علی‌آبادی: مدیریت منابع جوی در دستورکار قرار دارد

به گزارش خبرنگار مهر، عباس علی‌آبادی، وزیر نیرو در جلسه علنی امروز (سه‌شنبه ۱۸ آذر ماه) مجلس شورای اسلامی و در پاسخ به سوال حامد یزدیان، نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی مبنی بر اینکه «عملکرد سازمان توسعه و بهره‌برداری فناوری‌های نوین آب‌های جوی از بدو تأسیس و در سال آبی ۱۴۰۲ تا سال ۱۴۰۳ چیست»، به تشریح مهم‌ترین اقدامات وزارت نیرو در حوزه بهبود وضعیت هوا، پایش جو و بهره‌برداری از آب‌های جوی پرداخت.

وی متذکر شد: در سال‌هایی که کشور با خشکسالی‌های ممتد و ناترازی انرژی مواجه بوده است، همراهی دلسوزانه و نگاه ملی مجلس شورای اسلامی زمینه عبور کشور از شرایط سخت و جلوگیری از آسیب‌های گسترده‌تر را فراهم کرده است.

وزیر نیرو افزود: اکنون نیز موضوعی در میان است که اهمیت آن کمتر از سایر حوزه‌های حیاتی کشور نیست و آن، تاب‌آوری ملی و مدیریت منابع جوی است. در همین راستا، «سازمان توسعه و بهره‌برداری فناوری‌های نوین آب‌های جوی» با حمایت جدی مجلس و با هدف پاسخگویی به یک نیاز واقعی کشور شکل گرفته است؛ نیازی که از خشکسالی‌های طولانی‌مدت، تغییرات اقلیمی و ضرورت بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در مدیریت جو نشأت می‌گیرد.

علی‌آبادی تأکید کرد: این سازمان حاصل یک اراده ملی میان مجلس، دولت و نهادهای تخصصی کشور است و با ایجاد آن، گام مهمی در جهت مدیریت هوشمندانه منابع جوی و افزایش توان کشور در مقابله با چالش‌های اقلیمی برداشته شده است.

وزیر نیرو، در ادامه گزارش خود، مسیر ایجاد یک نهاد علمی، فناورانه و عملیاتی در حوزه مدیریت منابع جوی را تشریح و اظهار کرد که مسیر ایجاد این نهاد، با هدف هموارسازی فعالیت‌های علمی و فناورانه در کشور شکل گرفته است.

علی‌آبادی تأکید کرد: در نگاه کلان، هدف از تأسیس سازمان توسعه و بهره‌برداری فناوری‌های نوین آب‌های جوی صرفاً اجرای عملیات بارورسازی ابرها نبوده، بلکه ایجاد یک ظرفیت ملی برای پایش، توسعه فناوری‌های نوین و بهره‌برداری علمی و عملی از آب‌های جوی، فلسفه اصلی تشکیل سازمان مذکور بوده است. بر همین اساس، اقدامات وزارت نیرو در چهار مسیر کلان دنبال شده است.

وزیر نیرو نخستین گام را پایش و شناخت شرایط و تغییرات جو کشور عنوان کرد و گفت: یکی از مأموریت‌های اصلی سازمان، ایجاد توان ملی برای پایش لایه‌های جو، تشخیص تغییرات غیرطبیعی جوی و تدوین سازوکارهای مقابله با تغییرات غیرطبیعی جو کشور است.

وی با اشاره به اینکه برنامه ملی پایش جو و ارتقای بهره‌برداری از آب‌های جوی تدوین شده است، از قرار گرفتن توسعه شبکه رادارهای هواشناسی، سامانه‌های مدل‌سازی میان‌مقیاس و زیرساخت رصد جوی بالا در دستور کار خبر داد.

به گفته وی، عقد قرارداد با دانشمندان داخلی برای استفاده حداکثری از توان کشور و جهان در حوزه پایش جو و نیز تأمین برخی تجهیزات مورد نیاز، از مهم‌ترین فعالیت‌های این بخش بوده است؛ فعالیت‌هایی که وی آن را «ضرورت انکارناپذیر کشور» توصیف کرد.

