از بن بست اسرائیل در برابر حزب الله تا بحران در ارتش رژیم صهیونیستی

خبرگزاری مهر، گروه بین‌الملل: در هفته اخیر رسانه‌های اسرائیلی تصویر روشنی از بحران‌های عمیق داخلی و فشارهای خارجی این رژیم ارائه کرده‌اند. اسرائیل که سال‌ها خود را به‌عنوان یک قدرت نظامی و اقتصادی در منطقه معرفی می‌کرد، اکنون با مجموعه‌ای از چالش‌های پیچیده مواجه است که از شکاف‌های اجتماعی و بی‌اعتمادی متحدان گرفته تا تنش‌های نظامی و اقتصادی فراتر رفته است. اخبار مربوط به قراردادهای مرموز نظامی با کشورهای منطقه، تلاش برای بازسازی غزه با پروژه‌های بلندپروازانه اقتصادی و هشدارهای امنیتی درباره تهدیدات سایبری ایران، همگی نشان می‌دهند که اسرائیل در تلاش است جایگاه خود را در منطقه تثبیت کند، اما همزمان با محدودیت‌ها و فشارهای داخلی و بین‌المللی روبه‌روست. بحران حریدی‌ها، کاهش کیفیت نیروی انسانی ارتش و ناکامی در مدیریت نارضایتی‌های سیاسی و اجتماعی، وضعیت شکننده رژیم را بیش از پیش آشکار کرده است. در چنین شرایطی، سیاست‌های نظامی و اقتصادی اسرائیل نه تنها ثبات داخلی را تهدید می‌کند، بلکه امکان برخورد مستقیم با کشورهای منطقه و تشدید تنش‌ها را افزایش می‌دهد. این گزارش به بررسی جامع اخبار و تحلیل‌های اخیر رسانه‌های اسرائیلی در یک هفته گذشته پرداخته و نگاهی تحلیلی به ابعاد داخلی و منطقه‌ای بحران‌های موجود دارد.

امارات مشتری مرموز قرارداد نظامی اسرائیل

روزنامه جروزالم پست در گزارشی تحت عنوان «امارات متحده عربی، مشتری مرموز ۲.۳ میلیارد دلاری شرکت البیت معرفی شد» به نقل از وب‌سایت «اینتلیجنس آنلاین» نوشت که امارات متحده عربی مشتری مرموز قرارداد جدید و عظیم ۲.۳ میلیارد دلاری شرکت نظامی اسرائیلی «البیت سیستمز» است که ماه گذشته امضا شد. شرکت البیت همانند قرارداد قبلی این شرکت با صربستان به ارزش ۱.۶۳ میلیارد دلار در ماه آگوست، ترجیح داده در مورد محتوای قرارداد و کشور خریدار مبهم بماند و حتی اشاره‌ای به قاره یا منطقه آن نکرده است. این رفتار مبهم و پنهان‌کاری در زمینه قراردادهای تسلیحاتی نشان‌دهنده استمرار سیاست‌های اسرائیل در سوق دادن بازارهای منطقه‌ای و بین‌المللی به سمت خرید تجهیزات نظامی بدون شفافیت کامل است و و اسرائیل به دنبال آن است است قدرت نظامی و نفوذ اقتصادی خود را در غرب آسیا افزایش دهد، به‌ویژه در شرایطی که اسرائیل با بحران‌های داخلی و نارضایتی گسترده مواجه است.

بازسازی غزه به سبک ترامپ

روزنامه یدیعوت آحرونوت در گزارشی با عنوان «رفح جدید: طرح «ریویرای غزه» ویتکاف و کوشنر، با هتل‌های لوکس و شبکه‌های هوش مصنوعی» از یک طرح بلندپروازانه برای بازسازی غزه رونمایی کرد. این پروژه که «پروژه طلوع» نام دارد، شامل هتل‌های ساحلی لوکس، راه‌آهن پرسرعت و شبکه‌های برق هوشمند مجهز به هوش مصنوعی است.

