلی اساتید دانشگاه فرستاده، روایتش از موضوع را ارائه داده که متن کامل این ایمیل به شرح زیر است :

مطالب و پیوست های ارسالی شما را به دقت خواندم؛ دغدغه های تک تک شما در خصوص ثبات و پایداری واخلاقی و مدنی محیط دانشگاه، کاملا درک شدنی و شایسته توجه است. لذا برای تنور اذهان باتوجه به بحث هایی که در فضای مجازی پیرامون احکام و روند شورای انضباطی دانشگاه مطرح شده است، لازم دیدم توضیحات زیر را عرض کنم:

۱.کلیت و ترکیب اعضا:

طبق ماده۲آیین نامه انضباطی دانشجویان (مصوب سال۱۳۷۴شورای عالی انقالب فرهنگی)، "با توجه به قداست علم و اخلاق و محیط های آموزشی و پژوهشی در شرع مبین و حکومت اسلامی و ضرورت دفاع و حراست از حقوق عمومی دانشجویان، دانشجو مکلف و موظف است در طول زمان تحصیل و در هر محیط اعم از دانشگاه و خارج از دانشگاه از ارتکاب هر عمل که خلاف شئون و حیثیات دانشجو اعم از دانشجوی داخل یا وابسته یا خارجی باشد، خودداری کند.

بر این اساس، کارکرد اصلی شورای انضباطی، برخورد با دانشجوی خاطی در جهت حفظ انضباط عمومی دانشگاه و حراست از حقوق عامه ی دانشجویان است که از تخلف یک یا چند دانشجو ممکن است صدمه ببیند. "

طبق ماده۲شیوه نامه اجرایی شورای انضباطی (مصوب وزیران علوم و بهداشت)، ترکیب شورای انضباطی متشکل از معاون دانشجویی، یک نفر حقوقدان، ۲نفر عضو هیئت علمی، ۲نفر دانشجو، نماینده دفتر نهاد و نیز دبیر شورا (بدون حق رأی) می باشد. البته در جلسات شوراها حضور برخی افراد دیگر به عنوان مطلع و بدون داشتن حق رأی، بلامانع و رایج است. به عنوان مثال، در جلساتی که مربوط به مسایل خوابگاه است، مدیر امور خوابگاه ها و یا سرپرست خوابگاه مربوطه نیز در جلسه حضور می یابد.

۲.فرآیند رسیدگی به تخلفات:

پس از دریافت شکایت از سوی یکی از نهادهای حقوقی دانشگاه و یا شکایت شخصی افراد، فرآیند رسیدگی به تخلف آغاز می شود. در این فرآیند، توجه به اصول۱۶گانه ای که در شیوه نامه انضباطی ذکر شده و نیز فرآیند قانونی دعوت و تفهیم اتهام و مراحل بعد، مورد تأکید است ولی طبیعی است دانشجویی که رأیی بر علیه وی صادر می شود، از این بابت ناراضی باشد و گاهی حرف هایی خلاف واقع نیز بیان کند. تمام تلاش شورا این است که دانشجویان در این فرآیند کمتر اذیت شوند و به همین دلیل در ایام تعطیلی خوابگاه ها تفهیم اتهام و شرکت در جلسه شورای انضباطی در یکروز انجام می شد تا کمترین فشار و هزینه به دانشجو منتقل شود.

جلسه شورای انضباطی، جلسه دادگاه نیست. در این جلسات تلاش می شود گفت وگو با دانشجو در محیطی عاری از اضطراب و استرس باشد و افراد مختلف حاضر در جلسه، نظرات و دیدگاه های خود را مطرح کنند و دانشجو نیز در صورت تمایل، نظرات شخصی خود یا علل زمینه ای ارتکاب تخلف خود را بیان کند. بخشی از این گفت وگوها با هدف کاهش اضطراب دانشجو است، بخشی با هدف متوجه کردن دانشجو به مضرات تخلف وی است و بخشی نیز با هدف شناخت بهتر اعضای شورای انضباطی از شرایط و وضعیت دانشجو است که حتما ً در رأی صادره توسط ایشان مؤثر است. گاهی نیز سئوالاتی از دانشجو پرسیده میشود که تأکید می گردد می تواند به آنها پاسخ ندهد.

