تشریح برنامه‌ها و اقدامات سازمان محیط زیست در حوزه آموزش همگانی

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی سازمان حفاظت محیط‌زیست، هادی کیادلیری، با اشاره به برنامه‌های اجراشده در حوزه آموزش عمومی و ارتقای مشارکت مردمی اظهار کرد: اقدامات این معاونت در دوره مدیریتی جدید در دو محور اصلی سیاست‌گذاری و ایجاد زیرساخت‌های حقوقی و اجرایی، و نیز اجرای برنامه‌های آموزشی و مشارکتی در سطح کشور دنبال شده است.

وی، مهم‌ترین اقدامات انجام‌شده طی یک سال گذشته را شامل تصویب دستورالعمل اجرایی کارگروه ملی و استانی سند ارتقای فرهنگ حفاظت محیط‌زیست، تشکیل کمیته‌های تخصصی در حوزه‌هایی همچون گردشگری پایدار، خانواده‌ محوری، فرهنگ دریایی و کشاورزی پایدار، فعال‌سازی کارگروه‌های استانی، تدوین پیش‌نویس سند مشارکت سازمان حفاظت محیط‌زیست و همچنین تهیه دستورالعمل توان‌افزایی تشکل‌های مردم‌نهاد عنوان کرد.

معاون آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست افزود: در همین راستا، پیش‌نویس برنامه‌های آموزش همگانی در حوزه‌های تخصصی تهیه شده و وبینارهای آموزشی متعددی با هدف تبیین رویکردهای نوین مشارکت اجتماعی و مسئولیت‌پذیری محیط‌زیستی برگزار شده است.

کیادلیری ادامه داد: در محور اجرایی، ادارات کل حفاظت محیط‌زیست استان‌ها با همکاری تشکل‌های مردم‌نهاد و فعالان محیط‌زیست، برنامه‌های متنوعی از جمله کارگاه‌ها و نشست‌های آموزشی، تولید محتوای رسانه‌ای، اجرای پویش‌های مردمی، حمایت از خانه‌های محیط‌زیست و برگزاری رویدادهای محیط‌زیستی را در سطح کشور اجرا کرده‌اند.

وی با اشاره به تحول رویکرد سازمان حفاظت محیط‌زیست، تصریح کرد: سازمان حفاظت محیط‌زیست از رویکرد صرفاً نظارتی و کنترل‌گر به سمت رویکردی تعامل‌محور و مشارکت‌ساز حرکت کرده است؛ تحولی که در تعامل با تشکل‌های مردم‌نهاد، دانشگاه‌ها، مدارس و رسانه‌ها نمود یافته است.

کیادلیری گفت: یکی از مهم‌ترین نقاط قوت عملکرد سازمان، عبور از تعاملات تشریفاتی و حرکت به سمت همکاری‌های میدانی و عملیاتی با تشکل‌های مردم‌نهاد بوده است؛ به‌گونه‌ای که از ظرفیت این تشکل‌ها در بحران‌هایی نظیر اطفای حریق و پاکسازی طبیعت استفاده شده و این امر موجب تقویت اعتماد عمومی و مشارکت مردمی شده است.

بازگشت علم به فرآیند سیاست‌گذاری محیط‌زیستی

وی درباره تعامل با دانشگاه‌ها و مراکز علمی اظهار کرد: همکاری با دانشگاه‌ها، پژوهشگران و متخصصان حوزه محیط‌زیست در سال گذشته گسترش یافته و نقش مؤثری در ارتقای کیفیت تصمیم‌گیری‌ها و برنامه‌ریزی‌های آموزشی و مشارکتی سازمان ایفا کرده است.

به گفته معاون آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست، تدریس درس «شناخت محیط‌زیست» به‌عنوان دو واحد اختیاری در دانشگاه‌های کشور همچنان ادامه دارد و حمایت از فرصت‌های پژوهشی در حوزه محیط‌زیست نیز در دستور کار قرار گرفته است.

نهادینه‌سازی فرهنگ محیط‌زیستی در مدارس

کیادلیری با تأکید بر اهمیت آموزش نسل کودک و نوجوان گفت: سازمان حفاظت محیط‌زیست تلاش کرده است آموزش محیط‌زیست را به یکی از ارکان اصلی برنامه‌های فرهنگی و آموزشی کشور تبدیل کند تا شهروندانی مسئول و آگاه نسبت به محیط‌زیست تربیت شوند.

وی از تدوین برنامه درسی ملی محیط‌زیست برای ورود مفاهیم محیط‌زیستی به کتاب‌های درسی تمامی مقاطع تحصیلی خبر داد و افزود: در این چارچوب، مؤلفه‌های سواد محیط‌زیستی و راهنمای برنامه درسی ملی محیط‌زیست تدوین شده است.

