ربایش رئیس‌جمهور ونزوئلا؛ بازگشت آمریکا به دکترین مونرو با هدف احیای قدرت رو به زوال

محسن پاک‌آیین، دیپلمات پیشین ایران و کارشناس مسائل بین‌الملل طی یادداشتی برای میزان به بررسی سیاست‌های آمریکا از جکله دکترین مونرو و تجاوز این کشور به ونزوئلا پرداخته است.

متن این یادداشت را در ادامه می خوانید:

مهمترین موضوع در سند امنیت ملی آمریکا که به‌تازگی منتشر شد و برنامه‌های امنیتی ترامپ را مطرح می‌کند، بازگشت آمریکا به «دکترین مونرو» است که در ۲ دسامبر ۱۸۲۳ توسط جیمز مونرو، رئیس‌جمهور وقت آمریکا اعلام شد.

در آن زمان کشور‌های اروپا درگیر جنگ‌های استعماری بودند، آمریکا از این فرصت استفاده کرد، در این جنگ‌ها شرکت نکرد و با تمرکز بر نیمکره غربی یعنی کشور‌های پیرامونی خود، به دنبال تامین و تقویت امنیت خود بود.

نیمکره غربی شامل قارهٔ آمریکا و آب‌های اطراف آن است که با اقیانوس اطلس و اقیانوس آرام از نیمکره شرقی جدا می‌شود.

رئیس‎جمهور وقت آمریکا از این دکترین در توجیه اقدام‌های جنگ‌طلبانه و خشونت‌بار برای تقویت امنیت خود استفاده کرد و با حملات نظامی بخش‌های مهمی از مناطق مکزیک از جمله ایالت‌های کالیفرنیا، نوادا، یوتا، تگزاس، آریزونا و کلرادو را تصرف کرد.

در ادامه این حملات، پورتوریکو، کوبا، هائیتی، دومینیکن و پاناما نیز تصرف شدند و البته بعد‌ها این کشور‌ها پس از مبارزات سیاسی و نظامی، از اشغال آمریکا در آمدند.

اکنون ترامپ قصد دارد در اجرای مفاد سند راهبرد امنیت ملی سال ۲۰۲۵ و احیای دکترین مونرو، حضور نظامی آمریکا را در نیمکره غربی افزایش دهد و به بهانه مقابله با مهاجرت، قاچاق مواد مخدر و افزایش نفوذ قدرت‌های رقیب به‌ویژه چین، به کشور‌های این منطقه حمله کند.

فشار‌های ترامپ به کشور‌های مکزیک، کانادا، پاناما، کلمبیا، در آغاز دوره دوم ریاست‌جمهوری و تهدیدات فعلی علیه ونزوئلا را باید در این چارچوب بررسی و تحلیل کرد.

تجاوز آمریکا به ونزوئلا و ربودن رئیس‌جمهور قانونی این کشور، تلاش برای حفظ و احیای قدرت رو به افول آمریکا است و این رفتار واشنگتن آشکارا مغایر با اصول حقوق بین‌الملل، دموکراسی و ادعا‌های حقوق بشری غرب است.

ربودن نیکولاس مادورو، رئیس‌جمهور قانونی ونزوئلا و همسرش و ادعای محاکمه وی، نشان می‌دهد آمریکا سعی دارد با زورگویی، سلطه‌طلبی و جنگ‌افروزی قدرت خود را حفظ کند و ایده ابرقدرت بودن آمریکا که در مسیر زوال قرار گرفته را زنده کند.

این اقدام آمریکا کاملا مغایر با ضوابط و قوانین بین‌المللی و اصول پذیرفته شده غربی‌ها از جمله دموکراسی و حمایت از حقوق بشر و تمامیت ارضی کشورهاست و باید از طرف همه کشور‌ها و محافل بین‌المللی این اقدام محکوم شود؛ حتی در داخل آمریکا برخی از مقام‎ها و مردم این کشور با اقدام ترامپ در رابطه با تجاوز به ونزوئلا اعتراض کردند.

واقعیت این است که ونزوئلا نه انرژی هسته‌ای دارد و نه قدرت موشکی و نه در منطقه خود یا فراتر از منطقه خود، اعمال نفوذ می‌کند، این کشور هیچ اقدامی علیه آمریکا انجام نداده و حتی درباره قاچاق مواد مخدر که ادعای آمریکایی‌ها برای حمله به این کشور بر آن استوار است هم فعال نبوده است که آمریکا بخواهد به دلیل آن به ونزوئلا حمله کند و اقدام به تغییر سیاسی در این کشور کند.

جرم آنها این است که دارای منابع نفت غنی هستند و در مجاورت با آمریکا قرار دارند و این بهانه‌ای است که آمریکا که سابقه سرقت نفت در غرب آسیا را دارد، اکنون علیه دولت قانونی ونزوئلا اقدام کند.  

مردم هر کشوری از استعمار و اشغال کشورشان بیزار هستند و بعید است شرایط ونزوئلا در آینده به نفع آمریکا رقم خورد؛ در آینده نزدیک وضعیت روشن‌تر خواهد شد.