واگذاری بلوک کنترلی سایپا؛ محرک جهش قیمتی سهام؟

سید فرهنگ حسینی، کارشناس بازار سرمایه، در گفت‌و‌گو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری دانشجو در تحلیل وضعیت عرضه سهام گروه خودرویی در بورس گفت: تحلیل و بررسی صنعت و سهام گروه خودرویی در بورس به عواملی همچون افزایش قیمت خودرو، وضعیت تولید، هزینه‌ها و ساختار مالکیتی شرکت‌ها وابسته است.

او با اشاره به وضعیت ایران خودرو افزود: در شرایطی که این شرکت عملاً توسط بخش خصوصی مدیریت می‌شود، افزایش تولید، چابک‌سازی ساختار از طریق کاهش تعداد شرکت‌ها و حذف موازی‌کاری در دستور کار قرار گرفته است. تمرکز بر اصلاح ساختار مالی، کاهش بدهی‌ها و پیگیری برای افزایش قیمت متناسب با رشد هزینه‌ها نیز به کاهش زیان انباشته و حتی تحقق سودآوری عملیاتی منجر شده است. با وجود رکود اقتصادی، میزان تولید ایران‌خودرو افزایش یافته و این روند می‌تواند به خروج نماد شرکت از زیان‌دهی و شکل‌گیری چشم‌انداز سوددهی در سال آینده بینجامد که اثر مثبتی بر سودآوری و قیمت سهام خواهد داشت.

او درخصوص سایپا ادامه داد: گزارش کارشناسی ارزش‌گذاری سهام این شرکت تهیه شده و در صورت وجود اراده، امکان واگذاری سهام آن به بخش خصوصی وجود دارد. صنعت خودرو به دلیل سیاست‌زدگی و نگاه دولتی از اوایل دهه ۱۳۹۰ وارد زیان‌دهی شد و چالش قیمت‌گذاری دستوری و مدیریت دولتی، زیان سنگینی را به این صنعت تحمیل کرد. این صنعت برای خروج از رکود نیازمند راهبرد مدیریتی جدید است و خصوصی‌سازی می‌تواند گامی مؤثر در این مسیر باشد. آنچه امروز در صنعت خودرو دیده می‌شود، نهایت توانمندی بخش دولتی است و فرصت چندساله به بخش خصوصی می‌تواند به بهبود شرایط کمک کند.

حسینی با اشاره به ساختار مالی خودروسازان اظهار کرد: حجم بالای دارایی‌های غیرمولد و سهام‌های تودلی در صنعت خودرو، ضرورت مولدسازی و فروش این دارایی‌ها را دوچندان کرده و این اقدام می‌تواند به بهبود ساختار مالی شرکت‌ها منجر شود.

او افزود: افزایش نرخ‌های گروه خودرویی در سال‌های گذشته معمولاً با تأخیر قابل توجهی نسبت به رشد بهای تمام‌شده انجام شده و تأثیر محسوسی در کاهش زیان نداشته است. با خصوصی‌سازی بخشی از صنعت، پیگیری برای افزایش نرخ و اصلاح فرمول‌ها جدی‌تر شده و اکنون شاهد افزایش نرخ متناسب با رشد بهای تمام‌شده هستیم. رشد قیمت خودرو در یک دهه اخیر کمتر از رشد هزینه‌های تولید بوده و خودروسازان با این نرخ‌ها حتی در بهترین شرایط بهره‌وری نیز سوددهی قابل توجهی ندارند. در صورت عدم تعدیل نرخ، زیان شرکت‌های خودرویی تشدید شده و این مسئله می‌تواند بر تولید، توسعه و زنجیره تأمین اثر منفی بگذارد.

کارشناس بازار سرمایه درباره چالش‌های موجود در ایران‌خودرو گفت: برخی تصمیمات اقتصادی شرکت در ابتدا با مخالفت مواجه می‌شود، اما در ادامه مورد پذیرش قرار می‌گیرد. افزایش نرخ اخیر نمونه‌ای از این موارد است؛ در حالی که پیشنهاد هیأت‌مدیره بین ۴۰ تا ۵۰ درصد بود، در نهایت با رشد حدود ۴۰ درصدی موافقت شد. با این حال، قیمت فروش محصولات ایران‌خودرو همچنان تا ۳۰ درصد کمتر از قیمت حاشیه بازار است و سود قابل توجهی در قرعه‌کشی‌ها وجود دارد که منجر به انتقال بخشی از سود از سهامداران به برندگان می‌شود و اثر منفی بر تولید و سرمایه‌گذاری دارد. سهامداران انتظار دارند شرکت از زیان‌دهی خارج شده و به حاشیه سود حدود ۵ تا ۷ درصدی دست یابد که با توجه به حجم بالای فروش، می‌تواند به سودآوری مناسب و رشد قیمت سهام منجر شود.

او افزود: واگذاری سهام تودلی و بلوک کنترلی مهم‌ترین عامل اثرگذار بر آینده این شرکت است. با توجه به بیش از چهار برابر بودن ارزش کارشناسی هر سهم نسبت به قیمت تابلو، این موضوع می‌تواند زمینه‌ساز رشد قیمت سهام در بازار باشد. همچنین واگذاری سهام تودلی فرصتی برای اصلاح ساختار مالی، تسویه تعهدات معوق قطعه‌سازان و کاهش هزینه‌های مالی فراهم می‌کند. در صورت موفقیت خصوصی‌سازی، می‌توان انتظار اقبال بلندمدت به این نماد را داشت و احتمالاً مسیری مشابه ایران‌خودرو برای حفظ حقوق سهامداران طی خواهد شد.

حسینی در پایان تاکید کرد: سودآوری این شرکت‌ها تحت تأثیر سبد تولید و افزایش نرخ‌ها با نوسانات شدیدی همراه است و با توجه به اخذ مجوز اخیر برای افزایش نرخ، اقبال مناسبی به سهام این شرکت‌ها شکل گرفته است.