بر اساس گزارش یدیعوت آحرونوت این برنامهکه پیش‌بینی می‌شود حداقل ۱۰ سال و احتمالاً تا ۲۰ سال طول بکشد، شامل بازسازی شهرهای ویران‌شده، ایجاد شبکه‌های برق هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی، ساخت هتل‌های لوکس ساحلی و خطوط راه‌آهن پرسرعت است. هدف نهایی این طرح، تبدیل ۷۰ درصد از سواحل غزه به «ریویرا خاورمیانه» و ایجاد درآمد پایدار از طریق سرمایه‌گذاری‌های اقتصادی است. طبق این طرح، اجرای بازسازی مشروط به خلع سلاح کامل حماس و پاکسازی تونل‌ها و تسلیحات آن است. مراحل اولیه شامل پاکسازی آوارها، حذف مهمات منفجرنشده و ایجاد مسکن موقت برای ساکنان است. بازسازی از رفح آغاز شده و سپس مناطق خان یونس و مرکز غزه بازسازی خواهند شد، تا در نهایت شهر غزه بازسازی شود و رفح به عنوان پایتخت جدید نوار غزه تعیین گردد. در فاز دوم، شهر رفح ظرفیت اسکان بیش از ۵۰۰ هزار نفر را در بیش از ۱۰۰ هزار واحد مسکونی، همراه با مدارس، مراکز پزشکی و فرهنگی، خواهد داشت. هزینه تخمینی بازسازی در دهه اول بیش از ۱۱۲ میلیارد دلار برآورد شده است که آمریکا متعهد به تأمین ۲۰ درصد آن است و انتظار می‌رود کشورهای ثروتمند منطقه نیز بخشی از هزینه‌ها را پوشش دهند. با این حال، بسیاری از مقامات آمریکایی درباره قابلیت اجرایی طرح تردید دارند و معتقدند تا زمانی که حماس خلع سلاح نشود و ریسک درگیری مجدد وجود دارد، سرمایه‌گذاری‌ها تضمین نخواهد شد.

این طرح، اگرچه چشم‌اندازی اقتصادی و بازسازی گسترده ارائه می‌دهد، اما با موانع سیاسی، امنیتی و مالی جدی مواجه است که اجرای آن را به شدت پیچیده می‌کند. چنین پروژه‌ای، اگرچه از نگاه اقتصادی و مدرن‌سازی جذاب به نظر می رسد، در حقیقت هدفش کنترل بلندمدت جمعیت و منابع غزه است و پیامدهای انسانی، اجتماعی و سیاسی آن به‌شدت نگران‌کننده خواهد بود.

ایران و تهدیدات سایبری

روزنامه هاآرتص در گزارشی به قلم عومر بن یعکو با عنوان «ایران مظنون به عملیات نفوذ علیه جامعه عرب است و انتخابات مهم اسرائیل نزدیک می شود» به فعالیت‌های سایبری و نفوذی ایران اشاره کرد. طبق ادعای این رسانه شبکه‌ای از آواتارها، شامل سازمان‌های مردم‌نهاد جعلی و مجلات آنلاین غیرواقعی، ده‌ها هزار دنبال‌کننده جمع‌آوری کرده و حزب‌های سیاسی و روزنامه‌نگاران را فریب داده‌اند. این گزارش نشان می‌دهد که اسرائیل به شدت نگران نفوذ ایران در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی است و هشدار می‌دهد که این نوع جنگ نرم می‌تواند بر سیاست‌های داخلی و نتایج انتخابات اسرائیل تأثیر بگذارد. این نگرانی‌ها نشان می‌دهد که اسرائیل خود را در موقعیتی قرار داده که نه تنها باید با تهدیدات نظامی بلکه با تهدیدات پیچیده سایبری و اطلاعاتی مواجه باش

شورش حریدی‌ها در اورشلیم

روزنامه تایمز اسرائیل در گزارشی با عنوان «۱۳ پلیس در شورش مذهبی‌های افراطی در اورشلیم زخمی شدند؛ پلیس از گاز اشک‌آور استفاده کرد و چهار نفر را دستگیر کرد» نوشت که صدها مرد جوان حریدی با پلیس درگیر شدند و ۱۳ افسر زخمی شدند. به گفته پلیس، این آشوب پس از آن آغاز شد که یک بازرس شهرداری که جریمه پارکینگ صادر می‌کرد، توسط دو مرد حریدی مورد حمله قرار گرفت. این تنش‌ها نشانه بحران اجتماعی و سیاسی عمیق در جامعه حریدی است که مخالفت جدی با قوانین نظامی و مدنی دارد و حاضر است از خشونت برای حفظ امتیازات خود استفاده کند. این وضعیت، علاوه بر تهدید امنیت داخلی، نارضایتی گسترده‌ای در میان ساکنان غیرحریدی ایجاد کرده است.

