نقش بانوان طلبه در مدیریت بحران‌ها/از حضور میدانی در میناب تا جلوه‌های ایثار در مدرسه شجره طیبه

به گزارش خبرنگار گروه استان‌های خبرگزاری دانشجو، حجت‌الاسلام والمسلمین حبیب‌الله بابایی معاون پژوهشی حوزه‌های علمیه خواهران کشور ظهرامروز در نشست خبری با اصحاب رسانه در بندرعباس با اشاره به گستره فعالیت‌های علمی و فرهنگی این نهاد در کشور اظهارکرد: امروز بیش از ۵۰۰ مدرسه علمیه خواهران در نقاط مختلف کشور فعال هستند که به‌عنوان مراکز آموزش عالی علوم اسلامی نقش‌آفرینی می‌کنند.

وی افزود: همچنین بیش از ۴۴۰ کتابخانه تخصصی در مجموعه حوزه‌های علمیه خواهران درحال فعالیت است و بانوان طلبه در سطوح مختلف تحصیلی از سیکل، دیپلم تا دانشگاهی در مسیر آموزش علوم اسلامی قرار دارند.

بابایی با اشاره به ساختار آموزشی حوزه‌های علمیه خواهران گفت: آموزش در این مراکز در سه سطح ۲ (کارشناسی)، سطح ۳ (کارشناسی ارشد) و سطح ۴ (دکتری) دنبال می‌شود و طلاب علاوه بر تحصیل در حوزه پژوهش‌های علمی و نگارش پایان‌نامه‌ها و رساله‌های تخصصی نیز فعال هستند.

معاون پژوهشی حوزه‌های علمیه خواهران با تأکید بر پیوند پژوهش‌های حوزوی با مسائل اجتماعی افزود: بخش قابل توجهی از تحقیقات امروز حوزه‌ها به موضوعاتی همچون هویت اجتماعی، اخلاق، خانواده و آسیب‌های اجتماعی اختصاص دارد و این روند می‌تواند در تعامل با دانشگاه‌ها به حل مسائل واقعی جامعه کمک کند.

برگزاری همایش‌ها و نشست‌های علمی در استان‌ها

وی همچنین به برگزاری همایش‌ها و نشست‌های علمی در استان‌های مختلف کشور اشاره کرد و گفت: این برنامه‌ها زمینه حضور علمی بانوان اندیشمند را در سطح ملی و بین‌المللی تقویت کرده است.

بابایی در ادامه با اشاره به تجربه میدانی در میناب اظهارکرد: در هم‌اندیشی علمی برگزارشده در این منطقه، اساتید حوزه و دانشگاه با رویکردی میان‌رشته‌ای به بررسی مسائل اجتماعی و فرهنگی پرداختند و تلاش شد نسبت میان رنج، امید و بازسازی اجتماعی مورد توجه قرار گیرد.

وی با اشاره به نقش بانوان طلبه در شرایط بحرانی افزود: طلاب خواهر در جریان حوادث و شرایط سخت اجتماعی، با حضور فعال در عرصه‌های حمایتی، مشاوره‌ای و فرهنگی، نقش مهمی در کاهش آلام مردم و تقویت انسجام اجتماعی ایفا کرده‌اند.

معاون پژوهشی حوزه‌های علمیه خواهران در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به مدرسه دخترانه شجره طیبه میناب گفت: این مدرسه در حافظه تاریخی مردم منطقه جایگاه ویژه‌ای دارد و به‌عنوان یکی از نماد‌های ایثار و هویت اجتماعی در میناب شناخته می‌شود.

وی تأکید کرد: تجربه‌های این‌چنینی باید از سطح روایت‌های محلی فراتر رفته و در قالب پژوهش‌های علمی و تولیدات فرهنگی به گفتمان پایدار اجتماعی و تمدنی تبدیل شود.

بابایی در پایان خاطرنشان کرد: حوزه‌های علمیه خواهران با اتکا به ظرفیت علمی و اجتماعی بانوان طلبه، مسیر گسترش نقش‌آفرینی در حل مسائل جامعه و ارتقای سرمایه اجتماعی کشور را دنبال می‌کنند.

از آموزش مهارت‌محور تا تربیت پژوهشگران مسئله‌محور

راضیه سلطان عباسی ندوشن مدیر حوزه‌های علمیه خواهران استان هرمزگان در ادامه با ارائه گزارشی از روند فعالیت‌ها و دستاورد‌های علمی و آموزشی، به تبیین جایگاه حوزه‌های علمیه خواهران پرداخت و گفت: حوزه علمیه خواهران در نگاه امروز یک مجموعه صرفاً آموزشی سنتی نیست بلکه یک نهاد علمی، آکادمیک و کاملاً اسلامی است که در عرصه‌های آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و مهارتی به‌صورت هم‌زمان فعالیت می‌کند.

