برای تحول جدی در نظام تعلیم و تربیت باید سهم اولیا را افزایش دهیم

گردهمایی روسای ادارات انجمن اولیا و مربیان ادارات کل آموزش و پرورش استان‌های کشور صبح امروز یکشنبه ۲۶ بهمن‌ ۱۴۰۴ با حضور وزیر آموزش و پرورش برگزار شد.

علیرضا کاظمی در این مراسم با قدردانی از حمایت‌های تقنینی نمایندگان، اظهار داشت: بخش مهمی از موفقیت‌های آموزش و پرورش حاصل حمایت‌های مجلس شورای اسلامی است و اگر پافشاری مجلس بر تغییرات و اصلاحات بودجه‌ای آموزش و پرورش نبود، شرایط این وزارتخانه با مشکلات جدی مواجه می‌شد.

وی با اشاره به جایگاه انجمن اولیا و مربیان در نظام تعلیم و تربیت افزود: انجمن اولیا و مربیان بی‌تردید از ارکان موفقیت آموزش و پرورش به شمار می‌رود. امروز این شبکه گسترده در ۱۲۳ هزار مدرسه کشور و متناسب با تنوع فرهنگی مناطق مختلف، شکل گرفته و نقش‌آفرینی می‌کند.

وزیر آموزش و پرورش با تأکید بر ضرورت تقویت سهم اولیا در فرآیند‌های تربیتی تصریح کرد: در هر برنامه‌ای که در آموزش و پرورش دنبال شده، انجمن اولیا و مربیان پیشگام بوده و سهم و نقش خود را ایفا کرده است. اگر بناست تحول جدی در نظام تعلیم و تربیت رقم بخورد، باید سهم اولیا را افزایش دهیم. اساسی‌ترین نکته، استفاده مؤثر از این ظرفیت بزرگ و شبکه‌سازی و راهبری منسجم آن است؛ ظرفیتی که تاکنون کمتر از حد انتظار از آن بهره برده‌ایم.

کاظمی با اشاره به نیاز‌های روز خانواده‌ها گفت: امروز مهم‌ترین مطالبه اولیا، دریافت مشاوره‌های تحصیلی و تربیتی است. اگر هدف ما توانمندسازی خانواده‌هاست، باید آموزش‌های لازم را در اختیار آنان قرار دهیم. یکی از چالش‌های اساسی این است که خانواده‌ها در بزنگاه‌های تربیتی نمی‌دانند چگونه با فرزند خود رفتار کنند و این موضوع ضرورت توسعه خدمات مشاوره‌ای را دوچندان می‌کند.

وزیر آموزش و پرورش در پایان با اشاره به گستره جامعه هدف این حوزه تاکید کرد: نزدیک به ۳۰ میلیون پدر و مادر در سراسر کشور، بزرگ‌ترین ظرفیت نظام تعلیم و تربیت هستند و اگر این ظرفیت به درستی ساماندهی و هدایت شود، می‌تواند تحولی اساسی در کیفیت آموزش و تربیت نسل آینده ایجاد کند.

ناتوانی برخی خانواده‌ها در گفت‌و‌گو با فرزندان زنگ خطری جدی است

در ادامه این مراسم معاون امور زنان و خانواده رئیس‌جمهور، خانواده را بنیادی‌ترین نهاد جامعه دانست و بر ضرورت بازتعریف جایگاه آن در کنار مدرسه و دانشگاه تأکید کرد.

وی با بیان اینکه خانواده، مدرسه و دانشگاه باید از جایگاه ویژه و اثرگذار در سیاست‌گذاری‌های اجتماعی برخوردار باشند، اظهار داشت: خانواده بنیادی‌ترین نهاد جامعه است و انجمن اولیا و مربیان نیز از ارکان مهم نظام تعلیم و تربیت به شمار می‌رود که می‌تواند پیوند میان خانه و مدرسه را تقویت کند.

بهروزآذر با اشاره به وجود چهار ابرچالش در حوزه خانواده افزود: امروز با چهار ابرچالش جدی در عرصه خانواده مواجه هستیم که رگه‌های آن در ایران نیز قابل مشاهده است. یکی از مهم‌ترین این چالش‌ها، تحولات فناوری است. اینترنت و هوش مصنوعی با وجود کارکرد‌های گسترده و مفید خود، می‌تواند شکاف‌هایی میان اقشار مختلف جامعه ایجاد کند؛ از این رو باید خانواده‌ها را برای مواجهه هوشمندانه با این تحولات توانمند کنیم.

