زنگ خطر برای یادگار قاجاری هرمزگان؛ ریزش بخشی از قلعه کردر در میناب

خبرگزاری مهر-گروه استان‌ها-حبیب عید زاده: قلعه کردر میناب با برخورداری از معماری خشتی و کاربری نظامی-دفاعی، یکی از شاخص‌های هویت تاریخی و اجتماعی شرق استان هرمزگان محسوب می‌شود که گزارش‌های میدانی از وضعیت این روزهای این بنا، حکایت از وقوع یک حادثه تلخ دارد؛ بخشی از این سازه ارزشمند، به شکلی مشکوک دچار ریزش شده و فرو ریخته است.

تردد لودرها عامل احتمالی تخریب بنای قاجاری

مشاهدات میدانی حاکی از آن است که تردد مکرر ماشین‌آلات سنگین از جمله لودرها در محدوده حریم قلعه، نه تنها با اصول حفاظتی منافات دارد، بلکه به عامل اصلی لرزش‌های ناگهانی و تشدید فرسایش خشت‌های کهن این بنا تبدیل شده است.

کارشناسان میراث فرهنگی شهرستان میناب در بازدید از این بنای تاریخی معتقدند سازه‌های خشتی به دلیل بافت حساس خود، در برابر کوچک‌ترین ارتعاشات ناشی از فعالیت‌های عمرانیِ غیرحرفه‌ای، مستعد تخریب‌های ناگهانی هستند.

این اتفاق در حالی رخ می‌دهد که مسئولان اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان پیش‌تر از آغاز عملیات تعیین حریم و عرصه این قلعه خبر داده بودند.

نیما اقتداری رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان میناب در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار داشت: روز گذشته خبر تخریب بخشی از این سازه خشتی را مطلع شدم که برای بررسی دقیق کارشناسان را برای ارزیابی به این محل اعزام کردم.

وی افزود: طبق بررسی ها یک دستگاه لودر در اطراف این سازه تردد داشته است که با توجه به سست بودن این سازه بخشی از آن دچار ریزش شده است.

یگان حفاظت میراث چه برنامه ای برای جلوگیری از تخریب آثار تاریخی دارد؟

یکی از وظایف یگان حفاظت میراث فرهنگی جلوگیری از تخریب آثار تاریخی است که علاوه بر حفظ آن بتوان تاریخ گذشته را زنده نگه دارد.

حال این پرسش جدی مطرح است که چگونه در محدوده حفاظتی یک اثر تاریخی، اجازه تردد ماشین‌آلات سنگین صادر شده و نظارت یگان حفاظت میراث‌فرهنگی در این زمینه چه کارکردی داشته است؟

رئیس اداره میراث فرهنگی میناب گفت: تیم یگان حفاظت در این محل حاضر شده اند تا با ارزیابی دقیق و علت وقوع این ریزش از تخریب آن جلوگیری به عمل آورند.

وی تصریح کرد : آن طور که مشاهده شده است در کنار این بنای تاریخی زمینی تسطیح شده است که احتمال می رود بر اثر تردد این ماشین آلات بخشی از این اثر تاریخی ریزش کرده باشد

ضرورت شفاف‌سازی و اقدامات پیشگیرانه

ریزش قلعه کردر تنها از دست رفتنِ تکه‌ای از تاریخ نیست، بلکه زنگ خطری جدی برای سایر ابنیه تاریخی استان است که نیازمند توجه و حفاظت مستمر هستند.

انتظار می‌رود مسئولان میراث‌فرهنگی استان هرمزگان ضمن توقف فوری هرگونه فعالیت عمرانی در حریم این بنا، نسبت به «مستندسازی دقیق» شواهد موجود و ارائه گزارش کارشناسی شفاف به افکار عمومی اقدام کنند.

در صورت عدم توقف این روند و بی‌توجهی به حفاظت اصولی، این یادگار دوره قاجار که روزگاری نماد صلابت منطقه بوده، به زودی به تلی از خاک تبدیل خواهد شد.

مردم و دوستداران میراث‌فرهنگی چشم‌انتظار اقدام جدی مسئولان برای نجات «قلعه کردر» و برخورد با عاملانِ بی‌توجهی به حریم این میراث ارزشمند هستند تا بار دیگر شاهدِ افسوس خوردن بر ویرانه‌هایِ تاریخ نباشیم.

برای حفظ قلعه کردر بارها با اداره میراث فرهنگی نامه نگاری شده است

ابراهیم ذاکری شورای روستای کردر رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر عنوان کرد: برای حفظ این اثر بارها با اداره میراث فرهنگی نامه نگاری شده است اما تاکنون هیچ اقدامی صورت نگرفته است.

وی بیان کرد : قرار بود در سنوات گذشته برای حفظ و ترمیم این اثر تاریخی اعتبار برای آن تخصیص داده شود که تا کنون هیچ خبری از مرمت آن نشده است.