برای مثال، در اتفاقات اخیر از برخی دانشجویانی که سابقه بازداشت داشتند، در خصوص شرایط بازداشت و نحوه برخورد ضابطین نیز سؤال شد (تا درصورت نیاز، دانشگاه بتواند پیگیریهایی انجام دهد)، ولی قبلش عنوان می شد، که این سئوالات ربطی به پرونده شما ندارد و می توانید به آن پاسخ ندهید.

در خصوص اتفاقات اخیر، ۲دسته پرونده به شورای انضباطی ارجاع شده است:

اول: تخلفات مربوط به تجمعات غیرقانونی در سطح دانشگاه که منجر به بلوا و آشوب، درگیری، هتاکی و توهین به ارکان نظام شد و با انتشار آنها در فضای رسانه، چهره دانشگاه مخدوش گردید.

دوم: تخلفات مربوط به فضای مجازی. منظور از فضای مجازی، فضاهای اظهارنظر عمومی دانشجو است و نه صفحات شخصی خصوصی (پرایوت) فرد. در صفحات شخصی (مثل توییتر یا لینکدین)، تخلفاتی نظیر ارائه تصویری از دانشگاه که به حیثیت دانشگاه لطمه می زند، توهین و یا انتشار عکس های ناهنجار یا توهین به شعائر و مقدسات دینی، توسط نهادهای ذیربط به شورای انضباطی گزارش می شوند. در گروه های دانشکدهای و درسی نیز مواردی نظیر ایجاد دوقطبی (مانند حذف دانشجویانی که با رهبری بیعت کرده اند از گروه دانشکده ای)، توهین به اساتید یا دانشجویان دیگر، یا مواردی نظیر اهانت به مقدسات و ارکان نظام در گزارش ها دیده می شوند.

تمام این موارد نیز توسط نهادهای قانونی یا شکایت شخصی افراد به شورای انضباطی می رسند و شورای انضباطی سازوکار یا روالی برای بررسی صفحات افراد یا گروه های دانشکده ای ندارد و لذا تجسسی از سوی شورا در این خصوص صورت نمی گیرد و صرفا ً مستندات دریافتی مورد بررسی قرار می گیرند (البته در خصوص شکایات شخصی که

شاکی، تمایلی به افشای نام خود ندارد، طبق ماده۷۳شیوه نامه انضباطی، شورا موظف است با بررسی دلایل و قرائن، صحت ادعا رابررسی کند، ولی پرونده های فعلی همگی شکایت نهاد حقوقی است و نه شکایت شخصی) در خصوص دسته اول، از طرف مراجع ذیربط (که طبیعتا ً حراست دانشگاه است)، از بین۲۴۰اسم اولیه ای که مطرح گردید، عنوان شد که حدود۴۵نفر ایشان باید شورای انضباطی بیایند و برای بقیه دریافت پیامک و یا دعوت به حراست و گفت وگو و اخذ تعهد کفایت می کند. این۴۵نفر افرادی هستند که به نحوی یا در توهین به پرچم مقدس کشور نقش داشته اند، یا در بالابردن پرچم شیر و خورشید، و یا در ایجاد درگیری فیزیکی یا هتاکی های شدید نقش لیدری داشته اند.

در خصوص دسته دوم، روال شورای انضباطی بر این است که در خصوص موارد مربوط به فضای شخصی قابل مشاهده برای همه (مثل توییتر غیر پرایوت)، در بسیاری از موارد فرد به جلسه گفت وگو با معاون دانشجویی دعوت می شود و در صورت اصلاح امر (مثلا پاک کردن موارد تخلف)، پرونده وی اصلا در شورای انضباطی مطرح نمی شود. مواردی که گفت وگوی دوستانه معاون با دانشجو مؤثر نیست و یا سطح تخلف و تعداد مشاهده پیام خیلی بالاست و بعضا ً در خارج از دانشگاه سبب ایجاد حساسیت یا چهره مخدوش از دانشگاه شده است، به شورای انضباطی وارد می شوند.

