مقابله با بیابان‌زایی نیازمند اقدام فوری جهانی و همکاری منطقه‌ای است

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو؛ مراسم گرامیداشت روز جهانی مقابله با بیابان‌زایی و خشکسالی با حضور مسئولان داخلی و نمایندگان نهادهای بین‌المللی برگزار شد.

رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور در این مراسم با بیان اینکه امروز حدود ۵ میلیارد هکتار از اراضی جهان در ۱۱۰ کشور با پدیده بیابان‌زایی مواجه هستند، گفت: حتی کشورهایی که دارای پوشش جنگلی متراکم هستند نیز از تهدید این پدیده در امان نیستند.

وی افزود: روز جهانی مقابله با بیابان‌زایی صرفاً یک مناسبت تقویمی نیست، بلکه فرصتی برای تأکید بر ضرورت اقدام فوری و هماهنگ جهانی در برابر یکی از مهم‌ترین چالش‌های قرن حاضر است.

رضا افلاطونی با اشاره به اینکه پس از تغییرات اقلیمی و کمبود آب شیرین، بیابان‌زایی سومین چالش بزرگ جهانی در قرن بیست‌ویکم محسوب می‌شود، اظهار داشت: بر اساس پیش‌بینی‌ها، تا سال ۲۰۵۰ خشکسالی حدود سه‌چهارم جمعیت جهان را تحت تأثیر قرار خواهد داد؛ موضوعی که به تشدید روند بیابان‌زایی منجر می‌شود.

وی ادامه داد: پیامدهای این پدیده تنها به مناطق خشک محدود نیست و حتی مناطق مرطوب نیز در معرض خطر قرار گرفته‌اند. افزایش گرد و غبار، کاهش بارندگی، فرسایش خاک، افت منابع آب زیرزمینی و تشدید فقر، گرسنگی و بیماری از جمله آثار مستقیم بیابان‌زایی است.

رئیس سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری با اشاره به وضعیت ایران گفت: حدود ۲۰ درصد از مساحت کشور، معادل ۳۲ میلیون هکتار در ۲۲ استان، تحت تأثیر بیابان‌زایی قرار دارد.

افلاطونی یادآور شد: ایران از نخستین کشورهای پیوسته به کنوانسیون مقابله با بیابان‌زایی بوده و از سال ۱۳۴۴ اقدامات اجرایی خود را در این حوزه آغاز کرده است. تاکنون حدود یک میلیون و ۴۰۰ هزار هکتار جنگل‌کاری در راستای مقابله با بیابان‌زایی انجام شده و اجرای طرح کاشت یک میلیارد درخت نیز در همین مسیر دنبال می‌شود.

در ادامه این مراسم، سید محمد ساداتی‌نژاد با اشاره به شعار امسال روز جهانی مقابله با بیابان‌زایی با عنوان «مراتع؛ شناخت، احترام و احیا» گفت: بیش از ۵۰ درصد عرصه‌های کشور را مراتع تشکیل می‌دهد و این بخش از مهم‌ترین و آسیب‌پذیرترین منابع طبیعی کشور به شمار می‌رود.

وی افزود: بیابان‌زایی تنها یک چالش ملی نیست، بلکه واقعیتی جهانی است که یک‌سوم خشکی‌های جهان را تحت تأثیر قرار داده و پیامدهایی گسترده بر سلامت انسان، امنیت غذایی، معیشت و مهاجرت دارد.

مدیرکل امور بین‌الملل محیط زیست و توسعه پایدار وزارت امور خارجه نیز با اشاره به قرار گرفتن ایران در کمربند خشک و نیمه‌خشک جهان گفت: جمهوری اسلامی ایران همواره از کشورهای پیشرو در اجرای طرح‌های میدانی مقابله با بیابان‌زایی بوده است.

وی مدیریت روان‌آب‌ها، احیای جنگل‌ها و تثبیت کانون‌های بحرانی گرد و غبار را از جمله اقدامات انجام‌شده در کشور برشمرد و تأکید کرد: استمرار این روند نیازمند همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی است.

ساداتی‌نژاد همچنین به اقدامات وزارت امور خارجه در حوزه دیپلماسی محیط‌زیست اشاره کرد و گفت: فعالیت در سازمان ملل متحد، توسعه همکاری با کشورهای همسایه، مشارکت فعال در کنوانسیون‌های بین‌المللی و تلاش برای جذب منابع مالی جهانی از مهم‌ترین محورهای این اقدامات است.

وی تحریم‌های یک‌جانبه، رویکرد سیاسی برخی صندوق‌های بین‌المللی و ضعف نظام مالی جهانی در توجه به موضوع بیابان‌زایی را از جمله موانع موجود دانست.

در بخش دیگری از این مراسم، دبیرکل سازمان همکاری اقتصادی (اکو) نیز با تأکید بر ضرورت اقدام مشترک منطقه‌ای اظهار داشت: کشورهای عضو اکو به دلیل قرار گرفتن در مناطق خشک و نیمه‌خشک با چالش‌های مشترکی همچون گرد و غبار، فرسایش خاک و کمبود منابع آبی مواجه هستند.

اسد مجیدخان افزود: تشدید آثار تغییرات اقلیمی، همکاری منطقه‌ای، بهره‌گیری از دانش روز و استفاده از تجربیات بومی را به ضرورتی اجتناب‌ناپذیر تبدیل کرده است.

وی توسعه پروژه‌های سبز از جمله کمربند سبز فرودگاهی در ایران را نمونه‌ای از اراده منطقه‌ای برای افزایش تاب‌آوری زیست‌محیطی دانست و تصریح کرد: مقابله با بیابان‌زایی و پیامدهای آن از اولویت‌های همکاری میان کشورهای عضو اکو است.

در پایان این مراسم تأکید شد که مقابله مؤثر با بیابان‌زایی و پدیده گرد و غبار، نیازمند همکاری منسجم منطقه‌ای، تقویت دیپلماسی محیط‌زیستی و بهره‌گیری از ظرفیت‌های مالی و فنی بین‌المللی است.