علی‌آبادی دومین گام را اقدامات علمی و فناورانه عنوان کرد و گفت: در این مسیر، ارتقای توان کشور در حوزه فناوری‌های نوین محور اصلی بوده است.

وی به اقدامات انجام‌شده طی ماه‌های اخیر اشاره کرد و افزود: ساخت نسل جدید ژنراتورهای زمینی برای کنترل از راه دور، طراحی فلرهایی بر اساس الگوهای پیشرفته جهانی، تولید مواد بارورساز گرم و سرد در داخل کشور و توسعه پهپادهای تخصصی بارورسازی، بر پایه توان شرکت‌های دانش‌بنیان انجام شده است.

وزیر نیرو همچنین همکاری با مراکز علمی معتبر دنیا را عاملی مؤثر در انتقال تجربه و ارتقای کیفیت عملیات دانست و تأکید کرد: امروز برای نخستین‌بار، توان بارورسازی علمی ابرهای سرد و گرم در تمامی فصول سال در کشور فراهم شده است.

وزیر نیرو سومین گام را اقدامات عملیاتی و میدانی برشمرد و گفت: در حال حاضر، عملیات بارورسازی به‌صورت هدفمند، علمی و داده‌محور گسترش یافته است.

وی گزارش داد که در سال آبی گذشته، ۳۷ سورتی پرواز هوایی، ۶۱ عملیات پهپادی و نزدیک به ۲۰۰۰ ساعت عملیات زمینی در بیش از ۳۱ استان اجرا شده است.

به گفته وی، طراحی عملیات بر اساس مدل‌سازی عددی، تحلیل ساختار ابر و نیاز حوزه‌های آبریز صورت گرفته و عملیات در حوزه‌هایی از جمله دریاچه ارومیه، زاینده‌رود، تهران، البرز، فارس و خراسان به‌طور هدفمند اجرا شده است.

علی‌آبادی افزود: در سال جاری نیز فعالیت‌های بارورسازی ابرها بر روی سامانه‌های مساعد بار در حوزه‌های ذکر شده آغاز شده است.

وی چهارمین گام را مسیر تنظیم‌گری و سیاست‌گذاری عنوان کرد و گفت: در حال حاضر، برنامه پنج‌ساله سازمان بر اساس مأموریت‌ها و تکالیف تعیین‌شده در برنامه هفتم پیشرفت تدوین شده است.

به گفته وی، اقدامات سازنده‌ای برای هماهنگی میان‌دستگاهی انجام شده و سازوکار ارزیابی فناوری‌های جدید شکل گرفته است. همچنین ساختارهای لازم برای تنظیم‌گری و ایجاد شفافیت عملیاتی نیز تعریف شده است.

علی‌آبادی افزود: در کنار این محورها، موضوع مهم دیگری نیز دنبال شده است و آن فعال‌سازی زیست‌بوم فناوری کشور است. وی با اشاره به دستور خود در این زمینه گفت: تمام فناوران، شرکت‌ها یا افرادی که ادعایی در حوزه بهبود وضع هوا یا استحصال آب‌های جوی داشته باشند، پذیرفته شده و مورد ارزیابی و حمایت علمی قرار می‌گیرند.

وی تأکید کرد: تمام ادعاها و فناوری‌ها، اعم از روش‌های مبتنی بر آیسل تا مدل‌های انرژی‌پایه، در یک چهارچوب علمی و مستند بررسی می‌شود و در صورت اثبات کارایی، وزارت نیرو آماده بهره‌برداری خواهد بود.

وزیر نیرو ابراز امیدواری کرد که این رویکرد، کشور را از «انحصار ادعاهای غیرعلمی و غیرشفاف» دور نگه دارد و امکان بهره‌مندی از همه ظرفیت‌های موجود را فراهم کند.