تخلفات در گروه های دانشجویی، خصوصا ً مواردی که سبب ایجاد دوقطبی و توهین است، قطعا ً نیازمند رسیدگی در شورای انضباطی است و اینکه پیام رسان مربوطه غیر بومی است، دلیلی بر خصوصی بودن گروه۱۶۰۰نفره! و یا عدم امکان رسیدگی به تخلف در شورای انضباطی نیست. برای مثال، به اشتراک گذاشتن کتابچه تهیه انواع سلاح و کوکتل مولوتف در یک گروه دانشکده ای، اگر در شورای انضباطی مورد رسیدگی قرار نگیرد، هزینه ورود نهادهای بیرونی به این موضوع بسیار بیشتر خواهد بود.

در گفتوگوهایی که در جلسات شورا انجام می شود و عنوان شد این صحبت ها در فضای دادگاهی نیستند، گاهی عنوان شده است که بلاخره این تجمعات اعتراضی همراه با اغتشاش و توهین به ارکان و اصل نظام، چراغ سبز حمله دشمنان به سرزمین ما بوده است و لذا افرادی که این تجمعات را شکل داده اند، دانسته یا ندانسته مسبب این حمله بوده اند و در خون شهدای مظلوم میناب شریک هستند. و یا گاهی به دانشجویانی که تخلف منتسب به خود را نمی پذیرند عنوان می شود که برای اعضای شورای انضباطی چنانچه انتساب تخلف به شما محرز نگردد، پرونده را به نهاد گزارش دهنده ارجاع می دهند.

برخی از مواقع، نهادی که گزارش را به حراست می رساند، ضابطین خارج از دانشگاه هستند و ارجاع پرونده از سمت حراست به آن مجموعه ها می تواند هزینه سنگین تری برای دانشجو داشته باشد. برای نمونه، یکی از دانشجویان دانشگاه بابت انتشار یک فیلم کوتاه از حمله به فرودگاه مهرآباد در جنگ قبلی در صفحه اینستاگرام خود، توسط دادگاهی در شهرستان، به۲سال حبس تعزیری محکوم شد که۴ماه آن اجرایی است و وقت زیادی از برخی مسؤولین دانشگاه گرفته شد تا حکم ایشان معلق شود و یا الاقل به بعد از امتحانات موکول گردد. شورا موظف است دانشجو را بابت این مخاطرات و هزینه ها آگاه سازد تا بعدا ً هزینه کمتری متوجه دانشجو و دانشگاه شود.

در خصوص برخورد با رأفت با دانشجویان نیز باید اشاره کرد که در گفت وگوهایی که در شورا انجام می شود، در خصوص دانشجو و شرایط و وضعیت وی جمع بندی می گردد. ولی جهت اطلاع، برخی از دانشجویانی که در سال ۱۴۰۱نیز به شورای انضباطی آمده بودند و در آن زمان با رأفت با ایشان برخورد شد و احکام تعلیقی به ایشان داده شد، و یا برخی از دانشجویانی که بابت تجمع دی ماه به دفتر معاون دانشجویی دعوت شدند و با ایشان گفت وگو شد مجددا ً در تجمعات اسفندماه نیز مشارکت و لیدری داشتند.

لذا می بایست احکام، بازدارندگی لازم را برای فضای عمومی دانشگاه نیز داشته باشد. چنانچه این اتفاق رخ ندهد و نهادهای نظارتی بیرونی احساس کنند مدیریت دانشگاه عزم یا توان مدیریت صحنه دانشگاه را جهت عدم ایجاد هزینه برای کشور ندارد، میزان مداخالت قانونی ایشان در خصوص وقایع دانشگاه افزایش می یابد و کار برای دانشجو و دانشگاه سخت تر می شود. بدیهی است حرفی مثل "جای دانشجو زندان نیست"حرف بی اساسی است و دانشجو یا استاد بودن، مصونیت برای انجام تخلفات ایجاد نمی کند. نحوه مواجهه دولت و دانشگاه های آمریکا و اروپا با تجمعات حمایت از فلسطین را فراموش نکرده ایم، چه برسد به اقداماتی نظیر سوزاندن پرچم رسمی یک کشور و یا حمایت رسمی از گروه های معاند.