تهدیدات حریدی‌ها و واکنش احزاب

کانال ۱۳ تلویزیون اسرائیل در گزارشی با عنوان «ما خیابان‌ها را به آتش خواهیم کشید: احزاب حریدی نگران از دست دادن کنترل هستند» به تشدید تنش‌ها پرداخت. مقامات احزاب حریدی شاس و یهودیت تورات متحد اعلام کرده‌اند که افراط‌گرایان برای مقابله با پیش‌نویس قانون سربازی، اقدامات خشونت‌آمیز و تحصن در مناطق مختلف را در پیش گرفته‌اند. این نشان می‌دهد که اسرائیل با یک بحران داخلی جدی مواجه است که می‌تواند ثبات اجتماعی و امنیت داخلی را تحت تأثیر قرار دهد و کابینه را در موقعیت دشواری قرار دهد.

تعطیلی رادیو ارتش اسرائیل

روزنامه جروزالم پست در گزارشی با عنوان «کاتص گفت که دولت، امروز تعطیلی رادیو ارتش را پس از ۷۵ سال پخش، تصویب خواهد کرد» نوشت که وزیر جنگ اسرائیل تصمیم دارد رادیو ارتش را تعطیل کند. فرمانده رادیو ارتش اعلام کرده که این اقدام را در دیوان عالی دادگستری به چالش خواهند کشید و دادستان کل اسرائیل نگرانی‌هایی درباره دخالت سیاسی در پخش عمومی و نقض آزادی بیان مطرح کرده است. این تصمیم می‌تواند به کاهش شفافیت و کنترل بیشتر کابینه بر رسانه‌ها منجر شود و یکی دیگر از جلوه‌های بحران سیاسی و فشار داخلی در اسرائیل باشد.

خطر جنگ با ایران

روزنامه اسرائیل هیوم در گزارشی تحت عنوان «یک اشتباه محاسباتی می‌تواند جرقه جنگ بعدی اسرائیل و ایران را بزند» نوشت که خطر اشتباه محاسباتی می‌تواند به آغاز دور دیگری از جنگ میان ایران و اسرائیل منجر شود. طبق این گزارش، خطر محاسبه اشتباه ممکن است باعث آغاز دوباره درگیری‌ها بین ایران و اسرائیل شود. اگرچه ایران در این مرحله احتمالاً به دنبال رویارویی مستقیم با اسرائیل نیست، اما تمایلی هم به بازگشت به موقعیت استراتژیک آغازین عملیات خرداد ماه ندارد. مقامات تهران یک نکته را به وضوح درک کرده‌اند: آنها دیگر نمی‌توانند دوباره غافلگیر شوند. گزارش‌هایی از «حرکات مشکوک» در سیستم‌های استراتژیک ایران، نگرانی‌ها درباره محاسبه اشتباه را تشدید کرده است؛ سناریویی که می‌تواند به رویارویی جدید میان ایران و اسرائیل منجر شود. هرچند احتمال برخورد مستقیم در حال حاضر کم است اما اگر تصمیم‌گیرندگان ایرانی تصور کنند اسرائیل در حال برنامه‌ریزی برای حمله است، ممکن است ایران ترجیح دهد ابتدا ضربه پیشگیرانه‌ای وارد کند.

طبق این گزارش، بر خلاف تصور عمومی رهبری ایران به دنبال جنگ نیست. این موضوع عمدتاً به دلیل نگرانی از پیامدهای یک جنگ در خاک ایران است. با این حال، یکی از درس‌های اصلی که ایران از عملیات قبلی گرفته، این است که نباید دوباره غافلگیر شود، حتی اگر در حال حاضر تمایلی به جنگ ندارد. بنابراین، محرک اصلی احتمال درگیری بعدی ایران و اسرائیل، خطر محاسبه اشتباه است؛ سناریویی که در آن ایران بر این باور برسد اسرائیل در شرف حمله است و برای پیشگیری، حمله‌ای پیشگیرانه انجام دهد.