وی با اشاره به رویکرد نوین این مجموعه در تربیت طلاب افزود: از بدو ورود طلاب فرآیند آموزش با محوریت قلم و نوشتن آغاز می‌شود، در همان ترم نخست طلاب بدون گذراندن آموزش‌های صرفا فنی به نگارش خاطره و تجربه‌نویسی تشویق می‌شوند تا نخستین گام‌های ورود به فضای تولید محتوا را تجربه کنند؛ این اقدام به‌عنوان نقطه آغازین پرورش مهارت نویسندگی در حوزه تعریف شده است.

مدیر حوزه علمیه خواهران هرمزگان در ادامه با تشریح سطوح تحصیلی گفت: در پایه‌های بالاتر طلاب وارد مرحله مقاله‌نویسی پیشرفته و سپس پایان‌نامه‌نویسی در مقطع کارشناسی ارشد می‌شوند، پایان‌نامه‌ها معمولاً بین ۹۰ تا ۱۱۰ صفحه بوده و دارای ساختار علمی شامل مقدمه، پیشینه پژوهش، فصل‌بندی و نتیجه‌گیری هستند.

وی افزود: در بسیاری از موارد، پایان‌نامه‌های برتر به کتاب تبدیل شده و به چاپ می‌رسند که این موضوع نشان‌دهنده ظرفیت بالای علمی طلاب خواهران در استان هرمزگان است.

حضور فعال طلاب در جشنواره‌های علمی

عباسی ندوشن با اشاره به راه‌اندازی سطح چهار (دکتری حوزوی) اظهار کرد: نخستین دوره سطح چهار در استان هرمزگان با ۱۲ نفر فارغ‌التحصیل به پایان رسیده و در این مقطع، طلاب اقدام به نگارش رساله‌های علمی می‌کنند. رساله‌ها معمولاً طی یک تا دو سال تدوین شده و شامل ترکیبی از منابع کتابخانه‌ای و تحلیل‌های علمی شخصی است.

به گفته وی، در این سطح حدود ۵۰ درصد کار پژوهشی مبتنی بر منابع، ۴۰ درصد تحلیل علمی و ۱۰ درصد نوآوری شخصی پژوهشگر است و هدف آن تولید نظریه‌های علمی در حوزه علوم اسلامی است.

مدیر حوزه علمیه خواهران استان هرمزگان با اشاره به حضور فعال طلاب در جشنواره‌های علمی گفت: آثار پژوهشی طلاب در جشنواره‌هایی همچون «جشنواره رشد» و «جشنواره کرامت» شرکت داده می‌شود و بسیاری از این آثار موفق به کسب رتبه‌های استانی و کشوری شده‌اند.

وی افزود: جشنواره رشد به‌صورت گروهی و میان‌رشته‌ای برگزار می‌شود و جشنواره کرامت نیز با محوریت استاد و طلبه، هر ساله آثار برتر را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. عباسی ندوشن در بخش دیگری از سخنان خود به آمار طلاب اشاره کرد و گفت: در حال حاضر حدود ۱۲۶۰ طلبه در سطوح مختلف در استان هرمزگان مشغول به تحصیل هستند.

ثبت ۸۰۰ نفر از فارغ‌التحصیلان در سامانه فعال

وی افزود: از این تعداد، بخشی در مقطع سیکل، بخشی در مقطع دیپلم، حدود ۲۵۰ نفر در مقطع کارشناسی ارشد و حدود ۳۰ نفر در مقطع دکتری حوزوی مشغول تحصیل هستند. به گفته مدیر حوزه علمیه خواهران استان هرمزگان، تعداد کل فارغ‌التحصیلان این مجموعه تاکنون حدود ۱۷۰۰ نفر بوده است، اما به دلیل مهاجرت طلاب به استان‌های دیگر از جمله قم، تهران و مشهد، بخشی از آنان در استان‌های مختلف کشور مشغول فعالیت‌های علمی و فرهنگی هستند.

وی ادامه داد: درحال حاضر حدود ۸۰۰ نفر از فارغ‌التحصیلان در سامانه فعال ثبت شده‌اند که در نهاد‌هایی مانند دانشگاه‌ها، دادگستری، نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها و سایر مراکز علمی و اجرایی مشغول فعالیت هستند.