وی با اشاره به برخی آسیب‌های ارتباطی در خانواده‌ها تصریح کرد: آنچه در این ایام مشاهده کردیم، عدم تجهیز برخی خانواده‌ها به مهارت گفت‌و‌گو با فرزندانشان بود. اینکه اولیا توان گفت‌و‌گو با فرزندان خود را نداشته باشند، یک غم بزرگ است؛ چرا که فرزندان، مهر، عشق، وفاداری و ایمان را در درجه نخست در خانواده جست‌و‌جو می‌کنند.

وی در پایان خطاب به اعضای انجمن‌های اولیا و مربیان گفت: ما آمادگی داریم از طرح‌ها و ایده‌های شما در حوزه تقویت بنیان خانواده و ارتقای مهارت‌های تربیتی حمایت کنیم و این مسیر را به صورت مشترک پیش ببریم.

فرآیند تعلیم و تربیت بدون ایفای نقش خانواده به نتیجه نمی‌رسد

در پایان این مراسم نیز رئیس دفتر رئیس‌جمهور در این گردهمایی روسای ادارات انجمن اولیا و مربیان ادارات کل آموزش و پرورش استان‌های کشور، رئیس دفتر رئیس‌جمهور با تأکید بر جایگاه راهبردی نظام تعلیم و تربیت، آن را یکی از حوزه‌هایی دانست که در سال‌های گذشته با برخی فرصت‌سوزی‌ها مواجه بوده است.

وی اظهار داشت: اگر بخواهیم جامعه‌ای در حال توسعه و پیشرو داشته باشیم، نیازمند جامعه‌ای جوان، بانشاط و توانمند هستیم و این امر بدون توجه جدی به نظام تعلیم و تربیت امکان‌پذیر نیست.

حاجی‌میرزایی با اشاره به اهتمام رئیس‌جمهور گفت: اینکه رئیس‌جمهور از ابتدای فعالیت دولت توجه ویژه‌ای به آموزش و پرورش داشته‌اند، ناشی از همین نگاه زیربنایی است. رئیس جمهور بر هزاران نقطه و مسئله در این حوزه تأکید کرده‌ است که نشان‌دهنده اهمیت بنیادین تعلیم و تربیت در برنامه‌های دولت است.

رئیس دفتر رئیس‌جمهور با بیان اینکه مهم‌ترین مأموریت خانواده، تربیت فرزندان است، تصریح کرد: خانواده نهادی اثرگذار است؛ هم به لحاظ قانونی و هم به لحاظ شرعی مسئولیت مستقیم تربیت فرزند را بر عهده دارد. تربیت فرزندانی که توان ایفای نقش مؤثر در جامعه را نداشته باشند، زنگ خطری برای آینده کشور خواهد بود.

وی با اشاره به این تعبیر که «خانه، مدرسه اول است»، تاکید کرد: مدرسه آمده است تا به خانواده کمک کند، نه اینکه جایگزین آن شود. نهاد انجمن اولیا و مربیان نیز با همین هدف شکل گرفته تا میان مدرسه و خانواده نوعی هم‌ترازی و تعامل مؤثر برقرار کند.

حاجی‌میرزایی در عین حال با طرح پرسشی انتقادی گفت: آیا انجمن اولیا و مربیان توانسته مأموریت اصلی خود یعنی ایجاد هم‌ترازی میان مدرسه و خانواده را به طور کامل محقق کند؟ فرآیند تعلیم و تربیت بدون ایفای نقش خانواده نمی‌تواند به نتیجه مطلوب برسد و باید بررسی شود که این نهاد تا چه اندازه توانسته ارتباطی مؤثر میان دانش‌آموزان، مربیان و خانواده‌ها ایجاد کند.

وی با تأکید بر نقش پیشگیرانه خانواده در برابر آسیب‌های اجتماعی افزود: خانواده‌ای که پیوند عمیق و مؤثر میان والدین و فرزندان در آن شکل گرفته باشد، به سختی دچار بحران شده و در معرض آسیب‌های اجتماعی قرار می‌گیرد.

رئیس دفتر رئیس‌جمهور در پایان، انجمن اولیا و مربیان را نمونه‌ای از نهاد‌های مردمی دانست که می‌تواند در تعامل سازنده با مدرسه، ارتباطی پایدار و مؤثر با اولیا برقرار کند و زمینه‌ساز ارتقای کیفیت تعلیم و تربیت در کشور باشد.