کاهش کیفیت نیروهای نظامی

همچنین روزنامه اسرائیل هیوم در گزارشی دیگر با عنوان «خدمت حرفه‌ای ارتش اسرائیل در بحران» به کاهش شدید تعداد افسران حرفه‌ای ارتش اشاره کرده است. گزارش‌های دسامبر ۲۰۲۵ حاکی از یک بحران عمیق و بی‌سابقه در کادر رسمی ارتش اسرائیل (IDF) است که به مرحله انفجار رسیده و امنیت اسرائیل را تهدید می‌کند. خروج انبوه افسران باکیفیت باعث شده است تا کاندیداها برای پست‌های کلیدی به شدت محدود شود، به طوری که در حال حاضر به جای رقابت ۸۰۰ سرگرد برای ۴۰۰ پست سرهنگ دومی، تنها ۵۰۰ نفر باقی مانده‌اند. این یعنی نسبت رقابت به ۱.۲۵ نفر برای هر پست رسیده و عملاً هر کسی که تمایل به ماندن داشته باشد، بدون در نظر گرفتن شایستگی‌های کیفی، ارتقا درجه می‌یابد. این مشکل در رده‌های پایین‌تر (سروان و سرگرد) حادتر است. کمبود شدید نیرو، ارتش را مجبور کرده تا زمان ارتقای درجه از سروانی به سرگردی را از ۳.۵ سال به حدود یک سال کاهش دهد. علاوه بر فشارهای کاری و خطرات جانی، موانع سیاسی در کنست و مخالفت برخی نمایندگان با قوانین بازنشستگی و مزایای نظامیان، تیر خلاصی بر انگیزه افسران بوده است. هم‌اکنون بیش از ۵۰۰ افسر دیگر درخواست خروج فوری داده‌اند. این وضعیت نشان‌دهنده بحران عمیق در ساختار نظامی اسرائیل است و توان رژیم را در برابر تهدیدات خارجی و داخلی تضعیف می‌کند.

ناکامی تحقیقات کابینه

روزنامه تایمز اسرائیل در گزارشی با عنوان «دولت با تحقیقات سیاسی ۷ اکتبر نمی‌تواند حقیقت را دفن کند» نوشت که خانواده‌هایی که عزیزانشان در جنگ کشته شدند، از ایجاد کمیته تحقیق ملی دولتی به جای کمیسیون تحقیق مستقل انتقاد کردند. این اقدام نشان‌دهنده تلاش کابینه برای مدیریت و کنترل روایت‌های شکست‌های نظامی و امنیتی است، اما بی‌اعتمادی عمومی و فشار افکار عمومی، توانایی اسرائیل برای پنهان کردن ناکامی‌ها را کاهش داده است.

سیاست‌های نظامی و توسعه پایگاه‌ها در غزه

روزنامه یدیعوت آحرونوت در گزارشی تحت عنوان «وزیر دفاع (جنگ) وعده داد که اسرائیل هرگز غزه را ترک نخواهد کرد و به دنبال ایجاد پایگاه‌های جدید در شمال این منطقه است» نوشت، وزیر جنگ اسرائیل روز سه‌شنبه اعلام کرد که اسرائیل هرگز به‌طور کامل از نوار غزه خارج نخواهد شد و وعده داد که در آینده پایگاه‌های نظامی-کشاورزی جدیدی در شمال غزه ایجاد خواهد کرد تا جایگزین شهرک‌هایی شوند که در چارچوب عقب‌نشینی اسرائیل در سال ۲۰۰۵ از این منطقه ساحلی تخلیه شدند. کاتصگفت: «ما این کار را به شکل درست و در زمان مناسب انجام خواهیم داد. برخی افراد اعتراض می‌کنند، اما ما مسئول تصمیم‌گیری هستیم.» این اقدامات بخشی از استراتژی اسرائیل برای تثبیت کنترل خود بر مناطق اشغالی و مهار هرگونه مقاومت محلی است و نشان می‌دهد که اسرائیل همچنان به سیاست‌های توسعه‌ای و تسلط نظامی در غزه ادامه می‌دهد.

انتخابات زودهنگام و بحران سیاسی

همچنین روزنامه یدیعوت آحرونوت در گزارشی دیگر با عنوان «انتخابات زودهنگام در راه است؟ همزمان با افزایش اختلافات در ائتلاف، نتانیاهو از دستیارانش می‌خواهد آماده شوند» به احتمال برگزاری انتخابات زودهنگام کنست اشاره کرد. نتانیاهو از مشاوران خود خواسته برای احتمال انحلال کنست آماده شوند و تیمی برای کمپین انتخاباتی حزب لیکود تشکیل دهند. این بحران سیاسی، ترکیبی از اختلافات داخلی، ناکامی در مدیریت جنگ‌ها و تنش‌های اجتماعی است که توان دولت اسرائیل را برای اداره کشور کاهش داده است.

قدرت نظامی حزب‌الله و محدودیت ارتش لبنان

کانال ۷ (عروتص شوع) در مطلبی تحت عنوان «زوی یحزکلی: ارتش لبنان نمی تواند حزب الله را خلع سلاح کند» در تاریخ ۲۴ دسامبر نوشت: زوی یحزکلی کارشناس اسرائیلی جهان عرب هشدار داده است ارتش لبنان قادر نخواهد بود حزب‌الله را خلع سلاح کند؛ موضوعی که با وجود تصریح آن در توافق آتش‌بس با اسرائیل از نگاه او عملاً امکان‌پذیر نیست.

