سرطان پستان؛ شایع‌ترین سرطان با شانس بهبودی ۹۵ درصدی/ تشخیص زودهنگام، کلید نجات از سرطان پستان است

به گزارش وبدا، حسن معیری، فلوشیپ جراحی سرطان، با اشاره به اهمیت افزایش آگاهی در پیشگیری و درمان سرطان پستان، اظهار کرد: سرطان پستان به عنوان شایع‌ترین سرطان در جهان و همچنین کشورمان و استان کردستان شناخته می‌شود، لذا اهمیت اطلاع‌رسانی و آگاهی‌بخشی در مورد آن دوچندان است.

وی افزود: موثرترین راه مقابله و پیشگیری با این بیماری در تمام دنیا، افزایش آگاهی عمومی است. هر چقدر بتوانیم این بیماری را در مراحل اولیه‌تری تشخیص دهیم، درمان‌های بهتر، کامل‌تر و دقیق‌تری خواهیم داشت که در نهایت منجر به افزایش کیفیت زندگی و طول عمر بیمار می‌شود.

علائم هشداردهنده برای تشخیص زودهنگام سرطان پستان

معیری با تأکید بر ضرورت هوشیاری افراد نسبت به هرگونه تغییر در بافت سینه، علائم اصلی را که باید مورد توجه قرار گیرند، شامل احساس توده (لمس) در پستان، ترشح خونی از نوک پستان، فرورفتگی در بخشی از پوست یا نوک پستان، تغییر رنگ در پستان (به طور مثال، شبیه شدن پوست به حالت پوست پرتقالی) و غیرقرینگی در اندازه یا شکل دو پستان برشمرد.

این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی کردستان، تصریح کرد: بسیاری از توده‌های پستان خوش‌خیم بوده و بالای ۸۰ تا ۸۵ درصد موارد، مشکلی برای فرد ایجاد نمی‌کنند. اما در صورت مشاهده هرگونه تغییر غیرطبیعی، مراجعه فوری به پزشک برای تعیین تکلیف ضایعه الزامی است.

اهمیت حیاتی تشخیص در مراحل اولیه سرطان

فلوشیپ جراحی سرطان، مراحل سرطان پستان را از صفر تا چهار دسته‌بندی کرد و گفت: هر چقدر تشخیص بیماری در مراحل پایین‌تری اتفاق بیفتد، احتمال بهبودی و سلامت کامل افزایش می‌یابد. در مراحل اولیه، حدود ۹۵ درصد احتمال بهبودی کامل وجود دارد.

معیری گفت: تشخیص زودهنگام نه تنها احتمال درمان قطعی را بالا می‌برد، بلکه درمان‌ها را آسان‌تر، کم‌عارضه‌تر و با حفظ کیفیت زندگی بهتر برای بیمار همراه می‌کند. حتی در مراحل اولیه، امکان حفظ بافت سینه، برداشتن صرفاً تومور و انجام بازسازی و ترمیم زیبایی برای بیمار وجود دارد.

توصیه‌های کلیدی برای مراقبت‌های پس از جراحی پستان

معیری در بخش دیگری از سخنان خود، به مراقبت‌های حیاتی پس از عمل جراحی سرطان پستان پرداخت و بر سه نکته اساسی از جمله مراقبت از درن، مراقبت از پانسمان و مراقبت از دست تأکید کرد.

وی لوله‌های تخلیه‌کننده (درن) را که پس از عمل برای جذب خونابه‌ها و ترشحات به بیمار وصل است، بسیار مهم دانست و گفت: بیمار باید حجم ترشحات را کنترل کرده و هنگام حرکت یا جابجایی، دقت کند که درن از بدن خارج نشود، چرا که خروج ناگهانی آن می‌تواند مشکلات جدی ایجاد کند.

معیری توصیه کرد: پانسمان پس از جراحی در شرایط استریل قرار دارد. بیماران باید از دستکاری پانسمان اجتناب کنند و معمولاً پس از دو روز برای کنترل زخم و تعویض پانسمان، توسط پزشک معالج ویزیت می‌شوند.

فلوشیپ جراحی سرطان، دستکاری در غدد لنفاوی زیر بغل را که در جراحی سرطان پستان انجام می‌شود، عامل افزایش احتمال عارضه «لنف ادم» (تجمع مایع لنف و تورم دست) عنوان کرد.

وی تأکید کرد: مراقبت از دست طرف عمل شده تا آخر عمر باید رعایت شود. بیمار مطلقاً نباید روی آن دست بخوابد. مهم‌ترین نکته این است که هرگز نباید از این دست برای رگ‌گیری یا اندازه‌گیری فشار خون استفاده شود.