معاون آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست همچنین به اجرای «طرح ملی محیط‌یار» اشاره کرد و گفت: این طرح با هدف ارتقای سواد محیط‌زیستی و نهادینه‌سازی فرهنگ تعامل صحیح با محیط‌زیست در میان دانش‌آموزان از سال گذشته آغاز شده و تاکنون بیش از ۱۳۰ هزار دانش‌آموز و ۷ هزار مراقب سلامت در آن ثبت‌نام کرده‌اند.

وی افزود: برگزاری کارگاه‌های آموزشی ویژه مدیران مدارس و مراقبان سلامت، اجرای برنامه‌های آموزشی برای دانش‌آموزان محیط‌یار و تدوین شیوه‌نامه‌های اجرایی مشترک در مدارس ابتدایی از دیگر اقدامات این طرح بوده است.

استقبال گسترده از رویدادها و برنامه‌های فرهنگی

کیادلیری از برگزاری نخستین رویداد علمی ـ آموزشی کتاب «انسان و محیط‌زیست» در پایه یازدهم خبر داد و گفت: در نخستین دوره این رویداد بیش از ۸۵۰ اثر و در دومین دوره بیش از ۱۴۰۰ اثر به دبیرخانه ارسال شده است.

وی همچنین به طراحی مسابقه قصه‌گویی محیط‌زیستی «مأموریت ماکان» ویژه دانش‌آموزان ابتدایی اشاره کرد و افزود: تاکنون بیش از ۲۱ هزار اثر به دبیرخانه این مسابقه ارسال شده و ثبت‌نام آن تا پایان خردادماه ادامه دارد.

بهره‌گیری از ظرفیت رسانه، بازی‌های رایانه‌ای و ورزش

معاون آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست با اشاره به تعامل گسترده با رسانه‌ها اظهار کرد: تفاهم‌نامه‌ای سه‌ ساله میان سازمان حفاظت محیط‌زیست و سازمان صدا و سیما منعقد شده تا همکاری‌های مشترک در زمینه فرهنگ‌سازی، اطلاع‌رسانی و اجرای پویش‌های رسانه‌ای محیط‌زیستی توسعه یابد.

وی همچنین از همکاری با بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای برای ورود مفاهیم محیط‌زیستی به بازی‌های دیجیتال خبر داد و گفت: این اقدام با هدف بهره‌گیری از ظرفیت ۳۴ میلیونی مخاطبان بازی‌های رایانه‌ای در کشور انجام شده است.

کیادلیری افزود: در حوزه ورزش و محیط‌زیست نیز با انعقاد تفاهم‌نامه با فدراسیون ورزش‌های همگانی و اجرای همایش‌های خانوادگی پیاده‌روی در ۲۱۳ شهر کشور، تلاش شده است سبک زندگی سبز و مسئولانه در میان مردم ترویج شود.

پیوند آموزه‌های دینی و مسئولیت‌های محیط‌زیستی

وی با اشاره به همکاری سازمان با مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه گفت: تدوین برنامه پنج‌ساله آموزشی، آموزش بیش از ۲ هزار نفر از ائمه جمعه و جماعات و اجرای پویش‌هایی نظیر «زائر اربعین؛ سفیر محیط‌زیست» در راستای نهادینه‌سازی فرهنگ حفاظت از محیط‌زیست در فضاهای مذهبی انجام شده است.

چالش‌های فرهنگ‌سازی محیط‌زیستی

معاون آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست مهم‌ترین موانع فرهنگ‌سازی محیط‌زیستی در کشور را مشکلات اقتصادی و معیشتی، ضعف زیرساخت‌ها، غلبه فرهنگ مصرف‌گرایی، سطحی بودن آموزش‌ها، کمبود روایت‌های امیدبخش و همچنین ضعف در اجرای قوانین محیط‌زیستی عنوان کرد.

وی تأکید کرد: برای غلبه بر این چالش‌ها باید از ظرفیت گروه‌های محلی، دانشجویی، ورزشی، هیأت‌های مذهبی و گروه‌های جهادی به شکل مؤثرتری استفاده شود و نقش دانشگاه‌ها، شوراهای اسلامی و تشکل‌های مردم‌نهاد در آموزش و فرهنگ‌سازی تقویت شود.

تداوم آموزش تخصصی محیط‌بانان

کیادلیری در پایان با اشاره به برنامه‌های آموزشی حوزه محیط‌بانی گفت: تمامی محیط‌بانان استخدام‌شده دوره‌های بدو خدمت را گذرانده‌اند و در سال ۱۴۰۴ نیز بیش از یک‌هزار و ۹۷۹ نفر محیط‌بان در دوره‌های تخصصی آموزش دیده‌اند که مجموع آن به بیش از ۷۷ هزار نفرساعت آموزشی می‌رسد.

وی افزود: برگزاری جشنواره فرهنگی ـ هنری «خورشید هشتم» ویژه محیط‌بانان و دانش‌آموزان رشته محیط‌بانی نیز با هدف ارتقای سطح مستندسازی و تولید محتوای تخصصی در این حوزه در حال پیگیری است.