یحزکلی به افشای ارتش اسرائیل اشاره کرد که نشان می‌دهد یکی از نیروهای حزب‌الله که در لبنان کشته شده، هم‌زمان به‌عنوان سرباز در ارتش لبنان نیز خدمت می‌کرده است. به گفته او، این موضوع نمونه‌ای روشن از نفوذ دیرینه حزب‌الله در نهادهای دولتی لبنان به‌ویژه ارتش این کشور است. این تحلیلگر تأکید کرد: «حزب‌الله طی سال‌ها توانسته شمار زیادی از سربازان و افسران را در ارتش لبنان جای دهد. در عمل با ارتشی مواجه هستیم که حزب‌الله آن را رام و مهار کرده است و به همین دلیل در لحظه حساس، ارتش قادر نخواهد بود با موجودیت این سازمان مخالفت کند.» یحزکلی افزود که حزب‌الله عناصر وفادار شیعه‌ای را در ساختار ارتش لبنان مستقر کرده که در خدمت اهداف این گروه عمل می‌کنند و نمونه اخیر حذف یک فرد «دوچهره» که هم عضو ارتش لبنان بوده و هم وابسته به حزب‌الله، این واقعیت را به‌خوبی نشان می‌دهد. او در پایان با طرح این پرسش که آیا اساساً می‌توان انتظار داشت ارتش لبنان حزب‌الله را خلع سلاح کند، نتیجه‌گیری کرد: «پاسخ روشن است؛ خیر، چنین امری امکان‌پذیر نیست.»

جمع بندی

مجموعه گزارش‌ها و تحلیل‌های منتشرشده در رسانه‌های اسرائیلی طی یک هفته گذشته، تصویری نسبتاً منسجم از وضعیتی بحرانی و شکننده را پیش روی مخاطب قرار می‌دهد؛ وضعیتی که در آن، رژیم صهیونیستی همزمان با انباشت بحران‌های داخلی، با فشارهای فزاینده منطقه‌ای و بین‌المللی مواجه است. آنچه از دل این اخبار بیرون می‌آید، نه تصویر یک قدرت باثبات و مسلط، بلکه رژیمی است که برای حفظ برتری خود، بیش از گذشته به ابزار نظامی، سیاست‌های تهاجمی و پروژه‌های پرهزینه و پرابهام متوسل شده است.

از یک‌سو، قراردادهای تسلیحاتی مبهم با بازیگران منطقه‌ای، طرح‌های پرزرق‌وبرق برای «بازسازی» غزه و اصرار بر تثبیت حضور نظامی در این باریکه، نشان‌دهنده تلاش اسرائیل برای تحمیل واقعیت‌های جدید میدانی و سیاسی است؛ واقعیت‌هایی که هدف اصلی آن‌ها نه صلح و ثبات، بلکه کنترل بلندمدت، مهار مقاومت و بهره‌برداری اقتصادی و امنیتی از مناطق اشغالی است. از سوی دیگر، هشدارهای مکرر درباره خطر جنگ با ایران، نگرانی از اشتباه محاسباتی و اعتراف به فرسایش توان انسانی ارتش، بیانگر آن است که این سیاست‌های تهاجمی با هزینه‌های سنگین و ریسک‌های جدی همراه شده‌اند.

در داخل، بحران حریدی‌ها، خشونت‌های خیابانی، اختلافات عمیق سیاسی، کاهش اعتماد عمومی به نهادهای حاکم و تلاش برای مهار رسانه‌ها و کنترل روایت شکست‌ها، همگی نشانه‌های فرسایش انسجام اجتماعی و سیاسی رژیم صهیونیستی هستند. ارتشی که با کمبود شدید افسران حرفه‌ای مواجه است و کابینه ای که حتی در تشکیل یک کمیسیون تحقیق مستقل ناتوان یا بی‌میل است، به‌سختی می‌تواند ادعای آمادگی برای رویارویی‌های بزرگ منطقه‌ای را حفظ کند.

در مجموع، آنچه رسانه‌های اسرائیلی بازتاب داده‌اند، تصویری از رژیمی است که در چرخه‌ای از ناامنی، بی‌ثباتی و بحران گرفتار شده است؛ چرخه‌ای که تداوم سیاست‌های اشغالگرانه، نظامی‌گرایانه و نادیده‌گرفتن واقعیت‌های منطقه‌ای، نه‌تنها چشم‌انداز صلح را دورتر می‌کند، بلکه خود اسرائیل را نیز با آینده‌ای پرهزینه و پرتنش‌تر مواجه می‌سازد.