معیری همچنین افزود: پوشیدن لباس‌های تنگ، استفاده از زیورآلاتی مانند النگو در آن دست ممنوع است و حتی باید مراقب گزش حشرات بود، زیرا یک گزش ساده می‌تواند باعث لنف ادم شود که احتمال بهبودیش پس از وقوع، بسیار پایین است.

معیری ضمن اذعان به اینکه روش صددرصدی برای پیشگیری قطعی از سرطان پستان وجود ندارد (به خصوص در افراد دارای استعداد ژنتیکی)، برخی عوامل محیطی قابل کنترل را مؤثر دانست و گفت: افزایش وزن (به ویژه پس از یائسگی)، مصرف غذا‌های فرآوری‌شده، استفاده از الکل و سیگار و سبک زندگی نامناسب موجب افزایش ریسک بیماری می‌شود، اما فرزندآوری و حاملگی می‌توانند احتمال ابتلا را کاهش دهند.

وی به بیماران اطمینان داد: در صورت بروز علائمی مانند تب، لرز، درد شدید یا خونریزی غیرمعمول پس از ترخیص، یا هرگونه اتفاق غیرمترقبه، بیماران می‌توانند بدون هیچ نگرانی به اورژانس بیمارستان مراجعه کنند تا مراقبت‌های اولیه انجام و پزشک معالج در جریان امور قرار گیرد.

معیری با اشاره به جهش‌های بزرگ در حوزه درمان سرطان پستان، تأکید کرد: تکنولوژی و روش‌های درمانی امروز، نسبت به ۱۰ تا ۱۵ سال گذشته بسیار پیشرفته‌تر شده‌اند.

وی در این خصوص توضیح داد: امروزه پیشرفت‌های شگرفی در تکنیک‌های جراحی، فناوری‌های نوین، روش‌های دارویی و پرتو درمانی به وجود آمده است. برای مثال، در گذشته مجبور بودیم در اکثر موارد کل بافت سینه را برداریم که ریسک عوارضی مانند لنف ادم بسیار بالا بود.

فلوشیپ جراحی سرطان افزود: امروزه، این روند کاملاً تغییر کرده است. بالای ۷۰ تا ۸۰ درصد افراد مبتلا، اصلاً نیازی به برداشتن کامل پستان ندارند. ما می‌توانیم با استفاده از تکنیک‌های پیشرفته، تومور را به دقت پیدا، علامت‌گذاری و با حساسیت بسیار بالایی خارج کنیم و سپس با کمک تکنیک‌های جراحی پلاستیک، بازسازی را انجام دهیم و بافتی طبیعی برای بیمار ایجاد کنیم.

معیری گفت: وقتی به جای یک جراحی وسیع و پرعارضه، یک جراحی ظریف، کنترل‌شده و دقیق انجام می‌دهیم، قطعاً کیفیت زندگی بیمار و همچنین طول عمر او به شکل چشمگیری افزایش پیدا می‌کند و این نهایت تلاش ما در حوزه درمان است.

خودکفایی کردستان در درمان سرطان پستان

معیری بیان کرد: علاوه بر جراحی، سایر درمان‌ها مانند شیمی‌درمانی، پرتو درمانی و هورمون درمانی نیز به شدت دقیق و پیشرفته شده‌اند و روش‌های خوبی برای جلوگیری از عود بیماری وجود دارد.

وی با اشاره به وضعیت خدمات درمانی در استان، اعلام کرد: خوشبختانه تقریباً تمام این تکنولوژی‌ها و روش‌های درمانی که در ایران و جهان مرسوم هستند، در استان کردستان نیز وجود دارند و می‌توان گفت که ما در این زمینه خودکفا شده‌ایم و بیماران ما نیازی به انجام درمان‌های خود در سایر استان‌ها یا کشور‌ها ندارند و تمام فرآیند درمان در کردستان انجام می‌شود.

اهمیت پیگیری پس از درمان: خطر عود در دو سال اول

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی کردستان در ادامه، بر لزوم پیگیری دقیق پس از پایان دوره درمان تأکید کرد و گفت: حتی پس از بهبودی کامل، احتمال عود بیماری همیشه وجود دارد و بیمارانی که درمان می‌شوند، باید مراقبت‌های بعدی را جدی بگیرند.

وی توضیح داد: بیشترین احتمال برگشت بیماری در دو سال اول پس از درمان است، لذا مراقبت‌ها در این دوره باید دقیق‌تر باشد و لازم است تا دو سال اول هر سه ماه یکبار و تا پنج سال بعد هر شش ماه یکبار تحت بررسی و کنترل قرار گیرند.

معیری افزود: در این جلسات، معاینه بالینی، آزمایشات دوره‌ای، سونوگرافی، ماموگرافی و سایر تست‌های لازم به بیمار توصیه می‌شود تا اگر خدای ناکرده بیماری عود کرد، به سرعت تشخیص داده شده و درمان مجدد انجام شود.